Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Vd Laan (D66) wil Marshall-plan voor de Balkan

Datum nieuwsfeit: 29-05-1999
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
D66 Nieuws

HADDEN WE KOSOVO KUNNEN VOORKOMEN?

Toespraak door Lousewies van der Laan

Alvorens over Kosovo te spreken wil ik ook enkele woorden wijden aan de gebeurtenissen van afgelopen dagen. Vanzelfsprekend is te betreuren dat het referendum op de korte termijn van de baan is. Dit is des te vervelender omdat Nederland samen met Portugal het enige EU land is dat geen referendum heeft. Wellicht ook noemenswaardig is dat Nederland als enige met Georgie geen gekozen burgermeester heeft. Maar er is nog iets ernstigs aan de hand op het Europese vlak. Iets wat ook een hypotheek zal leggen op de samenwerking tussen D66 en VVD binnen de fractie van Europese liberale Democraten (de ELDR).

Een VVD-senator heeft zich niet aan zijn eigen verkiezingsprogramma gehouden. Dat risiko is er ook in Europa: het ELDR-programma bevat immers veel sociaal-liberale punten. Op het ELDR-congres in Berlijn moest de VVD het ene na het andere D66 amendement slikken. Om te beginnen is D66 samen met de Britse Liberal Democrats erin geslaagd om het hoofdstuk democratie voor het hoofdstuk economie te plaatsen. Daarna zijn artikelen over volksgezondheid en dierenwelzijn opgenomen, ook zeer tot ongenoegen van de VVD. Verder hebben bepaalde VVD-amendementen het niet gelukkig niet gehaald: bijvoorbeeld hun poging om de CO2 verminderings verplichtingen uit het programma te schrappen.

Binnen de ELDR speelt D66 het klaar om met geestverwanten zoals de Lib Dems en het Deense Liberale Venstre tot progressieve besluitvorming tot komen. Ik kan me goed voor stellen dat de VVD zich daar steeds minder thuis gaat voelen. We zijn helaas de afgelopen jaren getuige van een verrechtsing van de VVD. Met het vertrek van VVD Europarlementariers Gijs de Vries en Jessica Larive is het laatste niet conservatieve element van de VVD nu ook uit Europa verdwenen. Het zou mij persoonlijk dan ook niets verbazen als de VVD binnekort uit de fractie zou stappen.

Kosovo

In het ELDR programma pleiten wij voor een sterk Europees buitenlands en veiligheidsbeleid. Niets maakt duidelijker waarom dan de gebeurtenissen in Kosovo. De stromen vluchtelingen en het etnisch geweld tonen duidelijk aan dat Europa niet af is met de invoering van de euro - zoals Bolkestein toen beweerde - maar dat Europa nog moet beginnen aan het oplossen van deze problemen.

De oorlog in Kosovo en de gevaren van nationalisme en rivaliteit op de Balkan confronteren ons pijnlijk met de broosheid van vrede en veiligheid in Europa anno 1999. Deze is niet vanzelfsprekend gebleken. De noodzaak van de viering van 5 mei dringt tot eenieder van ons door. Een moment om stil te staan bij de verworvenheid dat wij leven in vrijheid. En de overtuiging dat iedereen in vrijheid en welvaart moet kunnen leven. Voor D66 houd vrijheid niet op aan de grens van de Europese Unie.

Iedereen zegt: Dit mag nooit meer gebeuren. Maar waarom gebeurt het dan iedere keer weer? Waarom was Europa niet in staat om een tragedie moeten we nu doen?

Balkan Marshall plan

D66 vindt dat de Europese Unie een serieuze handreiking moet doen aan de landen in de Balkan. Zoals de Amerikanen ons hielpen na de Tweede Wereldoorlog, moeten wij nu klaar staan met een plan voor de wederopbouw van de Balkan, een Marshall-plan. Thom de Graaf zei het al: D66 vindt dat de Europese regeringen bereid moeten zijn om daarvoor in de buidel te tasten. De kosten van wederopbouw worden nu rond de 60 miljard euro geschat. Waar moet dat geld dan vandaan komen? D66 vindt dat Europa moet durven prioriteiten te stellen. De geheime deals in de gesloten ministerraad waardoor ieder land weer een stukje van de Europese cake krijgt zijn niet langer aanvaardbaar. Landen die welvarend genoeg zijn om aan de euro mee te doen krijgen nog steeds 30% van de Europese begroting in ontwikkelingsgelden. De verhoudingen zijn scheefgegroeid. De Socialisten zijn er erg trots op dat ze nu een meerderheid hebben in Europa. Maar wat doen ze ermee? Pappen en nathouden., maar geen prioriteiten stellen. Iedereen krijgt weer cadeautjes, net als in de tijd van den Uyl, maar dan nu met een Europese strik; echte beslissingen blijven achterwege. D66 durft wel prioriteiten te stellen. Wij vinden dat geld voor de Balkan beter besteed is dan subsidies naar relatief rijke gebieden. Het moge duidelijk zijn dat Nederland niet als enige of als eerste haar aanspraken op regionale steun moet laten vallen. Landen zoals Spanje, Portugal, Ierland en Griekenland die al jaren royale steun uit Europa mochten ontvangen moeten begrijpen dat zij niet langer de armsten zijn.

Toedtredingsperspectief

Uit de ervaring met de 10 landen van Midden en Oost Europa die kandidaat zijn voor de toetreding is gebleken dat een toetredingsperspectief bijdraagt aan stabiliteit. Zo zijn de Polen bezig hun staalindustrie te herstructureren, de Slovaken hebben het ondemocratische regime van Vladimir Meciar eruit gegooid en de Roemenen hebben begrepen dat ze homosexualiteit uit hun wetboek van strafrecht moeten halen als ze lid willen worden. Alle kandidaten hebben hun economieen op het Westen georeinteerd en hun munt gestabiliseerd. Dat betekende ook dat de financiele crisis in Rusland hun grotendeels overgeslagen heeft. Dat is niet omdat ze binnenkort lid van de EU zullen zijn, maar omdat ze op weg naar dat lidmaatschap alles in werking stellen om democratische vrije markt landen te worden. En die zijn altijd stabieler dan centralistische en ondemocratische landen.

Hetzelfde zal gelden voor de Balkan. D66 heeft zich sterk gemaakt in het EP om ook voor deze landen een concreet toekomstperpectief te creeeren. Verdwijnt dit perspectief achter de horizon, dan valt te vrezen voor de economische ontwikkeling en politieke stabiliteit van de achterblijvers. Een veilige Balkan is een absolute voorwaarde voor een veilig Europa.

D66 is tevreden met het vorige week gelanceerde initiatief van de EU om op langere termijn alle landen van de Balkan, met inbegrip van Joegoslavië, als lidstaten op te nemen. De zogenaamde Stabilisatie en Associatie akkoorden die de Commissie gisteren voorstelde als eerste stap in de richting de toetreding moeten snel inwerkingtreden. Maar een akkoord is slechts een eerste stap. We moeten die landen helpen om democratische en economische hervormingen tot stand te brengen. Net zoals dat nu al sinds de jaren 90 met de 10 MEO gebeurt.

De EU kan dit onder andere om financiële redenen niet alleen realiseren. Er moet samengewerkt worden met Rusland, de VS, en verschillende internationale organisaties en banken (OVSE, VN, Raad van Europa, Navo, Wereldbank, IMF en EBRD). D66 pleit met betrekking tot de uitvoering van dit plan voor een snelle aanpak. Reeds nu moeten de voorbereidingen starten.

Een echt gemeenschappelijk Buitenlands en Veiligheidsbeleid

Maar hoe gaan we andere Kosovos voorkomen in de toekomst?

In het verdrag van Amsterdam dat op 1 mei jl. in werking is getreden, worden de eerste stappen gezet naar een echt gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid , inclusief het benoemen van een Hoge Vertegenwordiger voor het Buitenlands beleid. Zo vergroot het Verdrag van Amsterdam de mogelijkheden voor de Europese Unie om een eigen rol te gaan spelen. Het is dan ook onbegrijpelijk dat GroenLinks tegen dit Verdrag heeft gestemt.

Het kan niet langer zo zijn dat op belangrijke internationale vraagstukken de Europese Unie met verschillende tongen spreekt. Gisteren heeft het oorlogstribunaal een aanklacht ingediend tegen President Milosevic. Tony Blair stond te juichen, terwijl premier Jospin mopperde dat de vredesbesprekingen nu in het geding kwamen. Zoals ik al eerder zei: de Socialisten maken in Europa de dienst uit. Wellicht kunnen ze proberen iets vaker hun beleid op elkaar af te stemmen.

De Europese Unie is traag met de uitvoering van de mogelijkheden die het Verdrag van Amsterdam biedt om in de toekomst alert te kunnen reageren op toekomstige Bosnië of Kosovo situaties. De Hoge Vertegenwoordiger kan een belangrijke rol spelen . Ik pleit er dan ook voor om de benoeming van de Hoge Vertegenwoordiger geen dag langer uit te stellen. Het politieke gekissebis over de verdeling van topjobs mag geen vertraging opleveren. Coördinatie van diplomatieke initiatieven van Europese lidstaten om de vrede in Kosovo te bewerkstelligen is nu absolute noodzaak. Het wordt tijd dat Europa volwassen wordt en niet afhankelijk is van de rest van de internationale gemeenschap om problemen op het Europese continent op te lossen.

Dit gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid kan alleen wat worden met politieke wil van de EU-lidstaten. Veto's van individuele lidstaten moeten achterwege blijven. Meer meerderheidsbesluitvorming moet voorkomen dat enkele lidstaten het belied van anderen kunnen frustreren.

Dames en heren ik vat samen:

* een Marshall plan voor de Balkan

* duidelijke financiele prioriteitstellingen afdwingen.
* Een toetredingsperspectief voor de landen uit die regio
* Haast maken met het aanstellen van een Hoge Vertegenwoordiger voor het buitenlnads beleid.

* Meer meerderheidsbesluitvorming

* En met ambitie en daadkracht blijven werken aan een vreedzaam en welvarend Europa voor ons allemaal.

Met uw vertrouwen zal D66 zich hiervoor de komende vijf jaar inzetten.

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie