|
Universiteit van Utrecht
18 juni 1999
Faculteit Sociale Wetenschappen
Koolhydraten: een zoet medicijn tegen stress en depressie?
Stressgevoelige mensen raken na een koolhydraatrijk en proteïnearm
dieet minder depressief gestemd. Bij mensen die dagelijks stress
ervaren kan het serotonineniveau verstoord raken. Door het verhogen
van dit serotonineniveau kan de stresshantering en de stemming
onder acute stress verbeteren. Dit blijkt uit het experimenteel
onderzoek naar de relatie tussen stress, voeding en stemming door
psycholoog Rob Markus. Op 18 juni 1999 hoopt hij op dit onderzoek
te promoveren aan de faculteit Sociale Wetenschappen van de
Universiteit Utrecht.
Onder stress raken mensen dikwijls depressief. Mensen die
regelmatig stress ervaren blijken onder specifieke
dieetmanipulaties beter met stress te kunnen omgaan en hebben
daardoor minder last van depressieve gevoelens. Het vermoeden
bestaat dat verschillende neurotransmitters, overbrengers van
zenuwsignalen in de hersenen, hierbij een rol spelen. Een verhoogde
serotonineactiviteit in de hersenen lijkt een biologische
voorwaarde te zijn om met stress te kunnen omgaan en dus om de
nadelige effecten van stress op stemming te verminderen.
Dieetmanipulaties
Om een verhoogde serotonineactiviteit in de hersenen te bereiken is
een grotere dosis van een bouwstof voor serotonine, het zogenaamde
aminozuur tryptofaan, in het brein noodzakelijk. In een reeks van
experimenten onderzocht Rob Markus of dieetmanipulaties de
stresshantering, stemming en prestatie kunnen verbeteren. Hij deed
dit bij gezonde proefpersonen die in het laboratorium onder acute
stress zijn geplaatst. Hij onderzocht of hierbij een verhoogde
hoeveelheid beschikbare tryptofaan, en dus serotonineactiviteit, in
de hersenen een rol speelde. De resultaten laten zien dat
stressgevoelige mensen na een koolhydraatrijk en proteïnearm dieet,
of na een gebalanceerd dieet verrijkt met tryptofaan, minder
depressief gestemd raken en ook een verlaagde hormonale
stressresponse vertonen tijdens acute laboratorium stress. Aan de
hand van biologische metingen in het bloed werd verondersteld dat
dergelijke dieetmanipulaties de serotonerge activiteit in de
hersenen enigszins kunnen verhogen.
Diëten ter voorkoming van stress nog niet beschikbaar
De gevonden dieeteffecten op de stemming bij stressgevoelige mensen
in het onderzoek zijn echter laag. Bovendien is het nog te vroeg te
veronderstellen dat serotonine werkelijk een beslissende rol heeft
gespeeld. Om te kijken of men buiten laboratoriumsituaties merkbaar
en langdurig baat kan hebben bij specifieke dieetmanipulaties, en
of dit werkelijk veroorzaakt wordt door verhogingen in de
serotonerge activiteit in de hersenen, is vervolgonderzoek dringend
nodig. Daarbij zouden de effecten van verschillende vormen van
dieetmanipulaties moeten worden onderzocht en tevens worden gekeken
naar alternatieve - meer directe - metingen van de
serotonineactiviteit in het brein. Vooralsnog is het dan ook
onjuist om het bestaan te veronderstellen van diëten die op
zichzelf kunnen worden gebruikt ter voorkoming van stress en
stemmingsstoornissen als depressie.
Vrijdag 18 juni om 10.30 uur, Academiegebouw, Domplein 29, Utrecht.
Promotie: 'Relations between stress, food and mood: a rol for brain
serotonin', ISBN 90-393-2088-8
Drs. C.R.Markus, faculteit Sociale Wetenschappen, Universiteit
Utrecht
Voorlichter Ineke de Bruijn (030) 2531586
Communicatie Service Centrum, Heidelberglaan 8, 3584 CS Utrecht,
Telefoon (030) 2533550 of 2532572 Mediavragen per Email:
UUmedia@csc.usc.uu.nl
|
