Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Speech Vliegenthart bij vijftigjarig bestaan De Zonnebloem

Datum nieuwsfeit: 09-10-1999
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Nationale Vereniging de Zonnebloem

Speech van de Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Margo Vliegenthart, ter gelegenheid van het vijftigjarig bestaan van De Zonnebloem op 9 oktober 1999 te Utrecht.

Dames en heren,

Paul de Leeuw zong het al in januari, maar, zingen is niet mijn sterkste punt, daarom léés ik het vandaag nog eens voor.

"Met een arm om je schouders schijnt de zon pas echt, aandacht is geen luxe maar een mensenrecht"

Ik ben het daar van harte mee eens, dames en heren. Niet voor niets heb ik op de Nationale Vrijwilligersdag meegeholpen in een verpleeghuis. Ik ben blij dat ik u vandaag mag feliciteren met uw vijftigjarig bestaan. Het getuigt van grote klasse dat De Zonnebloem er al vijftig jaar in slaagt om persoonlijke aandacht te geven aan zieken, ouderen en gehandicapten in Nederland, aan mensen voor wie persoonlijk contact en deelname aan het maatschappelijk leven niet vanzelfsprekend is. Dit geldt te meer omdat dit werk ook geestelijk zwaar kan zijn en vaak een lange adem vraagt. Dat is niet altijd makkelijk op te brengen.

Ik wil u en via u alle vrijwilligers van de Zonnebloem dan ook hartelijk danken voor uw activiteiten in de afgelopen jaren. U als vrijwilligers en bestuurders van De Zonnebloem draagt bij aan de kwaliteit van de zorg in Nederland. Meer dan anderen geeft u tijd én aandacht aan mensen die dat hard nodig hebben. Zorgen voor elkaar is niet alleen een kwestie van beschaving, het is onmisbaar als we willen dat onze samenleving leefbaar blijft voor ons allemaal. Het ideaal van De Zonnebloem, een samenleving waarin plaats is voor gezonden én zieken, sluit daarbij aan. Zorg en aandacht gaan samen!

Zoals dat hoort bij iemand die vijftig wordt, wil ik graag een persoonlijk woord tot u richten. Dat we vandaag de vijftigste verjaardag van De Zonnebloem kunnen vieren hebben we te danken aan Alex van Wayenburg. Deze radiopresentator begon in 1945 bij Radio Herrijzend Nederland met een radioprogramma, speciaal voor zieken en gehandicapten. Een jaar later werd het programma dat toen al "Radioziekenbezoek De Zonnebloem" heette, door de KRO uitgezonden. Sindsdien is er veel gebeurd. De Zonnebloem is inmiddels uitgegroeid tot een organisatie die druk bezig is zich voor te bereiden op het volgend millenium.

Die toekomst biedt zeker nieuwe kansen. Tegelijkertijd roept zij de nodige vragen op. Ik wil daarom vandaag naast alle feestgedruis toch even stilstaan bij de vraag, hoe kunnen we er voor zorgen dat u uw werk de komende vijftig jaar met succces kunt voortzetten, in en vóór een maatschappij die voortdurend verandert.

De "firma" Zonnebloem doet het goed. Dat geldt eigenlijk voor heel Nederland: van alle Nederlanders van 18 jaar en ouder verricht bijna één op de drie mensen vrijwilligerswerk. Daarmee lopen we binnen Europa voorop. Ongeveer 20% van die activiteiten wordt besteed aan het afleggen van bezoeken, aan sociale hulpverlening en aan gezondheidszorg. De Zonnebloem draagt daar zeker aan bij. De afgelopen vijf jaar steeg het aantal vrijwilligers van uw organisatie van 30.000 naar bijna 35.000, verdeeld over ruim 1400 afdelingen. Dat maakt u tot een van de grootste vrijwilligersorganisaties van Nederland. Er zijn maar weinig plaatsen in Nederland waar geen Zonnebloemafdeling actief is. 90% van de Nederlanders kent De Zonnebloem. dat is 6% meer dan in 1994. In 1999 legde u ruim 1 miljoen huisbezoeken af en ruim 6000 mensen mochten mee op vakantie.

Dat De Zonnebloem ook verantwoord te werk gaat, blijkt wel uit het keurmerk dat zij in 1996 - als een van de eerste vrijwilligersorganisaties - van het Centraal Bureau Fondsenwerving ontving. Alleen organisaties die op een verantwoorde manier fondsen werven en die 75% of meer van het geld dat zij ontvangen, besteden aan het doel waar het voor is gegeven, ontvangen dit keurmerk. De Zonnebloem besteedt zelfs 86% van haar inkomsten aan directe hulpverlening! Daarmee is zij met vlag en wimpel voor dit keurmerk geslaagd.

Ook al doet De Zonnebloem het nu goed, ook voor u wordt het steeds moeilijker om vrijwilligers te vinden. Nite voor niets grijpt u uw vijftigste verjaardag aan om het belang van vrijwilligerswerk te onderstrepen en om nieuwe mensen te werven. U slaagt daar overigens tot nog toe uitstekend in. Met een keur van activiteiten weet u op aansprekende wijze aandacht te vragen voor het belang van vrijwilligerswerk. Of u en andere vrijwilligersorganisaties dat in de toekomst blijft lukken, is de vraag. Ik ben daar bezorgd over. Ik zal u vertellen waarom.

90% van de Nederlanders geeft aan vrijwilligerswerk belangrijk te vinden. Ook al denkt men vaak dat onze samenleving minder solidair is, toch moeten we dit relativeren. Door maatschappelijke veranderingen, bijvoorbeeld de toenemende arbeidsparticipatie, zien minder mensen kans om vrijwilligerswerk daadwerkelijk te leveren. Het is dus geen kwestie van onwil, gebrek aan solidariteit of een te sterk doorgevoerde individualisering. Het is een kwestie van een gebrek aan mogelijkheden.
Tegelijk zijn er steeds meer vrijwilligers nodig, met name op het gebied van zorg. Men verwacht van organisaties zoals De Zonnebloem steeds meer directe hulp. Deze twee tegenstrijdige tendensen - het gebrek aan mogelijkheden en de toenemende vraag - maken het vinden van nieuwe mensen er niet makkelijker op.

Daarnaast hebben we te maken met vergrijzing van zowel de hulpvragenden als de hulpverleners. Nu is het nog zo dat vooral mensen van middelbare leeftijd vrijwilligerswerk doen, maar wat gebeurt er als die generatie straks zelf te oud is voor dat werk?

Met name in de grote steden wordt het steeds moeilijker om mensen te vinden die nog iets voor een ander willen en kunnen doen. De mensen zijn daar vaak meer op zichzelf gericht. Het stadsleven brengt dat ook wel met zich mee. Vrijwilligersorganisaties, dus ook De Zonnebloem, zijn minder bekend in de grote steden. Enfin, De Zonnebloem kent deze situatie uit eigen ervaring. Niet voor niets heeft zij enige jaren terug in Amsterdam een speciale beroepskracht aangesteld om het bezoekwerk daar nieuw leven in te blazen. Amsterdam kent nu weer grote afdelingen met veel enthousiaste mensen en veel jongeren. Fantastisch!

In het Regeerakkoord wordt extra aandacht gevraagd voor de zorg aan chronisch zieken, ouderen en gehandicapten. Verbetering van de kwaliteit van zorg, met name waar aantoonbare verschraling ontstaat, is onontbeerlijk. In de toekomst zijn er - naast andere zaken - eerder méér dan minder vrijwilligers nodig. Meer dan tot nog toe wordt het in de toekomst dus van belang wat u op plaatselijk niveau doet, binnen uw eigen omgeving. Wat betekent dat nu concreet voor u?

Om te beginnen mag u best wat minder bescheiden zijn en plaatselijk meer gericht reclame maken voor u zelf en voor alles wat u doet. Dat u voldoende heeft te bieden, staat buiten kijf. Met name dat De Zonnebloem veel mensen thuis bezoekt, mag u best meer benadrukken. Verder blijkt De Zonnebloem vooral bij mensen van 35 jaar en ouder bekend te zijn. De Zonnebloem was ooit een Nationaal begrip, maar is nu bij jongeren tamelijk onbekend. Kortom, in de toekomst zal het vergroten en behouden van uw bekendheid, juist ook bij jongeren, uw aandacht blijven vragen. Misschien moet u daar een marketingplan op loslaten. Overigens, u heeft al laten zien dat u verstand heeft van marketing: het theelepeltje van toen heeft immers plaats gemaakt voor een prachtige website!!

Daarnaast wordt de werving van vrijwilligers, ik zei het eerder, in de toekomst steeds belangrijker. Ik zie op lokaal niveau veelbelovende initiatieven waarbij aansluiting wordt gezocht en gevonden bij jongeren in de samenleving, bij allochtonen en bij werklozen. Heel aardig zijn lokale initiatieven die samen met probleemjongeren door de jeugdzorg zijn ontwikkeld, waarbij deze jongeren hulp bieden aan mensen in de buurt. Aardig is ook het project Werk en Aandacht in Amsterdam of het bejaardenhuis in Schiedam, die vakantiestages voor jongeren vanaf 14 jaar organiseren.

Mensen willen best iets doen voor anderen, maar ze moeten daarvoor wel gericht benaderd worden. Ook voor drukbezette mensen kan het afleggen van huisbezoeken of het doen van klusjes heel bevredigend zijn. We moeten eens nadenken over de wijze waarop dat vrijwilligerswerk met andere werkzaamheden kan worden gecombineerd.

Mensen weten niet altijd uit zichzelf de weg te vinden naar vrijwilligerswerk. Ze weten waarschijnlijk ook niet dat vrijwilligerswerk - vooral in de zorgsector - maakt dat je jezelf nuttig voelt, dat je nieuwe dingen leert en meemaakt, en dat het ook gewoon leuk kan zijn om iemand te helpen. Want naast het gebrek aan mogelijkheden, is het argument van veel mensen waarom ze geen vrijwilligerswerk doen, het feit dat ze nooit gevraagd zijn. Dit blijkt uit het onderzoek van het SCP uit februari 1999 'Vrijwilligerswerk vergeleken'.

Ik ben ervan overtuigd dat aandacht voor dergelijke dingen ertoe leidt dat ook in de toekomst voldoende vrijwilligers zullen zijn, ook voor De Zonnebloem.

Als we het over de toekomst hebben wil ik ook even stilstaan bij het soort werk dat van u gevraagd zal worden. Vaak neemt u nu - noodgedwongen - het werk van beroepskrachten over omdat zij daar dikwijls geen tijd voor hebben. Daar ga ik wat aan doen. Ik ga de werkdruk in de verpleging en de thuiszorg te lijf en ik heb er alle vertrouwen in dat verpleegkundigen en thuiszorgmedewerkers in de toekomst meer tijd voor zorg hebben. U als vrijwilliger kunt zich dan gelukkig concentreren op uw eigenlijke taak, het geven van aandacht. Medische zorg, hulp in de huishouding, we mogen en zullen dat niet langer van u vragen in de toekomst. Ik ben met instellingen overeengekomen dat ze met u afspraken maken over het werk dat u doet. En over de concrete taakverdeling tussen u en de verpleegkundigen of thuiszorgmedewerkers. Zorg en aandacht moeten immers hand in hand gaan!

De overheid zal u daarbij zeker ondersteunen. Het ministerie van VWS zorgt ervoor dat instellingen zoals de Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk en de Stichting VrijwilligersManagement u in uw werk kunnen ondersteunen. Zij kunnen goede voorbeelden geven van projecten. Zo ontwikkeld het NOV bijvoorbeeld in het project Smaakmakers een meerjaren programma om jongeren meer en vaker bij vrijwilligerswerk te betrekken en het voor hen aantrekkelijker te maken. U kunt hen bezoeken op hun website, www.smaakmakers.nl. In elk geval kunt u er goede ideeën opdoen. Zij zijn er voor u. Ook de Landelijke Unie van vrijwilligers heeft interessante ideeën over vrijwilligerswerk. Zij probeert chronisch zieken en gehandicapten in te schakelen als hulpverleners.
Ondanks deze organisaties blijft het vooral een taak van oganisaties zoals de uwe om mensen daadwerkelijk te helpen en om dat te regelen. Vrijwilligerswerk is en blijft vooral een aangelegenheid van mensen zelf.

Een mooie gelegenheid om dit te benadrukken is het Jaar van Vrijwilligers dat de Verenigde Naties in 2001 vieren. Tot en met 2001 draagt VWS 500.000 gulden per jaar bij aan de Stichting Internationaal Jaar van Vrijwilligers 2001. De overheid zal ons op allerlei manieren inspannen om van dit jaar een succes te maken. Ook u bent daarbij nodig. U kunt er immers voor zorgen dat mensen gaan denken: HIER wil ik bijhoren, DIT wil ik OOK doen.

Tot slot een enkel woord over het bedrijfsleven. Steeds meer bedrijven bezinnen zich gelukkig op hun maatschappelijke verantwoordelijkheden. Een aardig voorbeeld is het project 'KPMG in de samenleving'. KPMG heeft op de eigen intranetsite een vacaturebank voor vrijwilligersfuncties opgenomen. De vacatures worden door vrijwilligersorganisaties zelf aangeleerd. Steeds meer bedrijven sponsoren vrijwilligersorganisaties door geld, tijd op personeel beschikbaar te stellen. Deze benadering spreekt mij zeer aan. Ik wil u dan ook bij deze uitdagen. Als u er voor 1 januari 2001 in slaagt om in Amsterdam, Rotterdam én Den Haag samen met bedrijven een project van de grond te krijgen, dan neem ik ook een uitdaging aan: voor het internationale Vrijwilligersjaar zal ik een vrijwilligersproject opzetten, maar dan voor ambtenaren van de ministeries.

Ik hoop dat u in de toekomst de bezoekjes, uitstapjes en vakantie-activiteiten van De Zonnebloem mogelijk zult blijven maken, en weet dat uw werk zeer gewaardeerd wordt. Wees ervan verzekerd dat ik u onvoorwaardelijk steun. Zorg en aandacht gaan ook naar U uit. Niet alleen uw cliënten, maar ook voor u zelf geldt tot slot wat Paul de Leeuw zong:

"Met elkaar verricht je wonderen Vele handen met elkaar
Maken één gigantisch, menselijk gebaar"

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie