Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Bijdrage Waalkens (PvdA) behandeling begroting LNV 2000

Datum nieuwsfeit: 12-10-1999
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Partij van de Arbeid

Den Haag, 12 oktober 1999

Bijdrage van Harm Evert Waalkens (PvdA) bij de behandeling van de begroting LNV 2000

Alleen gesproken tekst geldt.

Voorzitter,

Bij de eerste landbouwbegroting voor de komende eeuw wil mijn fractie helderheid verschaffen over de door ons gewenste beleidslijn voor de groene ruimte in ons land: de plaats van het platteland in onze samenleving.

Met behulp van deze duidelijkheid willen wij politiek nieuwe ontwikkelingen stimuleren. Van biologische landbouw wil de PvdA een beleidsspeerpunt maken. De land- en tuinbouw willen wij een plaats geven in Nederland. En tegelijkertijd willen wij een eind maken aan te ver doorgeschoten beleid uit de jaren zeventig en tachtig, waar we nu nog steeds de gevolgen van ondervinden, zoals het mestprobleem en de problematiek van gewasbescherming.

Wij zien de te grote omvang van de varkenssector als een te zware hypotheek op de samenleving. Een hypotheek die nu eindelijk eens moet worden afgelost. Wij steunen ook in dit verband het standpunt van de minister van Landbouw, namelijk dat per 2002 iedere boer moet kunnen aantonen over voldoende verantwoorde afzetmogelijkheden voor de mest te beschikken. Desnoods afgedwongen op straffe van heffingen. Wij willen hierover geen misverstand laten bestaan! Wij zullen ons inzetten voor een goed en handhaafbaar mestbeleid, voor een ruimhartig sociaal flankerend beleid en voor het bundelen van het nieuwe mestbeleid met de Reconstructiewet en de operatie Drieslag bij de Landinrichting. Drie grote operaties die tot doel hebben een kwaliteitsimpuls te geven aan het landelijk gebied.

Wij beschouwen onze standpunten als een spiegel van de veranderende maatschappelijke opvattingen over het beheer van de groene ruimte. In plaats van een 'economy of scale', de productie van steeds méér, leggen wij de nadruk op een 'economy of scope': het detail, of noem het de kwaliteit en gevarieerdheid van het landelijk gebied.

Voorzitter, ook mijn fractie beschouwt het platteland als publiek domein. Een benadering van de minister van LNV die wij toejuichen. Steeds méér niet-agrarische claims worden er gelegd op de plattelandsruimte. Deze claims komen vanuit de steden, maar ook vanuit het platteland zelf. Natuur, recreatie, woningbouw en infrastructuur... alle vragen ze steeds meer ruimte. De tijd dat de landbouw als vrijwel enige gebruiker de groene ruimte kon inrichten is voorbij.

Een structureel andere benadering van de ruimtelijke ordening van de groene ruimte is noodzakelijk. Daarop leg ik in het volgende betoog voor mijn fractie de nadruk.

Ik wil hier pleiten voor een Agrarische Hoofdstructuur. Ik zie zo'n hoofdstructuur als aanvulling op de alom bekende Ecologische Hoofdstructuur: aan de ene kant van het uiterste de Ecologische Hoofdstructuur, met het accent op de 'natuurlijke ontwikkeling'; aan de andere kant de Agrarische Hoofdstructuur, met nadruk op gunstige voorwaarden voor een moderne productielandbouw.In zo'n agrarische hoofdstructuur moet de landbouw de gelegenheid krijgen om binnen bestaande wettelijke kaders marktconform te produceren. Zo kan door een sterke productielandbouw het hoofd worden geboden aan de toenemende liberalisering en de daaruit voortvloeiende scherper wordende concurrentie op de afzetmarkten.

De glastuinbouw wil en moet weten waar de uit te plaatsen bedrijven kunnen 'landen'. De Randstad is voor ons geen optie voor de vestiging van nieuwe grootschalige glastuinbouwlocaties. De Zuidplaspolder is voor ons dus geen bespreekbare locatie. De Moerdijkse Hoek in West-Brabant en een geclusterde vestiging op andere plaatsen buiten de Randstad heeft onze voorkeur.

Ook voor de intensieve veehouderij zullen gebieden moeten worden aangewezen. Het is zeer gewenst om funkties van milieu, natuur, wonen en intensieve veehouderij te scheiden. De PvdA pleit hier nogmaals voor de invoering van agrarische bedrijventerreinen voor de intensieve veehouderij.

Voorzitter, het palet van contrasten in landschap, grondgebruik en cultuurgebieden is in ons land vanouds zeer breed. Binnen zo'n modern palet past een gevarieerd grondgebruik. Voor het verwerkelijken van zo'n gevarieerd landschapspalet in de volgende eeuw is een duidelijk planologisch en juridisch instrumentarium nodig. Dit instrumentarium zal moeten steunen op schetsen en gebiedskaarten die zo nodig voor dat specifieke doel moeten worden vervaardigd. Aan bedrijven die verplaatst moeten worden kan dan elders een passende plek worden aangeboden.

Bestaande regelgeving op het terrein van de ruimtelijke ordening moet strikter worden nageleefd. Aan de bestaande versnippering van het landschap moet een halt worden toegeroepen.

Voorzitter, voedingsmiddelen zijn nu veiliger dan ooit. Desondanks groeit onder de bevolking het gevoel van onveiligheid. Een paradox, die wordt gevoed door crises van de afgelopen tijd. Zoals varkenspest, dioxine en BSE en nu de ongerustheid over genetische modificatie. Deze ontwikkeling heeft mijns inziens alles te maken met het steeds méér onherkenbaar worden van ons voedsel. Dit als gevolg van een verdere technologiesering van de voedingsmiddelenproductie. Mijn fractie pleit om die reden voor de grootst mogelijke openheid rond de productie van voedingsmiddelen door boeren en verwerkers. Wij vinden dat de overheid meer dan nu betrokken moet zijn bij voedselcontroles.

Maar dit alles is niet voldoende, voorzitter. Voedsel en de voedselproductie moeten ook natuurlijker worden. Wij denken hierbij aan de biologische landbouw, aan meer natuurlijke productie-omstandigheden voor kippen en varkens, zoals ten aanzien van de huisvesting en het gebruik van anti-biotica, aan géén productie met dieren voor niet-redelijke doelen, zoals de productie van nertsenbont en aan het terugdringen van het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen.

Desondanks zal een verdere technologiesering doorgaan. Immers, voedselproductie blijft een onvervreemdbaar onderdeel van de moderne samenleving. Om die reden vind ik een uiterste inspanning van overheid en bedrijfsleven nodig om de voedselveiligheid te waarborgen.

Ik wil nu enkele onderwerpen van de Begroting 2000 aan de orde stellen:

Speerpunt voor de PvdA-fractie, voorzitter, is een doorgaande ontwikkeling van de biologische landbouw. Daarop wil de PvdA de komende drie begrotingsjaren fors inzetten. Voor omschakeling van boeren naar biologische bedrijfsvoering wil de fractie meer geld ter beschikking stellen. Wij zullen hiervoor een AMENDEMENT indienen.

Biologische landbouw moet voorloper worden, ook op het gebied van ontwikkeling van kennis. Daarmee wordt het bestaande uitgangspunt, namelijk dat biologische landbouw eveneens gebaat kan zijn met kennis vanuit het gangbare circuit, volledig omgedraaid. Zo wordt ingespeeld op de maatschappelijke keuze voor een duurzame landbouwontwikkeling, waarin de biologische aanpak een voortrekkersrol vervult. De fractie stelt vast dat de kennis van biologische productiemethoden nog onvoldoende is. Om die reden is een forse extra financiële injectie nodig. Wij zullen hiervoor een MOTIE indienen.

Verder wil de PvdA aan de groei van biologische landbouw bijdragen door forse investeringen in marktbegeleiding (voldoende aanbod), consumentenvoorlichting, kwaliteitszorg en kwaliteitscontrole over de hele keten. Mijn fractie wil de BTW op biologische producten verlagen van 6 procent naar nul procent.

De zogeheten ecotax moet worden gebruikt om de belasting op arbeid te verlagen. Per saldo betekent dit steun voor de arbeidsintensieve biologische landbouw.

Bij omschakeling moeten de biologische boeren kunnen beschikken over voldoende kapitaal. Bestaande groenfondsen zijn daartoe veelal ontoereikend. De bestaande regeling voor flexibele afschrijfmogelijkheden voor milieurelevante investeringen (Vamil-regeling) kan worden uitgebreid en moet meer worden gekoppeld aan een totaalbedrijfsplan van een omschakelende boer.

Voorzitter, er moet meer aandacht komen voor milieu- en mestcoöperaties. Nieuwe vormen van regionale samenwerkingen moeten worden onderzocht Het ministerie schept tot dusverre onvoldoende helderheid over de kaders waarbinnen dergelijke organisaties mogen opereren. Aan deze onduidelijkheid moet een eind worden gemaakt.

Vraagtekens, voorzitter, zet ik bij het beleid rond de Rijksdienst voor Vee en Vlees en het Bureau Heffingen. Deze diensten maken zware tijden door en kampen met achterstallig onderhoud. Een groot en vooral duur herstelprogramma is nu in gang gezet bij de RVV. Over deze forse financiële injectie maken wij ons zorgen Met de vele, vele klachten over Bureau Heffingen is tot nog toe niets gedaan. Terwijl het hoog tijd is om meer transparantie te krijgen in de bedrijfsvoering van Bureau Heffingen.

Wij zetten vraagtekens bij delen van de bedrijfsvoering op het ministerie van LNV. Te veel en te vaak zijn wij geconfronteerd met succesvolle obstructie door de sector aan de ene kant en onvoldoende kennis en kwaliteit bij het departement aan de andere kant

In het verlengde hiervan wil ik de positie van het RIKILT aan de orde stellen. Het kan toch niet zo zijn dat het RIKILT als onderdeel van de DLO-instituten mee de markt wordt opgedreven en tegelijkertijd de samenleving onafhankelijke garanties moet geven over de voedselveiligheid. Ik zou dan ook dringend willen verzoeken de verzelfstandiging van het RIKILT stop te zetten en het instituut direct onder verantwoordelijkheid en aansturing van de overheid te plaatsen. Daar waar we in Europa pleiten voor een onafhankelijk voedselveiligheidsbureau kunnen we het in Nederland toch niet laten gebeuren dat marktpartijen meesturen aan het RIKILT.

Tenslotte vind ik dat de jonge boeren meer de wind in de rug moeten krijgen. Bedrijfsovernames blijven een knelpunt waaraan de overheid tegemoetkomingen moet verbinden. Met name vind ik, moet meer aandacht worden gegeven aan het Nederlands Agrarisch Jongeren Kontakt en de standpunten van deze organisatie van jonge boeren en boerinnen. Binnen het ministerie van LNV moet een heldere beleidstoetsing plaatsvinden op de positie van de jonge boeren en boerinnen

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie