Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Conclusies OVSE-top Istanbul en toespraak Kok

Datum nieuwsfeit: 26-11-1999
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Ministerie van Buitenlandse Zaken

Aan de Voorzitter van de

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Binnenhof 4

's-Gravenhage

i.a.a. de Voorzitter van de

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Directie Veiligheidsbeleid

Bezuidenhoutseweg 67

Postbus 20061


2500 EB Den Haag

Datum 26 november 1999
Kenmerk DVB/VD-491/99
Blad /6
Bijlage(n) Toespraak MP Kok
Betreft OVSE-top Istanbul
C.c.

Zeer geachte Voorzitter,

Op 18 en 19 november 1999 vond in Istanbul plaats de topconferentie van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE). De Nederlandse delegatie stond onder leiding van minister-president Kok en ondergetekende. De op de top bekrachtigde documenten heb ik u reeds per brief d.d. 22 november jl. toegestuurd. De door minister-president Kok uitgesproken rede treft u bijgevoegd aan.

Hieronder geef ik de belangrijkste resultaten van de top weer.

I. Tsjetsjenië

De top werd overschaduwd door de kwestie Tsjetsjenië. De ondertekening van het Handvest voor Europese Veiligheid werd bij uitblijven van overeenstemming over een passage inzake Tsjetsjenië in de slotverklaring, met een dag uitgesteld.

President Jeltsin stelde, dat de OVSE-staten geen recht hadden het Russische optreden in Tsjetjsenië te bekritiseren. Het ging hier om de bestrijding van het "kanker terrorisme". Rusland was bereid tot het voeren van vreedzame onderhandelingen, maar eerst moest definitief worden afgerekend met "terrroristen, bandieten en moordenaars". Zowel president Clinton, als onder anderen bondskanselier Schròder, president Chirac, EU-voorzitter Ahtisaari en minister-president Kok stelden dat de territoriale integriteit noch de bestrijding van terrorisme ter discussie stonden. Een oplossing zou echter alleen via politieke weg gevonden kunnen worden, niet met militaire middelen. Clinton en Schròder stelden daarbij ook het disproportionele karakter van het Russische militaire optreden aan de kaak, dat de mogelijkheid tot een politieke oplossing eerder minder waarschijnlijk maakte dan naderbij bracht.

Uiteindelijk werd overeenstemming bereikt over een passage in de slotverklaring die stelt dat:


- een politieke oplossing essentieel is,


- de OVSE daarin een faciliterende rol kan spelen door middel van het weer op gang brengen van de politieke dialoog, een bezoek van de OVSE-voorzitter aan de regio en de bestaande OVSE-missie in Tsjetsjenië,


- internationale organisaties in staat gesteld moeten worden humanitaire hulp te verlenen.

Maandag 29 november a.s. vertrekt de Noorse OVSE voorzitter Vollebaek naar Moskou om de modaliteiten van zijn bezoek aan Tsjetsjenië te bespreken. Vollebaek hoopt dat zijn bezoek aan Tsjetsjenië in de eerste helft van december kan plaatsvinden.

II. Handvest voor Europese Veiligheid

Het door de staatshoofden en regeringsleiders bekrachtigde Handvest voor Europese Veiligheid stelt dat veiligheid en stabiliteit in Europa niet alleen bedreigd worden door conflicten tussen staten, maar ook door conflicten binnen staten. De aan de OVSE deelnemende staten zijn voor wat betreft de naleving van de OVSE beginselen niet alleen verantwoording schuldig aan hun burgers, maar ook aan elkaar. Dit betekent dat overtreding van deze beginselen, ongeacht of dat tussen landen dan wel binnen een land gebeurt, "onmiddellijke en legitieme zorg" rechtvaardigt van andere OVSE-staten. Daarmee kunnen binnenlandse conflicten niet langer afgedaan worden als een interne aangelegenheid.

Een ander essentieel onderdeel van het Handvest vormt het Platform voor Cooperatieve Veiligheid. Veiligheid en stabiliteit in Europa kunnen niet langer gegarandeerd worden door een enkele organisatie, maar zijn gebaat bij samenwerking tussen alle aan veiligheid gerelateerde organisaties, zoals bijvoorbeeld de NAVO of de Raad van Europa.

Het Handvest biedt tevens een aantal concrete handvaten ter verdere versterking van de operationele effectiviteit van de OVSE. Het gaat hier onder meer om het instellen van een operatie-centrum, uitbreiding van de activiteiten op gebied van begeleiding en training van politie en het instellen van Rapid Expert Assistance and Cooperation Teams (REACT). Essentie van REACT is het snel kunnen inzettenvan goed gekwalificeerde deskundigen, op gebied van bijvoorbeeld mensenrechten, democratisering, politie en verkiezingen, ten behoeve van het voorkomen dan wel oplossen van conflicten. REACT moet uiterlijk 30 juni 2000 operationeel zijn.

Zowel voor het instellen van het operatie-centrum als voor REACT heeft Nederland zich actief ingezet.

Teleurstellend is de uiteindelijke passage over nationale minderheden en statenloze personen. Formuleringen over rechten van minderheden op gebied van taal, onderwijs en deelname aan het openbare leven stuitten uiteindelijk op een veto van Letland.

III. Verklaring van de top van Istanbul

De Istanbul-verklaring is een politieke bestandsopname van een groot aantal actuele regionale en thematische kwesties. Hieronder volgen enkele meer in het oog springende onderwerpen.

a. Regionale kwesties

Kosovo

Onderstreept wordt de belangrijke rol die de OVSE-missie speelt bij de opbouw van de multi-culturele samenleving. Op Nederlands aandringen werd ook een zinsnede opgenomen over het belang van actieve deelname van de lokale bevolking aan de opbouw van deze samenleving.

FRJ

De FRJ wordt opgeroepen tot spoedige democratisering, hetgeen op termijn mede kan bijdragen aan het opnieuw deelnemen aan de activiteiten van de OVSE. Ter ondersteuning van de democratische krachten in de FRJ organiseerde het Noorse OVSE-voorzitterschap, op initiatief van de Tsjechische president Havel, en marge van de top een bijeenkomst met de Servische oppositie. Ondergetekende was daarbij aanwezig.

Stabiliteitspact

Ter ondersteuning van het Stabiliteitspact, dat onder auspiciën van de OVSE staat, zal de organisatie een regionale strategie ontwikkelen. En marge van de top organiseerde het Noorse OVSE-voorzitterschap een bijeenkomst voor alle deelnemers aan het Stabiliteitspact, die door ondergetekende werd bijgewoond.

Centraal-Azië

Bevestigd wordt de in het afgelopen jaar sterk toegenomen belangstelling van de OVSE voor Centraal-Azië. Specifieke aandachtspunten betreffen met name het bevorderen van de mensenrechten en de ontwikkeling van de rechtsstaat. Erkend wordt dat bepaalde ontwikkelingen op het gebied van economie en milieu in de regio van invloed zijn op de veiligheid.

Moldavië

Voor wat betreft de terugtrekking van Russische troepen en materieel is sprake van een doorbraak. Formeel is thans een concrete datum voor voltooiing van het proces vastgelegd, namelijk uiterlijk eind 2002.

Georgië

Ook hier is sprake van een doorbraak in de vorm van een reductie van het aanwezige Russische militaire materieel in Georgië volgens een afgesproken tijdpad.

b. Thematische kwesties

Gelijke behandeling mannen en vrouwen

De OVSE zal spoedig een "gender action plan" aannemen en implementeren. Dit past uitstekend in het Nederlandse regeringsbeleid (derde richtlijn emancipatie).

Rechtspersoonlijkheid

Opnieuw zullen de mogelijkheden onderzocht worden tot het verlenen van rechtspersoonlijkheid aan de OVSE. Nederland heeft zich hier in het recente verleden regelmatig voor ingezet.

Arbeidsvoorwaarden

Teneinde hoogwaardig kwalitatief personeel aan te kunnen trekken zullen de arbeidsvoorwaarden worden verbeterd. Ook hiervoor beijvert Nederland zich al geruime tijd.

IV. Aanblijven HCNM Van der Stoel

De OVSE-staten zijn het niet eens geworden over de benoeming van een nieuwe Hoge Commissaris voor Nationale Minderheden. Het zoeken naar een geschikte kandidaat wordt voortgezet. Tot die tijd, maar tot uiterlijk eind 2000, is Mr. Max van der Stoel bereid gevonden zijn werkzaamheden voort te zetten.

V. Verdrag tot herziening van het Verdrag inzake conventionele strijdkrachten in Europa

Op 19 november is door de dertig partijen bij het Verdrag inzake de conventionele strijdkrachten in Europa (CSE-Verdrag) het Verdrag tot herziening van het CSE-Verdrag (Agreement on Adaptation of the CFE Treaty) ondertekend. Het verdrag zorgt ervoor dat het CSE-Verdrag ook in de veranderde veiligheidsomgeving in de Euro-Atlantische regio een belangrijke rol zal blijven vervullen. De verdragspartijen zullen onder het aangepaste verdrag elk een nationaal en territoriaal plafond hebben en aan een uitgebreider gegevensuitwisselings- en inspectieregime onderworpen zijn. In de toekomst zullen andere landen die tussen de Atlantische Oceaan en het Oeralgebergte zijn gelegen tot het verdrag kunnen toetreden.

Gelet op de militaire acties van Rusland in Tsjetsjenië hebben de verdragspartijen van Rusland de uitdrukkelijke toezegging geëist en gekregen dat het land zich gebonden acht aan de vastgestelde plafonds van het aangepaste CSE-Verdrag.

Tijdens een persconferentie stelde president Clinton dat indien Rusland zich niet aan deze toezegging zou houden, hij het verdrag niet ter ratificatie aan de Senaat zou voorleggen.

Met de goedkeuringsprocedure voor het Verdrag tot herziening van het CSE-Verdrag zal zo spoedig mogelijk worden begonnen. Daartoe zal dit Verdrag binnenkort voor advies aan de Raad van State worden voorgelegd. Na mogelijke goedkeuring door het parlement zal de regering, afhankelijk van de feitelijke situatie in Tsjetsjenië, bezien of zij de acte van bekrachtiging al dan niet wil aanhouden. Zulks zal in overleg met de bondgenoten geschieden.

VI. Weens Document 1999

De Top is er, zoals verwacht, niet in geslaagd overeenstemming te bereiken over meer dan een bescheiden aanpassing van het Weens Document 1994. Een belangrijke stap voorwaarts is wel dat het nieuwe Weens Document 1999, op vooral Nederlands aandringen, een hoofdstuk bevat over (sub) regionale vertrouwenwekkende en veiligheidbevorderende maatregelen (csbms).

VII. Kleine wapens

Erkend wordt dat het groeiende probleem van de ongecontroleerde verspreiding van kleine wapens een bedreiging voor de veiligheid vormt. De betrokkenheid van de OVSE bij het vraagstuk van de kleine wapens wordt, conform Nederlandse wens, stevig verankerd.

VIII. Nederlandse kandidatuur OVSE-voorzitterschap

In zijn toespraak heeft minister-president Kok het Nederlandse aanbod het OVSE-voorzitterschap in 2003 op zich te nemen bekrachtigd. Een besluit hierover valt te verwachten in 2001.

De Minister van Buitenlandse Zaken

OSCE Summit in Istanbul, 18 November 1999

Statement by

Prime Minister of the Netherlands

Mr Wim Kok

Mr Chairman, ladies and gentlemen,

First I would like to convey my deepest condolences to the Government and people of Turkey who have been confronted with the dramatic human and economic consequences of an earthquake again.

My thoughts are with the families of the victims, the wounded and those who lost their homes and belongings. It is our common responsibility not only to express solidarity but also to put it into practice. And I want to thank the Turkish Government for the excellent preparation of this Summit.

I now turn to our OSCE agenda for today, but not without congratulating the Chairman in Office with his contribution to our work. Security and stability in Europe cannot be safeguarded by words alone. It will also take deeds.

There is broad consensus within the OSCE on principles, values and norms.

We must redouble our efforts to make sure these norms and principles are put into practice.

One way of doing this is to enhance the operational effectiveness of the OSCE.

Mr President,

In the recent past the OSCE has responded to conflicts - with speed and flexibility, extending its operations from the conference hall to the field. In Bosnia and Kosovo the organisation is providing essential help with rebuilding democratic institutions and a civil society.

This combination of norm-setting and active implementation gives the OSCE a unique position within the European security architecture. To be able to fulfil its new responsibilities properly the OSCE needs strengthening in two ways:


1) the secretariat's operational capacity must be increased, and


2) cooperation and coordination must be expanded further, both within the organisation itself and with other organisations.

The Netherlands wholeheartedly supports the Secretary-General's proposals for enhancing the operational capacity of the OSCE. This organisation must be well equipped to meet the challenges of the twenty-first century.

The decision to set up a rapid deployment capacity through Rapid Expert Assistance and Cooperation Teams (REACT) is an important concrete step. The REACT concept also ties in well with the lessons the EU has drawn from the large-scale mission in Kosovo. I therefore welcome the idea to make REACT operational within six months.


Mr President,

The disappearance of divisions in Europe has brought peace, democracy and economic progress to many people. But stability has not yet taken firm hold throughout the continent. Conflict between states has given way to conflict within states. Over the past decade we have been faced with the terrible consequences of this in Southeast Europe.

The situation in Chechnya is a source of serious and growing concern to us. The Netherlands rejects terrorism in all its forms and we fully respect the territorial integrity of the Russian Federation.

But we are convinced that this conflict will not end until a political solution has been found.

A genuine dialogue is needed, making use of the good offices of the OSCE. A high level OSCE mission to the region could assist in the renewal of the political dialogue. Of immediate concern is the unhindered humanitarian assistance by international organisations to the large number of Internally Displaced Persons in the area.

Mr President,

Today's conflicts are too large and too complex to be resolved by a single security organisation.

In Kosovo no less than four organisations with different perspectives
- the UN, UNHCR, the EU and the OSCE - are working under one umbrella. UNMIK as a whole works closely with KFOR and many other organisations. Cooperation like this can help to achieve lasting stability and is a logical component of the OSCE's concept of comprehensive security.

The High Commissioner on National Minorities has made a major contribution to our OSCE's achievements. Over the past seven years, Mr. Max van der Stoel has worked with enormous energy and commitment to prevent conflicts.

Another important development that has resulted from the work of the OSCE is the adaptation of the CFE Treaty. The Netherlands is proud to serve as its Depositary. The original Treaty helped inspire confidence and promote security in the old Europe. The adapted Treaty will play an equally important role in the new Europe.

Finally, Mr. President, I can think of no better way of expressing the Netherlands' commitment to the OSCE and its unique role in promoting stability and security in Europe than to say that we would be delighted to take over the chair in 2003.

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie