Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Koninklijke Bibliotheek verwerft verzameling vriendenboeken

Datum nieuwsfeit: 14-12-1999
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Koninklijke Bibliotheek

Koninklijke Bibliotheek verwerft unieke verzameling vriendenboeken

De Koninklijke Bibliotheek is er in geslaagd een unieke collectie vriendenboeken of alba amicorum uit het einde van de 16de en begin van de 17de eeuw te verwerven uit het bezit van de vooraanstaande Friese familie Van Harinxma thoe Slooten. Het is nog nooit eerder voorgekomen dat een dergelijke verzameling vriendenboeken aangelegd door leden van één adellijk geslacht op de markt kwam.

De uiterst luxueus uitgevoerde alba amicorum bevatten een grote schat aan prachtige wapenschilderingen, fraaie illustraties ontleend aan de bijbel en de klassieke mythologie, en talrijke bijdragen van geleerden van naam en faam.

De Koninklijke Bibliotheek bezit ruim 450 alba amicorum en poëziealbums uit de 16de tot en met de 20ste eeuw en heeft daarmee de grootste collectie in Nederland. Alba amicorum zijn boekjes waarin de eigenaar inscripties verzamelde van mensen aan wie hij een herinnering wilde bewaren. Vanaf hun ontstaan zijn alba altijd nauw verweven geweest met het universitaire milieu. Studenten beperkten zich niet tot één universiteit maar trokken voor hun vorming langs een aantal Europese universiteiten en verzamelden daar bijdragen van hoogleraren en medestudenten. In de collectie-Van Harinxma wordt dit aspect op een heel bijzondere manier gedocumenteerd door de alba van de broers Juw, Homme en Pieter van Harinxma, die rond 1630 gezamenlijk Frankrijk doorreisden na hun eerste vorming aan de universiteiten van Franeker en Leiden.

Alba amicorum waren niet exclusief voorbehouden aan mannen, ook vrouwen beoefenden het genre naar hartelust. Het aantal alba van vrouwen is echter aanzienlijk geringer en het is dan ook heel bijzonder dat de collectie-Van Harinxma niet minder dan vier van dit soort alba telt. Het allermooiste hiervan is het album van Juliana Roussel, dat bekleed is met een unieke zwart brokaten band en geheel uit perkament bestaat, waarop een keur aan Friese jongedames hun wapenschildering - vaak begeleid door afbeeldingen van bloemen die bepaalde deugden symboliseren - heeft laten aanbrengen. Curieus is ook het album van Geertruydt van Engelsteedt, waarin meerdere mannen haar op papier het hof maken en waarbij haar uiteindelijke echtgenoot, Frans van Donia, zijn overwinning als het ware symboliseert door een schitterende gouache van een zege-vierende legeraanvoerder in een veldslag.

Het bestaan van de collectie was al bekend door een publicatie uit 1857 in het tijdschrift De Vrije Fries, maar sinds een expositie in 1915 waren de elf boekjes niet meer in het openbaar gesignaleerd. Dat ze echter niet vergeten in een kast lagen blijkt uit het feit dat in de eerste helft van de 20ste eeuw het album van Homme van Harinxma sr. door de toenmalige eigenaar, de commissaris der koningin van Friesland P.A.V. van Harinxma thoe Slooten, bij herhaling ter signering werd voorgelegd aan leden van het Koninklijk Huis wanneer zij in Friesland op werkbezoek waren.

De aankoop kwam tot stand door bemiddeling van Kunsthandel Th. Laurentius te Voorschoten en vergde een bedrag van HFL 700.000,-. Deze duurste acquisitie ooit door de KB gedaan ging het reguliere aankoopbudget ver te boven en was slechts mogelijk dankzij de ruimhartige steun van de volgende culturele fondsen: Stichting VSB Fonds Den Haag en Omstreken, Prins Bernhard Fonds, M.A.O.C. Gravin van Bylandt Stichting, Prof Mr. Herman de la Fontaine Verwey Stichting, Jaffé-Pierson Stichting, Stichting Dr. Hendrik Mullers Vaderlandsch Fonds en de Vereniging Vrienden der Koninklijke Bibliotheek.

De alba amicorum zijn nog te bezichtigen tot en met 15 januari 2000 van maandag tot en met vrijdag van 9-17 uur en op zaterdag van 9-13 uur.

14 december 1999

© Koninklijke Bibliotheek Nationale bibliotheek van Nederland

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie