Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Verzameld adresboek drukkers en boekverkopers tot 1700

Datum nieuwsfeit: 06-01-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Koninklijke Bibliotheek

Begin Terug

----

Adresboek : Nederlandse drukkers en boekverkopers tot 1700

Verzameld door de STCN

In november 1999 verscheen bij de KB het Adresboek : Nederlandse drukkers en boekverkopers tot 1700. Het is een 280 pagina's tellend boekwerk met gegevens uit de Short-Title Catalogue, Netherlands (STCN). De STCN is de Nederlandse bibliografie tot 1800, die door de Koninklijke Bibliotheek wordt opgebouwd op basis van de collecties van belangrijke bibliotheken in binnen- en buitenland. In de STCN worden alle boeken opgenomen die vóór het jaar 1801 binnen Nederland zijn gepubliceerd, alsmede alle Nederlandstalige boeken in dezelfde periode buiten Nederland zijn verschenen (België uitgezonderd). Vanaf het allereerste begin is in de STCN systematisch bij elk beschreven boek geregistreerd welke gegevens het impressum en het colofon bieden over de personen die betrokken waren bij de productie en distributie ervan: niet alleen de aard van hun activiteit (drukker, boekverkoper, financier, e.d.) maar ook hun plaats van werkzaamheid, alsmede hun adressen en uithangborden, dit alles met de bijbehorende jaartallen.
Een impressum of colofon zag er in de behandelde periode vaak ongeveer als volgt uit: Tot Purmerend, by Pieter Baars, stadts-drucker, woonende inde Peper-straet, inde Vergulde Baars. Anno 1698, en biedt dus meer dan we tegenwoordig gewend zijn: functie (stadsdrukker), adres (Peperstraat) en uithangbord (Vergulde Baars). Van 2100 Nederlandse drukkers en uitgevers die hun werkzaamheid voor het jaar 1700 begonnen zijn dergelijke 'extra' gegevens bekend. Zij vormen het in het Adresboek opgenomen corpus.
Het boek opent, na de Inleiding, met een alfabetische lijst, die de volledige gegevens bevat: de naam met de plaats en jaren van werkzaamheid, gevolgd door geselecteerde beroepen of functies en alle bekende adressen en uithangborden, in de originele formulering en spelling, en steeds met de bijbehorende jaren. Daarna volgen drie registers, in genormaliseerde spelling, en ingedeeld per plaats: op functies, op adressen, en op uithangborden. Verouderde straatnamen en andere verdwenen aanduidingen zijn gehandhaafd, en in de Inleiding wordt voor de steden Amsterdam, Leiden, Den Haag en Utrecht een concordantie hiervan gegeven met de moderne benaming. Zo kunt u in de hoofdlijst bijvoorbeeld de carrière volgen van Broer Jansz, die in 1603 bescheiden begon buiten de wallen van Amsterdam op de plek waar later de Jordaan zou verrijzen, en die via verschillende andere adressen buiten en daarna binnen de stadsmuren zijn uiteindelijke bestemming vond in een winkel aan de Nieuwezijds Achterburgwal 'by de brouwerije van de Hoybergh, in de Silvere Kan' (1621-1649). In het Register van adressen ziet u vervolgens in één oogopslag wie er in die buurt nog meer waren gevestigd, en wat verder in Amsterdam de populairste adressen waren: het Water (Damrak), de Dam, de Nieuwendijk, enzovoort.
Deze eerste registratie van een zo grote verzameling adressen van één beroepsgroep, die zich uitstrekt van de vijftiende tot het eind van zeventiende eeuw, opent nieuwe wegen die kunnen leiden tot inzicht in de geografische en maatschappelijke positie en bewegingen van individuen en ook de hele groep.
De uithangborden zijn even belangwekkend. Enerzijds zijn zij van grote betekenis voor allerlei 'kleine' aspecten van plaatselijke geschiedenis, zoals de studie van gevelstenen en namen van huizen, anderzijds hebben zij een nauwe relatie met drukkersmerken en soortgelijke vormen van toegepaste emblematiek en iconologie.

Bestellen
U kunt het Adresboek voor f 50,- kopen in de catalogusruimte van de KB. Als u deze uitgave telefonisch, schriftelijk of per e-mail wilt bestellen zie: Bestellen & betalen van KB-publicaties. Bij postverzending worden uiteraard ook de portokosten in rekening gebracht.

Deze publicatie is tevens beschikbaar als PDF-file (855 Kb). Voor het raadplegen van PDF-documenten heeft u een gratis te downloaden Adobe Acrobat Reader nodig.


----

© Koninklijke Bibliotheek Nationale bibliotheek van Nederland

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie