Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Promotie: Orang-oetans brengen twee soorten mannen voort

Datum nieuwsfeit: 01-05-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Universiteit van Utrecht


26 april 2000
Orang-oetans brengen twee soorten mannen voort

In orang-oetan populaties blijken twee vormen van volwassen mannen voor te kunnen komen, wangplaatmannen en wangplaatloze mannen. Het naast elkaar bestaan van twee volwassen vormen is onder zoogdieren zeer uniek. Beide vormen blijken er verschillende voortplantings-strategieën op na te houden. Mw. drs. Suci Utami Atmoko zal op 1 mei op dit onderzoek promoveren aan de faculteit Biologie.

Wangplaatmannen bezitten de imposante kenmerken van mannelijke volwassenheid: ze zijn zwaar en hebben breed uitstaande wangplaten, een grote keelzak en een indrukwekkende langharige vacht. Ze slaken diep resonerende `lange-roepen'. Die blijken zowel een provocerende als een afschrikwekkende werking te hebben op andere mannen. Wijfjes worden er echter door aangetrokken. Wangplaatloze mannen zien er eerder uit als fors uitgevallen wijfjes en ze slaken geen `lange-roepen'. Al sinds de jaren zestig is bekend dat ze seksueel zeer actief kunnen zijn. Echter anders dan de wangplaatmannen dwingen zij de wijfjes vaak tot paring.

De ontwikkeling van wangplaatloze man tot wangplaatman is niet voorspelbaar. Om vast te stellen wanneer een orang-oetan zich tot wangplaatman ontwikkelt, zijn lange-termijnstudies nodig. Het Utrechtse orang-oetanproject in het Ketambe-gebied in het Gunung Leuser National Park (Aceh, Noordwest Sumatra) loopt al vanaf begin jaren zeventig. Sommige dieren worden al bijna dertig jaar gevolgd. Maar omdat de orang-oetans soms langere tijd niet worden aangetroffen en er geen afdoende bewijs is dat observatoren, die elkaar over de jaren heen opvolgen, de dieren ook correct identificeren, kon geen zekerheid over de ontwikkeling worden gegeven. Sinds kort is dit echter wel mogelijk via moleculair-genetische methoden. Zo heeft Utami, in samenwerking met Engelse onderzoekers, door middel van `DNA-fingerprintanalyse' vastgesteld dat een man, die in 1993 wangplaten ontwikkelde, de vader moest zijn van een bekend wijfje dat in 1974 was geboren. Hij heeft dus na het bereiken van de volwassenheid tenminste 20 jaar als wangplaatloze man geleefd.

Uit jarenlange gedragsobservaties aan orang-oetans heeft Utami de verschillen in de paringsstrategie van wangplaatmannen en wangplaatloze mannen afgeleid. Het succes van wangplaatmannen blijkt te berusten op hun aantrekkelijkheid voor vrouwen, die ze aanlokken met hun `lange-roepen'. Hun strategie kan worden omschreven als een `roep-en-wacht' strategie. Wangplaatloze mannen hanteren een actieve `zoek-en-vind' strategie. DNA-steekproeven uit de ontlasting maakten het mogelijk de vader aan te wijzen voor 10 van de 11 nog aanwezige dieren die de laatste 25 jaar in het gebied zijn geboren. In 6 van de
10 gevallen waren dit wangplaatloze mannen.
Het ligt voor de hand om te veronderstellen dat de wangplaatloze man na verloop van tijd tot wangplaatman uitgroeit. Of dit ook altijd zo is, is nog niet bekend. Daar waar het wel zo is, zou de uitgestelde volgroeidheid een evolutionair aangepaste strategie kunnen zijn. De twee mannenvormen komen immers in een evenwichts- verhouding met elkaar voor en behalen beide een even groot voortplantingssucces.

De wangplaatloze fase moet dan ook niet worden gezien als een tussenfase maar als een parallelfase. De volwassen man `kiest' er voor het grootste gedeelte van zijn leven, of misschien zelfs zijn hele leven, wangplaatloos te blijven.

Maandag 1 mei 2000, 12.45 uur
Academiegebouw, Domplein 29, Utrecht
Promotie: `Bimaturisme in orang-oetan mannen: reproductieve en eocologische strategieën'
Mw. drs. Suci Utami Atmoko, faculteit Biologie

Voorlichter Sarah Scholts

(030) 253 3492

Home UU Uw reactie Find

Laatst gewijzigd: 26 april, 2000
Communicatie Service Centrum
Heidelberglaan 8

3584 CS Utrecht
Telefoon (030) 2533550 / 2532572
Mediavragen per Email: (UUmedia@csc.usc.uu.nl)

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie