Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Verslag algemeen overleg verslag en agenda Landbouwraad EU

Datum nieuwsfeit: 27-05-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Tweede Kamer der Staten Generaal

Verslag algemeen overleg verslag en agenda landbouwraad
Gemaakt: 5-6-2000 tijd: 12:45


1


21501-16 Landbouwraad

Nr. 258 VERSLAG VAN EEN ALGEMEEN OVERLEG

Vastgesteld 27 mei 2000

De algemene commissie voor Europese Zaken<1> en de vaste commissie voor Landbouw, Natuurbeheer en Visserij<2> hebben op 11 mei 2000 overleg gevoerd met minister Brinkhorst van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij over:


- het verslag van de Landbouwraad van 20 en 21 maart 2000 (EU-00-67/LNV-00-306);


- het verslag van de Landbouwraad van 17 en 18 april 2000 (EU-00-91/LNV-00-383);


- de agenda van de Landbouwraad van 15 en 16 mei 2000 (EU-00-95/LNV-00-400).

Van dit overleg brengen de commissies bijgaand beknopt verslag uit.

Vragen en opmerkingen uit de commissies

De heer Maat (lid van de fractie van de EVP in het Europees Parlement) wees op de Nederlandse poging om de voorstellen van de Commissie terzake van de vlas- en hennepsector behoorlijk bij te buigen. Er ligt nu een aantal amendementen voor, waardoor deze teelt in Nederland in stand kan blijven, het budget niet zal worden overschreden en fraude kan worden voorkomen. De heer Maat pleitte voor een krachtige opstelling van de minister in dezen.

Wellicht vindt er tijdens de komende Landbouwraad een eerste gedachtewisseling plaats over de conceptbegroting voor 2001. Opvallend is dat in een aantal gevallen uitgerekend de posten waarbij sprake is van export en een betere marktwerking gekort zijn. Dat betreft onder andere het promotiefonds voor de sierteelt. Dat is slecht voor Nederland. Uiteindelijk krijgt Nederland met 10% van de Europese productie maar 3,5% van het budget. Met deze ontwikkelingen zal dat nog lager worden. Dat is ook slecht voor de Nederlandse positie op de wereldmarkt.

Het Europees Parlement heeft de voorstellen tot modernisering van de schoolmelkregeling overgenomen. Het wordt een adequater programma met meer eigentijdse producten. Dat is goed voor het voedingspatroon van de schoolkinderen. De heer Maat verzocht de minister dit voorstel over te nemen. Het gaat echter niet aan om tegelijkertijd te snijden in het afzetprogramma.

Over de richtlijn plafonds vervuilende stoffen is in het Europees Parlement in eerste lezing een amendement aangenomen, waardoor het plafond voor ammoniak verlaagd is van 128 miljoen kg/ton naar 104 miljoen kg/ton. De heer Maat verwees naar een amendement van de EVP dat ertoe strekte het plafond op 128 miljoen kg/ton te houden. Twee van de drie regeringspartijen hebben echter tegen dit amendement gestemd. Dat is slecht voor het Nederlandse belang. Het is bovendien uitermate zorgelijk dat er zo weinig coördinatie is tussen de fracties in de Tweede Kamer en die in het Europees Parlement. Wat is de inzet van het kabinet in dezen?

De heer Geluk (VVD) verwees naar Kamerstuk nr. 22112 betreffende fiche nr. 2, de integratie milieuaspecten in het gemeenschappelijk landbouwbeleid en vroeg de minister schriftelijk aan te geven wat het nut van deze fiche is en hoe een en ander zal worden uitgewerkt.

Als er inderdaad een stabilisatiefonds voor de varkenssector komt, wie betaalt dan de administratiekosten en wegen deze kosten op tegen het resultaat van een dergelijk fonds?

De heer Geluk vroeg zich af, waarom de contingenten flint maïs niet verplaatst kunnen worden naar andere Europese landen dan Spanje en Portugal. Nederland zou dan ook een deel kunnen krijgen en bovendien is dan het probleem met de WTO verholpen.

Hij complimenteerde de minister met zijn insteek tijdens de vergadering van 17 april met betrekking tot de WTO; verduidelijking van de eigen positie is een zeer goede zaak. Het is ook buitengewoon belangrijk dat de verwerkte producten grote aandacht krijgen. Binnen de EU worden eisen gesteld aan voedselveiligheid, milieu, gewasbeschermingsmiddelen et cetera, terwijl er geen eisen gesteld worden aan de producten die de EU binnenkomen vanuit andere landen. Daarover moet goed gesproken worden.

De heer Geluk sloot zich aan bij de opmerkingen over de vlasteelt en toonde zich bezorgd over de voorgenomen maatregel. Een korting van 30% zal een fikse tegenvaller zijn voor de vlastelers. Vlas is een oud gewas. Het is een natuurvezel en past uitstekend binnen de duurzame productie. Een eventuele overgangsperiode moet zo kort mogelijk zijn om ook de fraude af te dekken. Hij toonde zich voorstander van een verwerkingssteun in dezen.

Kan de minister mededelingen doen over de braaklegregeling langs waterlopen en in het bijzonder over het opschuiven van de grens naar
10 meter?

De heer Geluk herhaalde zijn verzoek om de harmonisatie van het gewasbeschermingsbeleid op de Europese agenda te plaatsen. Eenheid van beleid op dit terrein is van groot belang voor het milieu.

Nederland richt zich bij de plattelandsontwikkeling met name op natuur, milieu en recreatie. Landbouw blijft daarbij enigszins buiten beeld. Er moet meer aandacht besteed worden aan duurzame en vernieuwende landbouw. Dat past heel goed bij artikel 1 van de desbetreffende verordening. Er is een voorstel om 50 mln. euro in te zetten voor bevordering van de kwaliteit en afzet van de producten, er worden echter geen concrete doelstellingen geformuleerd. Dat is jammer!

De heer Meijer (CDA) vroeg naar de inzet voor het witboek voor de voedselveiligheid en stelde dat het kabinet moet blijven aandringen op een coherente en adequate Europese aanpak van de problematiek. Hij was voor een Europese voedselautoriteit met verregaande bevoegdheden.

De heer Meijer vroeg zich af of Nederland op het gebied van voorschriften voor diervoeding en destructiemateriaal niet te veel vooroploopt en hij vroeg de minister na te gaan of afstemming op Europees niveau mogelijk is.

Is de minister het eens met de zienswijze van LTO Nederland dat bij de POP's (plattelands ontwikkelingsplannen) te veel afstand wordt genomen van de land- en tuinbouw en dat de invulling van de plattelandsverordening disproportioneel gericht is op natuur, milieu en recreatie?

Is het juist dat het overleg over de uitbreiding van de EU met Polen vastzit op het landbouwdossier?

De heer Meijer sloot zich aan bij de opmerkingen over de braaklegregeling langs waterlopen.

Ten slotte vroeg hij de minister naar de mogelijkheid om het mondiale aspect van sustainable development en duurzame landbouw regelmatig bij het Europese overleg te betrekken.

De heer Waalkens (PvdA) deelde het standpunt dat de verplichte etikettering van rundvlees dit jaar geëffectueerd dient te worden.

Het verbaasde hem zeer dat er in de varkenssector gesproken wordt over een soort quotumtoedeling en hij verzocht de minister niet in te stemmen met een stabilisatiefonds voor de varkenssector.

De heer Waalkens ondersteunde van harte het Nederlandse verzoek om tijdens de regionale FAO-conferentie in Porto een rondetafelgesprek te organiseren over een actueel politiek onderwerp. Daarbij zullen voedselveiligheid en multifunctionele landbouw aan de orde komen. Het is inderdaad goed als daarbij ook de desbetreffende ministers van de EU aanwezig zijn.

Conform de aflopende GATT-akkoorden moeten er dit jaar landbouwonderhandelingen gestart worden. De heer Waalkens sprak de wens uit dat het niet alleen bij landbouw blijft maar dat het een brede agenda wordt. Als er in de WTO verschillende thema's op de agenda's staan, komt men immers gemakkelijker tot compromissen. Hij stelde voor het in Seattle bereikte landbouwakkoord als vertrekpunt van de onderhandelingen te nemen.

Er bestaat veel verdeeldheid over de snelheid waarmee de EU moet worden uitgebreid. Lidstaten en toetredende landen zijn bezig zich te positioneren. De heer Waalkens ondersteunde het pleidooi van commissaris Fischler voor regionale fondsen.

Hij kon zich vinden in de voorstellen inzake hervorming marktordening vlas, echter niet in die voor hennep.

Wat het witboek betreft, is het losknippen van risicobeoordeling en risicomanagement een helder uitgangspunt. De politieke verantwoordelijkheid van de EVA (de Europese voedselautoriteit) moet bij het Europees Parlement, de Raad én de Europese Commissie blijven. Adviezen en overwegingen van de EVA moeten openbaar gemaakt worden. De toegang van de consumenten is van belang. De nationale lidstaten moeten zich klaarmaken voor onafhankelijke counter partners.

In de begroting 2001 worden bij het exportdeel verminderingen voorgesteld. Bij de post plattelandsgeld is echter wel sprake van plus
7,6%. Is dat een juiste conclusie?

De heer Van der Vlies (SGP) vond het noodzakelijk de door Nederland ingediende plattelandsontwikkelingsplannen te vergelijken met plannen die door andere voor Nederland relevante lidstaten zijn ingediend om de impact voor de landbouwsector te kunnen vaststellen. Als blijkt dat de landbouwsector enigszins op achterstand geraakt, kan dat van invloed zijn op de Nederlandse concurrentiepositie en moet niet geaarzeld worden een en ander te wijzigingen.

De heer Van der Vlies herhaalde zijn verzoek om een overzicht van wat Nederland doet met de Europese subsidiemogelijkheden teneinde te kunnen vaststellen of de mogelijkheden maximaal gebruikt worden.

De heer Van der Vlies verwees naar de opmerking van de minister-president dat de verbreding van de EU spoedig tot stand kan komen en vroeg zich vooral met het oog op het landbouwdossier af hoe dit zonder ongelukken binnen een paar jaar geregeld kan worden.

De heer Ter Veer (D66) attendeerde de minister op het bericht dat de Australische melkveehouderij met 2,3 mld. wordt ondersteund ter voorbereiding van de WTO-onderhandelingen.

Vervolgens wees hij op het bericht dat de Italianen een superheffing te wachten staat van 1 mld., doch dat desondanks de overproductie van melk doorgaat omdat de Italiaanse melkveehouders tot nu toe zelf vrijwel geen lire van de vorige heffing betaald hebben. Dit heeft de overheid gedaan. Dat is in flagrante tegenstelling tot de voorschriften en legt een bijl aan de wortel van het systeem.

De heer Ter Veer constateerde dat er nog steeds weinig coherentie van beleid is tussen Ontwikkelingssamenwerking en Landbouw en moedigde de minister aan zich in dezen actief op te stellen.

Ten slotte merkte hij op vóór vlas en tegen hennep te zijn.

Antwoord van de regering

De minister stelde dat ook voor het kabinet de prioriteit bij vlas ligt. De aanleiding tot deze herziening is buitengewoon ongelukkig geweest, omdat zowel de Spanjaarden als de Engelsen op een oneigenlijke manier gebruik hebben gemaakt van de vorige wetgeving. De voorgestelde herziening dreigt inderdaad onaangename gevolgen voor Nederland te hebben. Nederland staat in dezen betrekkelijk alleen, omdat Nederland in het verleden een betrekkelijk groot voordeel heeft gehad gezien de lijnzaaddimensie. Getracht zal worden een optimale positie te verkrijgen, maar het wordt zeker geen maximale. Het is van groot belang dat de vlasteelt in Nederland behouden blijft. De minister hoopte tot een regeling te kunnen komen waarbij door middel van een reductie in de hennepteelt de teruglopende steun voor de vlasteelt kan worden gecompenseerd.

De WTO en de uitbreiding zullen zeker aan de orde komen tijdens het diner na afloop van de Raad. De minister deelde de mening dat ook verwerkte producten van belang zijn. Bij te importeren producten is het voorzorgsbeginsel uitgangspunt voor het Nederlandse beleid. Het voorzorgsbeginsel moet een zwaar accent krijgen, met name vanwege de voedselveiligheid. Bij de besprekingen in GATT- of WTO-verband bestaat er altijd een bepaalde spanning tussen productbenadering en procesbenadering. Tot nu toe is het in WTO-verband niet gelukt om productieprocessen in derde landen mede te brengen onder het regiem van de WTO.

De uitbreiding van de EU bevindt zich inderdaad in een cruciale fase. Het kabinet zet zich zeer sterk in voor een adequate versterking van de EU op institutioneel gebied. Het is echter belangrijk het momentum niet te verliezen. Er moet een breed geschakeerd Europa komen, maar dat mag niet leiden tot ineffectiviteit in de besluitvorming.

De minister was het zeer eens met de oorspronkelijke positie van de heer Fischler dat bij toetreding de landen van Centraal- en Oost-Europa geen recht hebben op directe inkomenscompensatie, doch dat het beter is de landbouwstructuur in die landen te bevorderen. Het verhogen van inkomens in een situatie waarin sprake is van relatief lage inkomens zou zelfs kunnen leiden tot inflatie. Er lijkt echter een zekere kentering plaats te vinden in het denken van de Commissie. De afgelopen tijd zijn er uitspraken van de heer Fischler die erop duiden dat een vorm van inkomenscompensatie wellicht toch bespreekbaar is. Dit gebeurt tegen de achtergrond van het feit dat er binnen een aantal Centraal-Europese landen sprake is van een zekere opwaartse werking van de huidige prijzen waardoor de prijsverschillen minder groot zijn, en vanwege een zeer sterk gepositioneerde plaats van die landen die toetreding willen zonder een overgangsperiode en in die situatie hetzelfde willen worden behandeld. De minister wilde allereerst nadere gegevens vergaren alvorens zich hierover uit te spreken. Het leek hem niet zo'n goede lijn. De verbreding mag niet gaan ten koste van de cohesie.

Het landbouwbudget laat een groei zien van 7,6% ten opzichte van vorig jaar. Deze stijging komt voort uit extra geld voor het plattelandsbeleid. Daarmee wordt de tweede pijler versterkt. Bovendien komt er eventueel extra geld voor directe inkomenstoeslagen vanwege het ingaan van bepaalde hervormingen in het kader van Agenda 2000, met name in de sectoren granen en rundvlees. De minister toonde zich dan ook positief ten opzichte van de oriëntatie van deze begroting. Het is immers de inzet van het kabinet om die tweede pijler accent te geven.

Voor de schoolmelkproblematiek zou een 50% cofinanciering een zinnige oplossing kunnen zijn. De minister ging er daarbij van uit dat het bedrijfsleven de nationale component zal betalen. Het voorstel van het Europees Parlement voor een cofinanciering van 25% gaat te ver.

De milieuplafonds komen in de Milieuraad aan de orde. Ook bij het ammoniakplafond is er sprake van een eenduidig kabinetsbeleid. De motie van de heer Van der Vlies (26729, nr. 30) wordt gezien als een duidelijke inspanningsverplichting.

Fiche nr. 2 betreft de integratie milieu en landbouw. Indicatoren worden altijd gebruikt om het beleid te meten. Deze fiche richt zich heel uitdrukkelijk op de vraag of met indicatoren de impact van de landbouw op het milieu wat meer geobjectiveerd kan worden. De minister achtte dat positief.

Als er een stabilisatiefonds voor de varkenssector zou komen, zal de deelnemende varkenssector die kosten moeten dragen. De minister stond niet te trappelen om dit ontwerp tot een verordening te verheffen. Datzelfde geldt voor varkensquota. Ook de sector denkt daar zeer genuanceerd over.

Bij de flint maïs gaat het om een oude verplichting op grond van de Spaanse toetreding. Het contingent kan dus niet zonder meer verplaatst worden. Er mag echter geen sprake zijn van discriminatie. De Commissie heeft nog enige tijd nodig om dit te bestuderen.

De minister stond positief tegenover het verzoek om in Nederland gebruik te maken van de mogelijkheid braakpercelen met een minimale breedte van tien meter langs nooit opdrogende waterlopen toe te staan en zegde toe de Kamer in het najaar over zijn besluit te zullen informeren. Deze maatregel sluit aan bij de recent geïntroduceerde teeltvrije zones in het kader van het Lozingenbesluit open teelt. Bij een definitief besluit over het al dan niet invoeren van deze maatregel in 2001 zullen ook de ervaringen van de lidstaten betrokken worden die deze maatregel reeds in 2000 hebben ingevoerd.

De minister deelde niet de kritiek van LTO Nederland ten aanzien van de POP's. Bij de POP's is sprake van twee uitgangspunten: een herstructurering van de duurzame landbouw enerzijds en een verhoging van de kwaliteit van het platteland anderzijds. Het gaat om een verbreding van het plattelandsbeleid waardoor ook andere functies tot hun recht kunnen komen. Als nu besloten zou worden tot aanpassing in één richting, zal dat leiden tot zeer negatieve reacties van de zijde van de provincies. Bovendien was de minister er absoluut van overtuigd dat Nederland er alles mee te winnen heeft om in te zetten op bredere plattelandsvernieuwing. Op deze manier wordt een extra kans gecreëerd om bij de mid term review wellicht wat meer financiële ruimte te krijgen. De eerste reacties van de Commissie zijn niet negatief, bovendien staat Nederland niet alleen in de wijze waarop invulling gegeven is aan deze kaderverordening.

Het is belangrijk dat het extra bedrag van 50 mln. euro wordt ingezet voor de bestaande instrumenten. Het is moeilijk aan te geven hoeveel Nederland daarvan zal profiteren. Dat hangt heel erg af van de projecten die worden ingediend. Op dat punt is de geschiedenis niet altijd vrolijkstemmend geweest. De minister zegde toe alles te zullen doen om ervoor te zorgen dat die projecten goed worden gepresenteerd.

Op 1 mei is de Nederlandse reactie op het witboek voedselveiligheid naar de Commissie gegaan. De hoofdelementen daarvan zijn accent op risicobeoordeling, risicocommunicatie -- speerpunten voor de EVA -- risicomanagement en op de politieke organisaties, dat wil zeggen Parlement, Commissie en Raad.

Diervoedingdestructiemateriaal is een heikel punt. De Commissie beraadt zich momenteel op dit dossier. Staatssecretaris Faber heeft aangegeven dat Nederland die zaak wil aanscherpen. Als men de mening is toegedaan dat het destructiemateriaal mede het imago van de Nederlandse veehouderij schaadt, zal onder bepaalde omstandigheden scherp moeten worden ingezet. De kadaverproblematiek ligt in datzelfde vlak. De Nederlandse inzet is gericht op harmonisatie. Zolang die nog niet is bereikt, is het belangrijk dat de Kamer begrip heeft voor het feit dat het kabinet een veilige lijn kiest. Dat heeft te maken met de wijze waarop het Nederlandse vlees zich in het buitenland kan vertonen.

De Polen hebben kortgeleden volstrekt ongerechtvaardigde eenzijdig handelsbeperkende maatregelen genomen die voorbijgaan aan de "stand still" die er op dit ogenblik bestaat. Dat is absoluut ongewenst in een periode waarin met de grootst mogelijke zorgvuldigheid moet worden omgegaan met het landbouwdossier.

De minister stelde dat allereerst gestreefd moet worden naar een grotere coherentie tussen Ontwikkelingssamenwerking en Landbouw op het nationale vlak, voordat sustainable development en duurzame landbouw door Nederland op Europees en mondiaal niveau kan worden aangekaart.

Het is inderdaad de bedoeling dat de verplichte etikettering van rundvlees per 1 september wordt ingevoerd.

De Europese Unie heeft vaak de neiging om met zichzelf bezig te zijn terwijl de FAO juist het voordeel heeft een platform te vormen in een breder Europees verband. Europa maakt een geweldige vergissing als zij de FAO zou afschrijven. De FAO moet als het ware gedwongen worden tot het aangaan van een dialoog tussen de EU-landen enerzijds en de niet tot de EU behorende landen tot en met Rusland anderzijds over het thema voedselveiligheid. Of het zal lukken, valt de bezien. De regionale conferentie in Porto vindt plaats in de vakantieperiode. Afgewacht moet worden welke Europese landbouwministers zullen deelnemen.

Als Australië inderdaad de melkveehouderij met 2,3 mld. steunt, versterkt dat de Europese positie in de debatten. Wat de zuivel betreft, heeft iedereen boter op zijn hoofd.

De minister stelde zich voor bij zijn komende ontmoeting met de nieuwe Italiaanse minister van Landbouw te spreken over de superheffing alvorens dat punt in Europees verband aan de orde te stellen.

De harmonisatie van gewasbeschermingsmiddelen gaat heel langzaam. De minister zegde toe de staatssecretaris te zullen vragen naar een overzicht van de stand van zaken. Wellicht is het nuttig ook de heer Tommel van het CTB (het College toelating bestrijdingsmiddelen) erbij te halen omdat die zich met dit onderwerp bezighoudt. Als Nederland in Brussel een geweldige hoge toon aanslaat, zou dat wel eens tot onaangename situaties kunnen leiden.

De voorzitter van de algemene commissie voor Europese Zaken,

Patijn

De voorzitter van de vaste commissie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,

Ter Veer

De griffier van de vaste commissie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij,

Van Overbeeke


1 Samenstelling:

Leden: Weisglas (VVD), Scheltema-de Nie (D66), Van Middelkoop (RPF/GPV), Voûte-Droste (VVD), Verhagen (CDA), Rouvoet (RPF/GPV), Van Oven (PvdA), ondervoorzitter, Marijnissen (SP), Hessing (VVD), Hoekema (D66), De Haan (CDA), Koenders (PvdA), Vendrik (GroenLinks), Weekers (VVD), Timmermans (PvdA), Ross-van Dorp (CDA), Patijn (VVD), voorzitter, Karimi (GroenLinks), Eurlings (CDA), Bussemaker (PvdA), Van den Akker (CDA), Albayrak (PvdA), Van Baalen (VVD)

Plv. leden: Blaauw (VVD), Dittrich (D66), Van den Berg (SGP), Wilders (VVD), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), De Graaf (D66), Valk (PvdA), Van Bommel (SP), Remak (VVD), Ter Veer (D66), Van der Knaap (CDA), Waalkens (PvdA), Harrewijn (GroenLinks), Geluk (VVD), Zijlstra (PvdA), Mosterd (CDA), Verbugt (VVD), M.B. Vos (GroenLinks), Visser-van Doorn (CDA), Feenstra (PvdA), Balkenende (CDA), Örgü (VVD), Gortzak (PvdA), Crone (PvdA)


2 Samenstelling:

Leden: Van der Vlies (SGP), ondervoorzitter, Swildens-Rozendaal (PvdA), Ter Veer (D66), voorzitter, Witteveen-Hevinga (PvdA), Feenstra (PvdA), M.B. Vos (GroenLinks), Stellingwerf (RPF/GPV), Poppe (SP), Van Ardenne-van der Hoeven (CDA), Augusteijn-Esser (D66), Klein Molekamp (VVD), Passtoors (VVD), Eisses-Timmerman (CDA), Th.A.M. Meijer (CDA), Schreijer-Pierik (CDA), Oplaat (VVD), Hermann (GroenLinks), Geluk (VVD), Udo (VVD), Waalkens (PvdA), Schoenmakers (PvdA), Herrebrugh (PvdA), Atsma (CDA), Snijder-Hazelhoff (VVD), Dijsselbloem (PvdA)

Plv. leden: Van Vliet (D66), Van Zuijlen (PvdA), Ravestein (D66), Zijlstra (PvdA), Albayrak (PvdA), Van der Steenhoven (GroenLinks), Van Middelkoop (RPF/GPV), Kant (SP), Mosterd (CDA), Scheltema-de Nie (D66), Verbugt (VVD), Cornielje (VVD), Buijs (CDA), Rietkerk (CDA), Reitsma (CDA), Patijn (VVD), Karimi (GroenLinks), Kamp (VVD), O.P.G. Vos (VVD), Belinfante (PvdA), Dijksma (PvdA), De Boer (PvdA), Van Wijmen (CDA), Te Veldhuis (VVD), Duivesteijn (PvdA)

Tweede Kamer der Staten Generaal

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie