Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Boek over Indische Nijmegenaren, aan begin twintigste eeuw

Datum nieuwsfeit: 30-05-2000
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Persbericht

Bandoeng aan de Waal : Indische Nijmegenaren aan het begin van de twintigste eeuw
door Pieke Hooghoff

uitgave: Boekhandel Roelants Nijmegen i.s.m. stichting SARI ISBN 9074241069
verschijnt 30 mei 2000, presentatie in de winkel om 18.00 uur. Feestelijke bijeenkomst rondom het boek : Zondag 18 juni, inl.: SARI 024 3227623

Een fraai vormgegeven boek over de tot nu toe onbeschreven banden van Nijmegen met Indië. Bekende en minder bekende Nijmegenaren met een Indische achtergrond worden geportretteerd: van de beroemde schilder Jan Toorop en de schrijver Tjalie Robinson tot Generaal van der Wedden en de Gelderse papierfabrikant Spillenaar Bilgen. Daartussen vele andere stadgenoten die hun geluk in Indië beproefden of juist in de stad aan de Waal neerstreken na lang verblijf in de tropen. Maar ook verhalen over de drinkebroeders van het KNIL die de benedenstad onveilig maakten. En de Pasar Malam die er al in 1930 werd gehouden en meer dan twintigduizend bezoekers trok. Een tweede deel staat op stapel, daarin onder meer aandacht voor de repatrianten die na 1945 uit Indië naar Nijmegen kwamen.
In het kort
In Nijmegen woont een behoorlijk aantal Oud-Indischgasten en Indische Nederlanders of Indo-Europeanen die naar de stad aan de Waal zijn getrokken. Nijmegen heeft meer banden met Indië dan bekend is en dan beschreven zijn. Tegenwoordig wonen er zo'n vijfduizend mensen met een Indische achtergrond, nakomelingen van kolonialen en andere Indischgasten en ook van de repatrianten van na 1945. Enkele illustere Indische Nijmegenaren zijn schrijver Tjalie Robinson, schilder Jan Toorop en acteur Willem Nijholt.


De meeste Indische Nederlanders wonen in Den Haag of in Amsterdam en andere grote steden, dat weet iedereen wel. Maar ook in Nijmegen, de garnizoensplaats waar sinds 1911 de enige KNIL-kazerne was. Van daaruit trokken duizenden kolonialen naar Indië en keerden ze er met hun Indische gezinnen terug voor verlof of definitief verblijf. Beschreven worden Generaal van der Wedden, uit een protestants-Nijmeegse familie met veel Indië-gangers, die na zijn pensioen nog actief bij Nijmegen betrokken was. Voorts de Indische majoor Linnemann die verliefd werd op een Nijmeegse vrouw en na zijn pensioen een sigarenwinkel dreef.

Nijmegen trok bovendien welvarende Oud-Indiëgangers als planters, bestuursambtenaren en industriëlen. Zij lieten kapitale villa's bouwen in de wijk Hunnerberg, aan de uitvalswegen, aan de uitbreidingszomen tot in Hees en Hatert en ook in Beek/Ubbergen. Een mooi voorbeeld is de villa Padang op de Groesbeekseweg 181. Sommige bedrijven hadden dochterondernemingen in Indië en daarmee schreef de Gelderland Papierfabriek in Padalarang haar Indische geschiedenis. Dat verhaal wordt verteld door de zoon van Marinus Spillenaar Bilgen die als kind bij de papierfabriek woonde, toen zijn vader in Padalarang bedrijfsleider was.

Een andere, idealistische groep mensen die vanuit Nijmegen naar Indië vertrok, waren de missie-geestelijken die hun roeping volgden voor zielzorg, onderwijs of medische zorg. Hierbij hoort het verhaal van de Zusters Dominicanessen. De verschillende groepen Oud-Indiëgangers worden beschreven, afgewisseld met interviews, citaten en foto's. Bijvoorbeeld Martin Berghuis uit Californië: "Ik ben in Bandoeng geboren, waar wij tot 1935 woonden totdat mijn vader met pensioen ging. Mijn ouders met hun vier kinderen gingen in Nijmegen wonen. Mijn vader vond Nijmegen de ideale stad. Na Den Haag woonden daar de meeste Indische mensen, waarschijnlijk door de Koloniale Reserve in de Prins Hendrik Kazerne. Mijn moeder had een hekel aan de koude winters en werd ziek. Op het laatste nippertje, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog konden we naar Indië terugkeren.We settelden ons in Malang. Op school was ik een vreemde snoeshaan, een buitenstaander. Ik had een Nijmeegs accent en kende de gebruiken daar helemaal niet. Oh, wat heb ik Nijmegen gemist! Ik wilde, bij wijze van spreken, wel terug zwémmen naar Nijmegen. Na de oorlog in 1950, toen we weer naar Holland gingen, probeerden we in Nijmegen te komen, maar dat lukte niet. In 1960 vertrok ik naar Amerika, maar de jaren in Nijmegen waren voor mij de mooiste van mijn jeugd."

Noot voor redacties

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie