Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Onderwijsraad doet voorstel aanpak onderwijsachterstanden

Datum nieuwsfeit: 07-06-2000
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Onderwijsraad doet voorstel aanpak onderwijsachterstanden

Datum: 07-06-2000

Scholen en gemeenten verdienen steun bij het bestrijden van onderwijsachterstanden. De oorzaken van die achterstanden zijn zo divers en complex dat één oplossing niet mogelijk is. Voor de onderpresterende school is maatwerk nodig en een brede aanpak. Een (onafhankelijke) visitatiecommissie moet alle problemen van zo'n school in kaart brengen. De school moet hulp krijgen om een verbeterplan, onder andere gebaseerd op succesvoorbeelden van andere scholen, uit te kunnen voeren. De maatregelen die hiervoor nodig zijn, moeten passen in het geheel van de huidige verantwoordelijkheidsverdeling tussen school, schoolbestuur, lokale overheid en rijksoverheid. Zo luidt het advies Aansturing van onderwijskansen dat de Onderwijsraad vandaag aanbiedt aan Staatssecretaris Adelmund van Onderwijs.

Maatwerk en een brede aanpak
Het advies dat de Onderwijsraad op eigen initiatief uitbrengt, biedt steun aan scholen die er om welke reden dan ook niet in slagen hun leerlingen de minimumbagage mee te geven die zij nodig hebben voor hun verdere schoolloopbaan. Er zijn achterstandsscholen die het onder bijzonder moeilijke omstandigheden wel heel goed doen. Hun succesvolle aanpak kan echter niet klakkeloos geïmiteerd worden, daarvoor is het probleem te gecompliceerd. Maatwerk en een brede aanpak zijn nodig. De Raad stelt voor eerst per onderpresterende school in het basisonderwijs precies vast te stellen wat de oorzaken zijn en vervolgens succeselementen (waarover al veel kennis vergaard is) in de school te introduceren. Het bestuurlijk model dat daarvoor nodig is, respecteert de huidige verantwoordelijkheidsverdeling tussen de betrokken partijen en gaat uit van een voortvarende, niet-bureaucratische aanpak.
Concreet voorstel
Concreet bestaat het voorstel uit het volgende: Als de Inspectie van het onderwijs aangeeft dat een achterstandsschool onder de norm presteert, moet een onafhankelijke visitatiecommissie een integrale analyse maken (een schoolfoto als het ware). Alle factoren die de aanpak van onderwijsachterstanden kunnen bemoeilijken, komen daarbij aan bod, zoals de omgeving van de school, het schoolbestuur, de schoolleiding, het personeel, de gehanteerde methodes, de leerlingpopulatie en de voor- en naschoolse activiteiten. De lokale overheid schakelt vervolgens in samenspraak met het schoolbestuur een onafhankelijke deskundige, een procesmanager, in om samen met de school een verbeterplan op te stellen. Zo'n verbeterplan zal uiteraard per school verschillend zijn. De procesmanager moet ervoor zorgen dat alle partijen die bij de verbetering betrokken zijn, hun werk goed kunnen doen. Het is ook zijn taak goede praktijkvoorbeelden van andere scholen in te passen. Hij blijft gedurende de hele planperiode betrokken bij de uitvoering. Als het nodig is, kan er een beroep worden gedaan op een in te stellen Landelijk Fonds Onderwijsachterstandsbestrijding om een extra financiële vergoeding te krijgen.
Als scholen na afloop van de planperiode van vier jaar nog steeds onder de norm presteren, bestaat de mogelijkheid dat zij een bekostigingssanctie opgelegd krijgen door de Minister. Deze maatregel ligt alleen voor de hand als het aan de school te wijten is dat de doelstellingen van het verbeterplan niet zijn gehaald. Zaken waar de school geen invloed op kan uitoefenen, mogen geen aanleiding zijn voor een dergelijke maatregel.
Benodigdheden voor een succesvolle aanpak
Om deze aanpak te doen slagen, moet aan een aantal voorwaarden worden voldaan. Ten eerste is de invoering van leerstandaarden essentieel. Hierover heeft de Onderwijsraad in oktober 1999 geadviseerd. Leerstandaarden geven het beheersingsniveau aan van bepaalde vakken, te beginnen met rekenen en taal, die essentieel zijn voor de verdere ontwikkeling van leerlingen. Leerstandaarden bieden een ijkpunt voor de overheid en voor scholen dat nu ontbreekt. Op dit moment worden scholen alleen met elkaar vergeleken (bijvoorbeeld ‘deze school met dit type leerlingen doet het beter/slechter dan een school in vergelijkbare omstandigheden'). Om te kunnen vaststellen of scholen de normen (afgeleid van de leerstandaarden) halen, moeten leerlingen op verschillende momenten (in groep vier en acht) een toets maken.
Daarnaast is het belangrijk dat de achterstanden zowel bij allochtone als bij autochtone leerlingen worden bestreden. Ook hier kunnen leerstandaarden een concreet houvast bieden. Scholen kunnen dan precies zien welk niveau hun leerlingen hebben, ongeacht hun herkomst en daarop actie ondernemen.
Onderwijsachterstanden zijn bij kinderen vooral zichtbaar op het gebied van taal, maar ze bestaan ook op het motorische en sociaal-emotionele terrein. De ontwikkeling van deze aspecten dient in een vroegtijdig stadium gestimuleerd te worden, bijvoorbeeld via voorschoolse trajecten. Dat de regering onlangs een motie in de Tweede Kamer om voorschoolse opvangtrajecten uit te breiden heeft overgenomen, ziet de Raad als een belangrijke stap.
Ten slotte dient het verbeterplan breed te zijn opgezet, dat wil zeggen dat het niet alleen om de pedagogisch-didactische oplossingen gaat. Er moet ook aandacht zijn voor het aanpakken van organisatorische problemen binnen de school, bijvoorbeeld als het bestuur niet goed functioneert, docenten tekortschieten, of als ouders niet genoeg participeren, etc. Verder is het belangrijk de omgeving van de school te betrekken als die van invloed is op het schoolsucces. Hierbij moet worden gedacht aan welzijnsinstanties, de gezondheidszorg en de politie.

Noot voor redacties

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie