Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

FNV-econoom: minder loonmatiging, meer productiviteit

Datum nieuwsfeit: 27-06-2000
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
FNV

FNV-econoom pleit voor minder loonmatiging, meer productiviteit CAO - (catzfol@wxs.nl)

Volgens Driessen heeft de gematigde loonontwikkeling de afgelopen decennia wisselende resultaten opgeleverd. Succes werd geboekt met het scheppen van meer banen en verhogen van de arbeidsparticipatie. De resultaten waren ‘redelijk' wat betreft de inkomensverdeling: de ongelijkheid is niet toegenomen. Maar het zwakke punt is het gebrek aan innovatie en de onvoldoende stijging van de arbeidsproductiviteit. Daar moet nu meer nadruk op komen te liggen.

Ook adjunct-directeur Casper Van Ewijk van het Centraal Plan Bureau was van mening dat we van ‘werk, werk, werk' naar ‘kwaliteit, kwaliteit, kwaliteit' moeten. De groei van de arbeidsproductiviteit is in zijn ogen veel te laag. Dat de lonen bij een krappe arbeidsmarkt zullen gaan oplopen noemde hij ‘volstrekt normaal'. Onvoldoende loonstijging kan in zo'n situatie zelfs problematisch zijn, omdat de krapte dan nog verder toeneemt. Loonstijging wordt volgens Van Ewijk pas problematisch als hij te snel oploopt, te ver doorschiet en niet gepaard gaat met flinke productiviteitsstijging. Een voortdurende spanning op de arbeidsmarkt blijft voorlopig nuttig om de uit de jaren tachtig daterende ‘harde kern' van werklozen aan het werk te helpen.

Het debat in het vakbondsmuseum vond plaats naar aanleiding van een bundel artikelen over ‘De houdbaarheid van het Nederlandse model: hoe verder met loonmatiging en deeltijdarbeid?' Samensteller Wieme Salverda van de Rijksuniversiteit Groningen hield de beleidsmakers voor, dat de resultaten van het poldermodel minder groots zijn dan wel eens wordt gedacht. Twintig jaar loonmatiging heeft wel geleid tot meer banen en succesvolle herverdeling van arbeid, vooral ten gunste van vrouwen. Maar economisch gezien heeft dat weinig opgeleverd, aldus Salverda. Groei, export, investeringen en werkgelegenheidsvolume hebben zich in Nederland niet beter ontwikkeld dan in andere Europese landen. De arbeidsmarktprestaties van het poldermodel waren kortgezegd indrukwekkender dan de economische prestaties.

De loonmatiging is volgens Salverda bovendien niet of nauwelijks het resultaat geweest van polder-overleg. Tekenend acht hij, dat de lonen in de jaren vóór het akkoord van Wassenaar (1982) sterker zijn gedaald dan daarna. Ook de toename van deeltijdarbeid was in de jaren zeventig al lang begonnen voordat sociale partners ertoe over gingen die trend in goede banen te leiden.

De kritische noten van de Groningse econoom komen op een moment dat het ‘loonmatigingsmodel' kraakt in zijn voegen. De krapte op de arbeidsmarkt zet de lonen onder druk. Variabele beloning is in opmars: minder collectief, meer individueel. De deeltijd-strategie is bijna uitgewerkt. De trend is meer naar langer dan naar korter werken, terwijl de combinatie van arbeid en zorg om nieuwe arrangementen schreeuwt. En dan is er nog de belastingverlichting van komend jaar, die de koopkracht bovenop de verwachte Cao-loonstijging en incidentele toename, nog eens extra zal opjagen. Er is op de arbeidsmarkt veel meer aan de hand dan alleen ‘loonmatiging-of-niet', zo werd wel duidelijk. Louter naar de loonontwikkeling kijken is een veel te kwantitatieve benadering, betoogde Salverda. “Misschien hebben we voor een overgang naar een kwalitatief model die loonmatiging niet eens meer nodig.” Dat ging CPB-adjunct Van Ewijk te ver. “Je kan het niet omkeren, zo van: verhoog eerst de lonen maar, dan komt die productiviteitsstijging er van zelf wel.” Daar geloofde hij niet in. Wel moet volgens hem behalve naar de loonkosten, voortaan ook meer naar de kapitaalkosten worden gekeken. De loonmatiging is in de jaren tachtig nog niet zo succesvol geweest, omdat toen tegelijk de rente opliep. Toen die begin jaren negentig terugliep, had de ‘verantwoorde loonont-wikkeling' direct veel meer effect. Pas toen stegen de investeringen.

FNV-econoom Driessen wees op het recente SER-advies over het sociaal-economisch beleid. Ook daarin is de leidraad: van kwantiteit naar kwaliteit, van nazorg naar voorzorg, en van factor-driven naar innovation-driven. De mooie woorden over de omslag naar een duurzame kenniseconomie moeten in daden worden omgezet. Een verantwoorde loonkostenontwikkeling blijft dan volgens de FNV-er van belang, maar wordt niet langer bereikt door bruto loonkostenma-tiging, maar langs de weg van verhoging van de arbeidsproductiviteit en voortgaande verhoging van de arbeidsparticipatie.

Meer nieuws? Ga naar www.fnv.nl/cao.

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie