Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Invoering Examen Culturele en Kunstzinnige Vorming 2

Datum nieuwsfeit: 29-06-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Tweede Kamer der Staten Generaal

Brief OCW inzake de definitieve invulling van het profiel cultuur en maatschappij

Gemaakt: 28-6-2000 tijd: 19:59


3


26800 VIII Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2000

nr. 115 Brief van de staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Zoetermeer, 27 juni 2000

Verplichte invoering CKV2,3 per 1 augustus 2001

In mijn brief van 12 november 1998 (Tweede Kamer, vergaderjaar 1998-1999, 26200 VIII, nr. 17) heb ik aangegeven dat ik voor 1 augustus 2000 bekend zou maken of de verplichting om CKV2,3 (en de definitieve invulling van het profiel cultuur en maatschappij) in te voeren kan ingaan per 1 augustus 2001. Daarbij heb ik aangegeven dat het wel mogelijk moet zijn voor scholen die dat wensen om CKV2,3 in te voeren per 1 augustus 1999. In het overleg van 3 december 1998 heeft de Kamer mij in mijn voornemen ondersteund.

Bij deze wil ik u op de hoogte stellen van de huidige stand van zaken en van mijn conclusie gebaseerd op diverse waarnemingen, verslagen, rapporten en gesprekken. Verplichte invoering van CKV2,3 per 1 augustus 2001 blijkt niet mogelijk te zijn. Er zijn problemen geconstateerd van diverse aard: leerboeken, deskundigheid docenten, beschikbaarheid materiaal, niveau examen, relatie examen/programma, vorm van het centraal examen (namelijk met behulp van computer: cd-rom).

Deze conclusie is gebaseerd op overeenstemming hierover tussen alle instellingen die hiervoor verantwoordelijkheden hebben: de CEVO, het PMVO, de inspectie en het Cito. Ik heb hierover gesproken met de organisaties van leraren in de kunstvakken. Zij betreurden dat deze conclusie moest worden getrokken.

Het jaar van invoering moet nader bezien worden mede naar aanleiding van monitoring van het ontwikkelingstraject in de scholen wat betreft CKV2.

Stand van zaken

Per 1 augustus 1998 startten 9 havo-scholen met een experiment met het nieuwe vak CKV2.

In mei 2000 hebben op deze scholen de eerste (experimentele) examens plaatsgevonden.

Per 1 augustus 1999 hebben 108 havo scholen CKV2 (op vrijwillige basis) ingevoerd.

Per 1 augustus 1998 hebben 28 vwo scholen CKV2 ingevoerd en 112 vwo scholen zijn per 1 augustus 1999 begonnen.

In het afgelopen schooljaar is door docenten in de kunstvakken, (na)scholingsinstellingen, enkele uitgevers, ondersteuningsinstellingen e.a. hard gewerkt aan de ontwikkeling van de noodzakelijke produkten voor CKV2. Dat betekent zeker een belangrijke stimulans voor de ontwikkeling van het vak. E.e.a. is echter nog niet zodanig uitgekristalliseerd dat een landelijke verplichte invoering (met een centraal examen op de computer) verantwoord is. Daarbij spelen de ervaringen met betrekking tot de boekenvoorziening een rol: op dit moment is er nog geen enkele complete methode voor CKV2 gereed. Ook de bredere ervaringen met de invoering van 'het studiehuis' spelen een rol.

Centraal examen havo 2000 en conclusie

Over de voorbereiding op en het verloop van de afname van de eerste (experimentele) examen in de 9 havo-scholen heeft de CEVO twee verslagen aan mij gestuurd (bijgaand)*). Daaruit blijkt dat een en ander alleen door intensieve, individuele begeleiding redelijk is verlopen. Desondanks bleken zich er toch op vrijwel alle scholen problemen voor te doen, zowel bij de installatie van de computers als bij het afnemen van het examen.

Alleen dit aspect - nog afgezien van de andere gesignaleerde problemen - leidt tot de conclusie dat algemeen verplichte invoering per 1 augustus 2001 niet mogelijk is. Daarenboven echter: in 2001 zouden 117 havo scholen en 28 vwo scholen, die daarvoor gekozen hebben, het c.e. moeten afnemen. Dit is een te groot risico: al die scholen (niet bij de experimentele ontwikkeling betrokken en grosso modo startend vanuit een minder goed voorbereide positie) kunnen niet op dezelfde wijze individueel begeleid worden als de 9 experimentscholen. Het risico is te groot dat bij het examen en de voorbereiding daarop te veel zaken misgaan: de scholen moet meer tijd en gelegenheid worden gegeven om toe te groeien naar een situatie met een volwaardig centraal examen. CEVO, Cito, PMVO en inspectie delen die conclusie.
Examen CKV2 in 2001 en volgende jaren

In verband met het voorgaande wordt voor de scholen die voor de invoering van CKV2,3 hebben gekozen (en daarmee voor de definitieve invulling van het profiel cultuur en maatschappij) het volgende geregeld (dit wordt z.s.m. aan de scholen bekendgemaakt in Uitleg):

Voorlopig is er geen centraal examen maar een schoolexamen. Het cijfer voor het schoolexamen CKV2 bepaalt voor 50% het eindcijfer CKV2,3. Het perspectief blijft de invoering van een verplicht vak CKV2,3 met een c.e. op cd-rom.

Er wordt voor de toetsing in het schoolexamen een cd-rom beschikbaargesteld, onder verantwoordelijkheid van de CEVO.

De school mag zelf kiezen of van de cd-rom gebruik wordt gemaakt.

Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom, mag de school zelf de normering bepalen. De CEVO schrijft wel voor hoe de score bepaald wordt (in een correctiemodel), maar de school bepaalt welk cijfer bij welke score hoort.

Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom, mag de school zelf bepalen of daarnaast nog andere toetsen worden gemaakt. De school bepaalt dan zelf de weging van die toetsen en van de cd-rom toets.

Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom is de school verplicht de toets af te nemen op één tijdstip (datum x, van 9.00 tot
12.00 uur), met indien nodig de mogelijkheid van een tweede zitting op dezelfde dag in de middag, onder voorwaarde dat de leerlingen die deelnemen aan de tweede zitting niet kennis kunnen nemen van de opgaven.

Dat tijdstip ligt vóór de c.e.-periode.

De school mag zelf kiezen of voor de cd-rom toets een herkansingsmogelijkheid wordt geboden. Voor een eventuele herkansing moet de school zelf een toets samenstellen.

Ten aanzien van de gang van zaken wordt expliciet monitoring opgezet, waardoor informatie wordt verkregen om jaarlijks te bezien wanneer en onder welke voorwaarden een centraal examen mogelijk is.

Over deze voorgestelde maatregelen bestaat overeenstemming tussen inspectie, PMVO, CEVO en Cito.

De staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,

K.Y.I.J. Adelmund


*) Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie
CEVO

Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven

centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO

Het centraal examen CKV2 havo en vwo.

Tussentijdsverslag


1. Onderzoeksactiviteiten

Het onderzoek kent de volgende onderdelen:


1 Bezoek aan de havo-scholen die het CKV-2 examen afnemen in 2000
(Gesprek met schoolleider, systeembeheerder en bezichtiging examenruimte)


2. Voorbereiden evaluatie examenafname CKV-2 2000

3. Inventarisatie van methoden en materiaal voor het deelvak CKV-2

4. Inventarisatie scholen die gestart zijn met CKV-2 in havo en/of vwo, en scholen die van plan zijn in augustus 2000 te starten.

5. Bevraging van scholen die het examen CKV-2 in 2001 af zullen nemen op havo en/of vwo


6. evaluatie afname CKV-2 op 17 mei 2000

De onderdelen 1 t/m 4 zijn uitgevoerd. Onderdeel 5 zal de komende maand uitgevoerd worden. Onderdeel 6 tijdens en na het examen in mei a.s.


2. Verslag


2.1 Bezoek aan de havo-scholen die het CKV-2 examen afnemen in 2000
Aantal scholen

Het overzicht van scholen die bij de Informatie Beheer Groep de CKV-2 opgaven havo 2000 aangevraagd hebben, bevat 12 scholen.

Daarvan bleken 3 scholen zich vergist te hebben. Zij hadden CKV-2 opgaven aangevraagd terwijl er opgaven van een van de oude kunstvakken aangevraagd hadden moeten worden. Een school had het aantal CKV-1 leerlingen opgevoerd bij CKV-2.

Er nemen in 2000 dus negen scholen deel. (zie bijlage 1)

Systeemeisen

De negen scholen kunnen alle voldoen aan de systeemeisen. Er zijn voldoende computers aanwezig voor de aantallen kandidaten plus 10% reserve. (zie voor de aantallen kandidaten bijlage 1).

Vier scholen zijn z.g. voorhoede scholen, zij kunnen in zeer ruime mate aan de eisen voldoen. de overige vijf scholen zijn geen voorhoede scholen, maar beschikken toch over ruim voldoende PC's die aan de eisen voldoen.

De CD-rom wordt gedraaid vanuit een CD-romdrive op elke PC of , en dat is op de meeste scholen het geval, de CD-rom wordt naar de harde schijf van de PC's gekopieerd en vanaf de harde schijf gespeeld.

Tijdens de examens worden de PC's losgekoppeld van het netwerk. Dit om ongewenste informatiebronnen af te sluiten.

Examenruimte

De PC's staan opgesteld in de mediatheek of in speciale computerlokalen. De afname van het examen zal in deze bestaande locaties plaatsvinden.

In de mediatheek staan de PC's meestal cirkelvormig opgesteld. In sommige mediatheken staan de PC's in een lange rij langs de wanden. In de lokalen staan de PC's in rijen, soms tegenover elkaar.

In alle gevallen zullen de scholen maatregelen moeten nemen om de examenplekken af te schermen. Dienaangaande zijn plannen op elke school geformuleerd.

Kandidaten moeten voldoende schrijfruimte hebben, omdat de beantwoording van de examenvragen op traditionele wijze zal plaatsvinden. Daar waar niet voldoende schrijfruimte is, zullen scholen daarin voorzien.

Examenprotocol

Met de scholen is een concept examenprotocol doorgesproken. Dit protocol is bijgesteld aan de hand van de gemaakte opmerkingen door de scholen. (zie bijlage 2)

Een belangrijk punt uit dit protocol is het moment waarop de enveloppe met CD-roms open gemaakt mag worden, of anders gezegd de vraag of er voldoende tijd beschikbaar is om de CD-rom te installeren en eventuele problemen te verhelpen.

De Cevo heeft gekozen voor de volgende gedragswijze: De avond voor het examen mag de enveloppe om 18.00 uur (als alle leerlingen de school verlaten hebben) door de schoolleider/ secretaris van het examen geopend worden. De systeembeheerder(s) kunnen vanaf dit moment werken aan de installatie van de CD-rom. De ruimtes waar het examen geïnstalleerd is, zijn afsluitbare ruimtes waar een alarminstallatie ingesteld is. De volgende ochtend wordt het lokaal geopend in bijzijn van de secretaris van het examen of diens vervanger.

Het protocol voorziet in aanwijzingen voor de voorbereiding ruim voor afname van het examen; de voorbereiding op de avond vooraf gaande aan het examen en voor de gang van zake tijdens het examen. (Zie bijlage
2).

Voorbereiding van de kandidaten

Op vijf scholen hadden de kandidaten al geoefend met de voorbeeld CD-rom. Op de vier andere scholen zou dit zeer binnenkort gebeuren. De interface van de voorbeeld CD-rom (die gelijk is aan het examen 2000) leverde geen problemen op.

Op alle scholen is de vraag gesteld of men de kandidaten inhoudelijk goed heeft kunnen voorbereiden op het examen.

Hierbij werd door de schoolleiders namens de docenten of door de docenten zelf een aantal onzekerheden en een aantal klachten naar voren gebracht.

klachten:

De inperking van de examenstof werd pas bekend ruim nadat de lessen begonnen waren. Hierdoor zijn kostbare studielast uren voor de leerlingen verloren gegaan.

De docenten hebben veel materiaal, c.q. alle materiaal zelf moeten verzamelen. Dit was erg arbeidsintensief. Sommige docenten hadden de beschikking over katerns van een schoolboek in productie. Sommige niet. Eén docent is als auteur betrokken bij de productie van een schoolboek.

Over de ondersteuning vanuit het KPC was één docent zeer tevreden, twee docenten waren zelf betrokken als extern KPC-medewerker, 5 scholen waren zeer ontevreden. Het kwam hoe dan ook neer op het zelf zoeken en ontwikkelen van onderwijs materiaal.

De ontwikkelactiviteiten, de nascholing en het netwerk kostten veel tijd. De vooroplopende scholen hebben hiervoor geen vergoeding gekregen. Scholen die later beginnen hebben het straks veel makkelijker.

onzekerheden:

Men heeft nog weinig greep op het niveau en de aard van de vraagstelling in de examens. Het niveau verschil tussen havo en vwo is niet duidelijk genoeg.

De conclusie van dit deel van het onderzoek kan zijn, dat de scholen technisch alle instaat zijn, het havo examen 2000 CKV-2 examen af te nemen. Duidelijk is ook dat alle scholen zich in zullen zetten voor een goed verloop van het examen.

Een algemene reactie was, dat het doorspreken van de afname aan de hand van het protocol zeer zinvol was. «We hadden ons niet gerealiseerd, wat er allemaal bij kwam kijken.»


2.2 Voorbereiden evaluatie examenafname CKV-2 2000
Aan alle negen scholen is gevraagd of een Cevo of Cito medewerker de afname als waarnemer mag bijwonen,

of de systeembeheerder een korte vragenlijst na de afname zou willen invullen en of we de kandidaten op vrijwillige basis buiten de examenzaal een korte vragenlijst mogen voorleggen.

Alle scholen hebben hier positief op gereageerd.

Inmiddels zijn de evaluatie-instrumenten in eerste concept gereed, het betreft een


- aandachtspuntenlijst voor observant tijdens de afname
vragenlijst voor de systeembeheerder

vragenlijst voor de kandidaten

De evaluatie moet gegevens opleveren voor de bijstelling van de procedures, voor de bouw van de CD-rom voor 2001 en voor de informatie die we aan de scholen moeten verstrekken, die in 2001 aan het examen zullen deelnemen.

De vakinhoudelijke evaluatie van het examen zal verzorgd worden door de vakinhoudelijke verenigingen.


2.3 Inventarisatie van beschikbaarheid van methoden en materiaal voor het deelvak CKV-2

Hieronder wordt in beeld gebracht wat er op het gebied van methodeontwikkeling voor het deelvak CKV2 bij uitgeverijen gebeurt. Omdat er beperkt ontwikkeld wordt door de uitgeverijen, is eveneens in beeld gebracht wat docenten aan materiaal ter beschikking staat via bijscholingen.

Opgemerkt moet worden dat door het geringe aanbod aan methoden docenten erg veel ontwikkelwerk zelf

op zich genomen hebben. Er kan gesteld worden dat er door docenten die CKV2 geven of gaan geven, bergen werk verzet wordt.
2.3.1 Uitgeverijen De volgende uitgeverijen zijn benaderd: 1. EPN, Educatieve Partners Nederland. 2. Uitgeverij Lambo, 3. Uitgeverij Malmberg 4. Uitgeverij Thieme/ Meulenhof 5. Uitgeverij Wolters- Noordhoff 6. Uitgeverij Samsom EPN EPN heeft tot nu toe een tweetal modulen ontwikkeld. Een moduul gaat over de cultuur van kerk en staat 11e tot en met 14e eeuw met een accent op kunst en religie en een moduul over cultuur van het moderne eerste helft 20ste eeuw met een accent op kunst en intercultureel. - In augustus 2000 komen nog twee modulen uit onder dezelfde voorwaarden. Deze betreffen de massacultuur met een accent op kunst en vermaak en cultuur van Romantiek en Realisme in de 19e eeuw. - In het voorjaar van 2001 komt een handboek op de markt voor CKV2 op basis van de modulen en waarin de ervaringen met de modulen zijn opgenomen. Op dit moment worden de modulen uitgeprobeerd op ongeveer 70 scholen. Uitgeverij Lambo In het voorjaar van 2000 worden de volgende katernen op de markt gebracht: Hofcultuur 16e en 17e eeuw Cultuur van Romantiek en Realisme In het voorjaar van 2001 worden de volgende katernen op de markt gebracht: Cultuur van het moderne eerste helft 20ste eeuw Massacultuur, tweede helft van de 20ste eeuw Uitgeverij Malmberg Malmberg is niet bezig met het ontwikkelen van een methode CKV2. Uitgeverij Thieme/ Meulenhof Ondanks het succes van de methode CKV1 Palet is men niet bezig met het ontwikkelen van een methode voor CKV2. Uitgeverij Wolters- Noordhoff Uitgeverij Wolters- Noordhoff heeft aangegeven geen methode voor CKV2 te gaan ontwikkelen. Uitgeverij Samsom Samsom ontwikkelt voor alle vakken in het voortgezet onderwijs zg. bronnenboeken. Men is voornemens ook een bronnenboek voor het vak CKV2 uit te geven.

Samenvattend: De uitgeverijen EPN en Lambo zijn actief bezig zijn met het ontwikkelen van een methode voor CKV2. De modulen en katernen die op korte termijn beschikbaar komen, omvatten het gehele terrein van CKV2. 2.3.2 Bijscholing Ander materiaal dat docenten ter beschikking staat: In Nederland zijn een aantal instituten bezig met verzorging van bijscholing. Het materiaal dat vanuit deze instituten in de vorm van readers ter beschikking wordt gesteld, is bestemd voor de cursisten. In de regel bestaat het materiaal uit primaire en secundaire bronnenbundels waarmee in de cursus gewerkt wordt en die gebruikt worden voor het geschikt maken van het materiaal in opdrachten voor leerlingen. Universiteit van Utrecht en Hogeschool voor de Kunsten Utrecht Het IVLOS, de lerarenopleiding van de Rijks Universiteit van Utrecht, organiseert in samenwerking met de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht nascholing CKV2. Men heeft twee cursussen ontwikkeld die het gehele terrein van CKV2 beslaan. Cursus A is gestart met 61 deelnemers. Het accent ligt op de cultuur van kerk en staat in de 11 tot 14e eeuw, de cultuur van het moderne eerste helft 20ste eeuw en de massacultuur 2e helft 20ste eeuw. Cursus A wordt herhaald in september. Dan start eveneens cursus B met de overige domeinen. Voor beide cursussen is het maximum aantal deelnemers 60. Bij de cursussen hoort primair en secundair bronnenmateriaal en leerlingmateriaal. Dit bronnenmateriaal staat uitsluitend ter beschikking van de cursisten. De cursisten maken tijdens de bijscholing materiaal dat geschikt is voor hun onderwijs. De diverse bijdragen worden samengevoegd en ter beschikking gesteld van de deelnemers. Op een deel van de scholen van de cursisten zal in 2001 voor het eerst examen CKV2 afgenomen worden. Academie voor beeldende vorming, Fontys Hogeschool Tilburg Er wordt een intensieve bijscholingscursus georganiseerd, met een pioniersgroep. Er worden bronnenbundels samengesteld die zijn ingedeeld op onderwerp en geordend naar invalshoeken. Met de cursisten wordt eveneens gewerkt naar het ontwikkelen van materiaal dat door docenten in hun klassen kan worden gebruikt. De bronnenbundels zijn toegankelijk voor deelnemers aan de nascholing. In april 2000 verschijnt er een website, geïnitieerd door docenten uit het VO en die betrokken zijn bij de bijscholing CKV2 aan de Fontys Hogeschool. Op die website komen verwijzingen naar bronnen en wordt materiaal ter beschikking gesteld dat docenten kunnen gebruiken voor hun onderwijs. Christelijke Hogeschool voor de Kunsten Constantijn Huygens, Kampen Hogeschool voor de Kunsten Arnhem Op dit moment hebben in Kampen 43 docenten en in Arnhem 67 docenten bijscholing gevolgd. Voor de volgende cursus worden eenzelfde aantal cursisten verwacht. Het materiaal dat docenten krijgen bestaat uit bronnenbundels met primaire en secundaire bronnen en een werkmap voor didactische ondersteuning. In de werkmap zijn opgenomen lijsten van te gebruiken cd-rom's, literatuur, etc. KPC groep en Open Universiteit Nederland 250 docenten volgen bijscholing via de KPC groep en OUN. Het materiaal voor de bijscholing is ontleend aan de propedeuse en doctoraalfase Cultuurwetenschappen van de OUN. Via het OUN is inhoudelijk materiaal op zo'n wijze geselecteerd dat zo goed mogelijk aangesloten wordt bij de zes domeinen van CKV2. Cursisten hebben eveneens de beschikking over audio-, video- en ICT componenten. Er is in verband met bestudering van het materiaal een studiewijzer samengesteld. De studiebelasting van docenten bedraagt 350 uren. Daarnaast wordt via het KPC op zes middagen aandacht besteed aan: wet en regelgeving, organisatie invoering CKV2, explicitering domein A met begrippenlijst en analyseschema's kunstbeschouwing explicitering domein B, explicitering domein C zelfstandig leren, studiehuis, toetsing CKV2, introductie module kunst en cultuur. Materiaal wordt aangeboden in de vorm van readers. Het accent van de bijscholing ligt op muziek, dans, drama vanwege het grote aantal docenten met een beeldende achtergrond. Expertise Centrum Kunstvakken Rotterdam Op basis van ervaringen van een eerste bijscholing met 50 docenten is men dit studiejaar gestart met een kleinere netwerkgroep en vanuit een gerichtere aanpak. Die aanpak legt het accent op de vakdidactiek. Er wordt gewerkt aan het maken van lessen en toetsen. Daarbij ligt het accent op onderwerpen afkomstig uit de Middeleeuwen de cultuur van het moderne eerste helft 20ste eeuw en massacultuur tweede helft 20ste eeuw. Het materiaal wordt door zowel bijscholers als docenten verzameld. Men heeft het accent op bewegend beeld op het gebied van dans en drama. Daarnaast is het expertise centrum bezig een bronnenbank samen te stellen met producties op het gebied van dans en drama. Het streven is dat de bronnenbank via het LOKV in september 2000 ter beschikking gesteld wordt aan docenten CKV1 en CKV2, 3.

2.4 Inventarisatie scholen die gestart zijn met CKV-2 in havo en/of vwo, en scholen die van plan zijn in augustus 2000 te starten.
In een korte enquête onder alle scholen voor voortgezet onderwijs en vavo is gevraagd of men het vak CKV2/3 en daarmee het definitieve profiel Cultuur en maatschappij, ingevoerd heeft. In welk jaar: 1998 of 1999? Ook is gevraagd of men van plan is het vak en het profiel in augustus 2000 in te voeren, als dit eerder nog niet gebeurd is..

Tabel: Aantallen scholen die zullen deelnemen aan het examen CKV-2 en het definitieve profiel C+M 2 jaar

resp. 3 jaar eerder ingevoerd hebben.


2001


2002


2003

Havo


117


176

Naar invoering in 2001 is niet gevraagd, omdat in dat jaar CKV-2/3 mogelijk verplicht ingevoerd wordt. Dit bevragen als optioneel zou mogelijk veel vragen van scholen oproepen.

Vwo


28


140


199

Totaal


120


192


199

In 2000 nemen 9 havo scholen deel aan het examen CKV-2. Zij hebben het vak ingevoerd in augustus 1998. Uit de tabel blijkt dat 108 (117-9) havo scholen CKV2 ingevoerd hebben in augustus 1999. Nog eens 59 (176-117) havo scholen willen in augustus 2000 tot invoering overgaan.

Uit de tabel blijkt dat 28 vwo scholen CKV-2 ingevoerd hebben in augustus 1998, 112 (140 -28) vwo scholen in augustus 1999. Nog eens 7 vwo scholen willen in augustus 2000 tot invoering overgaan.

Uit de totalen blijkt dat scholen ervoor kiezen CKV-2 soms alleen voor havo, of alleen voor vwo in te voeren.

Deze aantallen geven een voorlopige indicatie van de deelname.

Er zijn 613 formulieren verstuurd.

Er zijn inmiddels 514 ingevulde formulieren terug ontvangen.

Er komen nog formulieren binnen.

De scholen die niet gereageerd hebben zullen nogmaals benaderd worden om een compleet beeld te krijgen.
Utrecht, 30 maart 2000 Til Groenendijk, Henk Kreeft Bijlage 1 Scholen die in 2000 deelnemen aan het centrale examen CKV-2 havo
Brin nr

Naam en adres

aantal kand.


1


21BH

Dalton Spinoza Lyceum, Peter van Anrooystraat 8 1076 BH Amsterdam


30


020 5777444


2


19XY

SG Nieuwe Amstel, Startbaan 12 1187XR Amstelveen


38


020 6457050


3


20MJ

Johan de Witt College, Nieuwe Duinweg 6-14 2587 AC Den Haag


5


070 3227078


4


16YC

SSG Scheldemond, Vlissingen PO 69 4380 AB


10


0118 479400


5


19EN

Jan Tinbergen College, Bovendijk 1 4707ZH Roosendaal


24


0165 543871


6


02OT

MaurikCollege TitusBrandsmalaan 1 5262 BS Vught


23


073 6562302


7


02VT05

AgnietenCollege Meander Zwolle PO 557 8000AN


30


038 4533904


8


02VT00

AgnietenCollege Carolus Clusius Princes Julianastraat 66 Zwolle


15


038 4262444


9


20ER

Zernike College Haren ,Westerse Drift 89 9752 LK


28


050 5344000

Bijlage 2 CEVO Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO Afname condities en protocol voor het centrale examen CKV-2 havo 2000 Het examen CKV-2 zal op de volgende wijze worden aangeboden: - een enveloppe met CD-rom's voor alle kandidaten plus 5 reserve CD-roms - een enveloppe met gedrukte examens voor alle kandidaten.

Op de CD-rom's staat het volledige examen: alle context materiaal, te weten teksten, afbeeldingen, muziekfragmenten en videofragmenten en de vragen.

De gedrukte examens bevatten de vragen en teksten.

De kandidaat moet onafhankelijk van andere kandidaten de CD-rom in zelf bepaald tempo kunnen gebruiken.

De kandidaat noteert (met pen) de antwoorden op door de school verstrekt en gewaarmerkt papier.

De correctie geschiedt als gebruikelijk aan de hand van een correctiemodel.

Systeemeisen afname examen op computer CKV2:


- PC met Pentium processor 133 MHz en 16 Mb Ram
Hard disk: minimaal 50 Mb vrij

CD-rom drive met minimum 20 speed

Kleurenscherm; videokaart 800x600; 16 bits kleurenweergave

Geluidskaart 16- bits stereo

Stereo koptelefoon met aansluiting op de geluidskaart

Muis

Besturingssysteem: windows 95 of hoger

Quick Time versie 4.

Een storingloze afname is alleen te garanderen wanneer iedere kandidaat beschikt over een PC met CD-romdrive of wanneer de CD-rom gekopieerd is naar de harde schijf van elke PC.

De capaciteit van een netwerk (100MB/s) met een centrale CD-romdrive is niet voldoende om het gelijktijdig raadplegen van verschillend beeldmateriaal te realiseren. Bovendien moeten een aantal netwerkfunctionaliteiten uitgeschakeld zijn om niet gewenste informatie tijdens het examen af te schermen.
Protocol afname CKV2 examen Het protocol is bestemd voor scholen die deelnemen aan het CKV2 examen met behulp van de computer in 2000. Het protocol is bedoeld om de examenzitting zonder problemen te laten verlopen. Het protocol dient te worden gehanteerd naast het bestaande examenreglement. Het protocol heeft de status van een advies aan de school. De school is verantwoordelijk voor de afname van het centraal examen binnen de regels van het examenreglement.
Examenrooster CKV2

Examenrooster

Datum

Tijd

CKV2 havo


Woensdag 17 mei


9.00- 12.00 uur


1. Ruim voorafgaand aan het examen


1.1 Controleren van de computers op systeemeisen
Ruim voorafgaand aan het examen worden de benodigde computers gecontroleerd op de aanbevolen systeemeisen.


1.2 Testen van CD-rom

Ruim voorafgaand aan het examen wordt de CD-rom ( het voorbeeldexamen) op de te gebruiken computers uitgeprobeerd op gebruikersfuncties. De installatie vindt plaats op de wijze waarop dit ook voor het definitieve examen gebeurt.

Ruim voorafgaand aan het examen worden de door de kandidaten te gebruiken koptelefoons gecontroleerd.


1.3 Benodigde werkstations

Er moeten extra computers in het examenlokaal aanwezig zijn. Het verdient aanbeveling minstens 1 extra computer in te zetten op 10 kandidaten.


1.4 Benodigde koptelefoons

Er moeten extra koptelefoons in het examenlokaal aanwezig zijn. Het verdient aanbeveling minstens 1 extra koptelefoon in te zetten op 10 kandidaten.


1.5 Visuele afscherming

Gereedmaken van schotten die visuele afscherming regelen.


1.6 Instructie kandidaten gebruik CD-rom

Ruim voorafgaand aan de examenzitting zijn de kandidaten bekend gemaakt met de gebruiksfuncties van de CD-rom van het voorbeeldexamen.


1.6.1 Instructie kandidaten procedure examenzitting
Voorafgaand aan de examen zijn de kandidaten CKV2 via een instructiebijeenkomst bekend gemaakt met de procedure die gehanteerd wordt tijdens de examenzitting


2. Kort voor de examens


2.1 Voorbereiding examenruimte

In gereedheid brengen van de examenlokaliteiten en computeropstelling.


2.2 Installatie

Vanaf 18 uur (op zijn vroegst) op 16 mei 2000 starten met de installatie van de CD-rom op de examencomputers. Controleren van het functioneren. Maatregelen voor elektronische afscherming realiseren.

Dit alles door een ter zake deskundige in het bijzijn van de secretaris van de examencommissie.

De ruimte waarin de examens geinstalleeerd zijn dient na het uitvoeren van de werkzaamheden voldoende beveiligd te zijn.


2.3 Opstarten werkstations en CD-rom

De computers die worden ingezet voor het examen zijn bij aanvang van de examenzitting reeds opgestart en ingesteld op het beginscherm van het examen door een ter zake deskundige in het bijzijn van de secretaris van de examencommissie.

Examenkandidaten hebben in die periode geen toegang tot het examenlokaal. Bij de start van het examen is het beginscherm van het CKV2 examen zichtbaar op het beeldscherm.


1.5.1 Start computergebruik

Kandidaten dienen erop gewezen te worden dat zij de computer pas mogen gebruiken vanaf het moment dat de opgaven zijn uitgedeeld.


3. Gang van zaken tijdens de examenzitting


3.1 Aanwezige toezichthouders tijdens het CKV2 examen
Tijdens het examen zijn naast de toezichthouders ( zie examenreglement) de systeembeheerder of andere deskundige op gebied van de computer aanwezig.


3.2 Uitdelen en beginnen van de examenzitting

De kandidaten beginnen pas aan de opgaven met behulp van de CD-rom en de computer op het moment dat de schriftelijke opgaven zijn uitgedeeld.


3.3 Beantwoorden van de opgaven

De kandidaten beantwoorden de opgaven met behulp van pen en papier.


3.4 Procedure bij problemen met een computer tijdens examenzitting CKV2

3.4.1 De reserve computers staan 'stand-by', zijn opgestart en hebben de interface van het CKV2 examen op het beeldscherm.


3.4.2 Bij uitval of storing van een computer die in gebruik is door een kandidaat, waarschuwt de kandidaat een toezichthouder.

3.4.3 Het moment van uitval en de naam van de kandidaat worden door de toezichthouder schriftelijk vastgelegd in het examenprotocol.

3.4.4 De systeembeheerder of andere ter zake deskundige stelt zich op de hoogte van het probleem en bepaalt of de kandidaat gebruik kan maken van een andere computer.


3.4.5 Indien alle reservecomputers in gebruik zijn en een kandidaat een andere computer nodig heeft, dient uitgeweken te kunnen worden naar een werkstation in een andere ruimte.


3.4.6 Het moment waarop de kandidaat weer aan het werk is, wordt schriftelijk vastgelegd in het examenprotocol.


3.4.7 De tijd die verstreken is tussen de storingmelding en het moment waarop de kandidaat weer aan het werk is, wordt toegevoegd aan de examentijd die de betreffende kandidaat ter beschikking staat. Er moet derhalve rekening mee gehouden worden dat er na de officiële examentijd zowel een toezichthouder als systeembeheerder of ter zake deskundige aanwezig is.

4. Gang van zaken tijdens afronding


4.1 Inname van gemaakte opgaven

Zie examenreglement


4.2 Correctie

Zie examenreglement

CEVO

Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven

centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO

Het centraal examen CKV2 havo en vwo.

Tussentijdsverslag 2

Op woensdag 17 mei werd van 9.00 uur tot 12.00 uur het examen CKV-2 afgenomen op 9 havo scholen. Er namen 193 leerlingen aan het examen deel.

In dit tussentijdsverslag wordt verslag gedaan van het verloop van de afname aan de hand van de observaties door waarnemers van Cevo en Cito en aan de hand van een globale kennisname van de vragenlijsten voorgelegd aan leerlingen en systeembeheerders.

(Tussentijdsverslag wil zeggen dat er ook een eindverslag komt, dit is begin september 2000 voorzien.)


1. Voorbereiding op de scholen


2 maanden tot 6 weken voor afname

Systeembeheerders geven aan 2 maanden tot 6 weken voor het examen begonnen te zijn met het controleren van de hardware. Op de ICT-voorhoedescholen was het niet nodig extra materiaal aan te schaffen. Op de andere scholen moest her en der tot aanschaf overgegaan worden.

Op één school zijn nieuwe computers aangeschaft (Deze zaten toch al in de planning). Eén school heeft Cd-rom-drives aangeschaft. Op één school moesten geluidskaarten geïnstalleerd worden. Op verschillende scholen moesten extra koptelefoons aangeschaft worden.

Alle scholen beschikten tijdig over het benodigde aantal computers dat aan de specificaties voldeed plus 10% reserve.

Ook ruim voor de afname werd beslist over de opstelling van de computers. De multimediacomputers staan in de mediatheek in cirkels rondom een leidingenzuil of in computerlokalen in rijen. In beide gevallen is de opstelling gericht op de onderwijssituatie en niet op een examensituatie. Scholen moesten zelf maatregelen treffen om ongewenste communicatie tussen leerlingen tijdens de examens te voorkomen.

De maatregelen bestonden soms uit het uit elkaar plaatsen van tafels, meestal uit het tussen plaatsen van schotten. De meeste scholen hebben afschermingsschotten laten maken.

Er zijn twee situaties waargenomen met onvoldoende afscherming. Overigens was het bij CKV-2 geen probleem als de leerlingen elkaars beeldscherm konden zien.


1 maand voor afname

Op alle scholen is de voorbeeld Cd-rom geïnstalleerd en hebben leerlingen met het voorbeeldexamen geoefend. Dit had een tweeledig effect: de leerlingen kregen een beeld van het type vragen dat ze konden verwachten en de leerlingen raakten vertrouwd met de bediening van het programma.

De dag voor het examen

De systeembeheerders hebben het examenlokaal definitief ingericht, de opstelling van de computers gerealiseerd, alle computers gecontroleerd en in orde gebracht.

De avond voorafgaande aan het examen

Vanaf 18 uur hebben systeembeheerders de Cd-rom's op de systemen geïnstalleerd en uitgetest. Op verschillende scholen deden zich problemen voor. Doordat er ruim tijd was konden de systeembeheerders alle problemen oplossen. Twee scholen zijn eerder dan 18.00 uur gestart met installeren en hebben vanwege problemen contact gezocht met het Cito. Het Cito en Cevo hebben twee andere scholen waarvan bekend was dat zij werkten met soortgelijke computerconfiguraties dezelfde avond nog benaderd. Op deze scholen deden zich geen problemen voor.

Een ervaring is dat scholen en dus de systeembeheerders, 's avonds niet telefonisch benaderbaar zijn.. Andersom moet een helpdesk van Cito of Cevo wel benaderbaar zijn.

Een school die vroeger dan 18.00 begonnen was met installeren heeft besloten alsnog CD-rom drives aan te schaffen omdat het kopiëren naar de C-schijf niet goed verliep.

In een krantenartikel (NRC-Handelsblad) over de afname op het Spinozalyceum te Amsterdam is sprake van een leerling (Whizzkid) die geholpen zou hebben. Dit is onjuist. De Whizzkid is in een ander verband genoemd.

Bestede tijd

Systeembeheerders geven aan 5 à 6 uur met de directe voorbereiding op de dag voorafgaande aan het examen bezig geweest te zijn


2. De afname van het examen

De afname is op alle scholen goed verlopen. Goed wil zeggen dat alle leerlingen goed met de programmatuur overweg konden en dat alle leerlingen op normale wijze het examen hebben kunnen maken en afronden.

De tijd bleek ruim bemeten. De meeste leerlingen waren voortijdig klaar.

Het extra protocol voor de afname bleek goed te werken en is op alle scholen gevolgd. Er deden zich geen situaties voor die niet in het protocol voorzien waren.

Op alle scholen was de systeembeheerder of waren enkele systeembeheerders bij de afname aanwezig.

Er deden zich wel problemen voor. De reserve-computers waar iedere school volgens het protocol in voorzien had, bleken op 6 scholen ook nodig.

Het vastlopen van de programmatuur kwam op acht van de negen scholen voor. Dit gebeurde 1 tot 4 keer. Op één school is dit 22 keer gebeurd. (Waarschijnlijk veroorzaakt door de installatie van een nieuwe virusscanner. )

De oplossing voor het vastlopen was opnieuw opstarten. Dit kostte ongeveer 3 minuten. Leerlingen mochten deze 3 minuten inhalen, meestal was dit niet nodig.

Op de school die op het laatste moment Cd-rom-drives aangeschaft had, ging de computer na anderhalf uur de A-drive testen. Dit kon snel verholpen worden. De oorzaak bleek te liggen in een hulpprogramma dat op de PC's aanwezig was.

Het standaard geluidsniveau was voor nogal wat computers c.q. koptelefoons te hoog, hetgeen weer deels samenhangt met de basisafstelling van de geluidskaart. Systeembeheerders hebben de volumeregeling van de audiospeler in een enkel geval aangepast.

Leerlingen begrepen niet allemaal dat afbeeldingen ook vergroot op het scherm gezet konden worden. Dit moet duidelijker aangegeven worden.


3. Meningspeiling leerlingen

De leerlingen hebben na het examen een korte vragenlijst beantwoord. De antwoorden op de vragen zijn nog niet verwerkt. De meeste vragen gingen over programma-eigenschappen.

Een drietal vragen die een algemene indruk geven zijn voorlopig gescoord.

vraag 3

Hoe sloten de vragen aan bij de manier waarop je de leerstof bestudeerd en geoefend hebt?

goed: 40% , Niet goed: 60%

De verdeling over goed en niet goed verschilde per school, op elke school kwamen beide antwoorden echter voor.

vraag 14

Door de combinatie van computer en schrijven heb ik minder goed gepresteerd, even goed dan bij een examen geheel op papier, beter gepresteerd.

minder goed : 4%, even goed: 86%, beter: 10%

Vrijwel alle leerlingen konden kennelijk goed overweg met het computerexamen en de combinatie van examen op het scherm en op papier en schrijven op papier.

Bij de open vraag 16 kwam met enige regelmaat de opmerking voor "waarom niet ook de antwoorden op de computer geven?"

vraag 15

Ik zou wel meer examens met behulp van de computer hebben willen maken

ja : 60%, nee 40%

vraag 16

Bij de open vraag (vraag 16) kwamen bemoedigende reacties voor: "Ga zo door", "werkt goed zo".

Regelmatig worden adviezen gegeven voor verbetering van het programma.

Verder kritiek op de programmatuur: volume van het geluid, duidelijkheid plaatjes, plaatjes graag groter.

kritiek op de vraagstelling: duidelijker formuleren, waarom zulke moeilijke woorden.

en opmerkingen over de aansluiting van het examen en de bestudeerde stof.

Opmerkelijk is dat slechts 2x een opmerking gemaakt werd over de onderbrekingen door vastlopen van de programmatuur. Kennelijk is dit niet als heel erg storend ervaren.


4. Afweging voor volgend jaar

Volgend jaar zijn zo'n 120 scholen voor havo en vwo toe aan het examen CKV-2. De vraag is wat bovenstaande gegevens ons kunnen leren.

De opmerkingen van de leerlingen over de programmatuur moeten leiden tot verbetering van de CD-rom voor 2001.

De ervaringen met de afname en het onderzoek naar de oorzaken van problemen, dat momenteel uitgevoerd wordt, moeten ertoe leiden dat de CD-rom minder foutgevoelig is of dat duidelijke informatie verschaft wordt aan de scholen over de instellingen van de computers.

Het extra protocol voor de computerafname heeft goed gefunctioneerd en voorzag in alle situaties.

Wat betreft de aansluiting van de aan de leerlingen onderwezen leerstof en de inhoud van het examen, valt te overwegen dat de Cevo nog extra informatie verschaft in september a.s.

Het verdient aanbeveling het examen met de CD-rom ruim te verspreiden , in ieder geval onder de scholen die CKV-2 al ingevoerd hebben.

De instructie van de scholen (ruim 120) kan niet op dezelfde manier plaatsvinden als dit jaar (9 scholen). De instructie moet zowel schriftelijk plaatsvinden, als in regionale bijeenkomsten. Deze bijeenkomsten zijn bestemd voor de examensecretarissen en de systeembeheerders. Verder moet er een helpdesk ingericht worden kort voor het examen. Voor een wat langere periode moet bekend zijn, waar men met eventuele vragen terecht kan. De schriftelijke informatie kan de vorm van een handleiding krijgen. Hierin kunnen de ervaringen van dit jaar en adviezen om problemen te voorkomen opgenomen worden. De informatie die met deze eerste afname verkregen is over situaties op scholen, maakt het mogelijk een zeer gerichte handleiding samen te stellen.

Ook wanneer het examen in het kader van het schoolexamen afgenomen zou worden, zijn de hier genoemde afwegingen van belang en moet de Cevo de voorgestelde activiteiten realiseren.

Het algemene beeld is dat het eerste examen CKV-2 geslaagd is. Problemen bleken te overzien en te hanteren.

Henk Kreeft, Cevo projectmanager examenontwikkeling


24 mei 2000

Bijlagen:


1. Observatiepunten bij de afname van centrale examens met behulp van de computer in 2000 2. Evaluatievragen voor systeembeheerders of ict-coördinatoren bij de afname van centrale examens met behulp van de computer in 2000 3. Meningspeiling leerlingen Bijlage 1. CEVO Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO Observatiepunten bij de afname van centrale examens met behulp van de computer in 2000 In te vullen door waarnemers. Elke afname met de computer in mei a.s. wordt door een Cevo of Cito medewerker bijgewoond. 30 min. voor tijd aanwezig. De waarnemersrol is zuiver waarnemend. Nooit en te nimmer ingrijpen of aan de organisatie deelnemen. Zeker tijdens de zitting geen beslissingen nemen, ook niet als men dit vraagt. We blijven in één examenruimte als er meer ruimtes zijn. Verder houden we ons aan alle surveillance regels (niet praten, geen aandachttrekken op enigerlei wijze.) Dit observatieformulier is ingevuld door : ________________________________ School:
______________________________________________ plaats:
___________________________ Aantal kandidaten: ________ Observatiepunten: 1. Ten aanzien van de lokaliteit als examenzaal? Examenruimte 1 ____________________ aantal kandidaten ______ aantal surveillanten ______ Examenruimte 2 ____________________ aantal kandidaten ______ aantal surveillanten ______ Examenruimte 3
____________________ aantal kandidaten ______ aantal surveillanten
______ (invullen: mediatheek, computerlokaal, open leercentrum --)---- opstelling tafels (maak evt. een tekening op de achterzijde)




______ computerschermen goed afgeschermd ? ja/nee, toelichting


______ schrijfwerk goed afgeschermd? Ja/nee, hoe is de afscherming tot stand gebracht? _____________


______


______ Welke problemen ervaren de surveillanten met de afscherming? Eventueel achteraf vragen.


______


______


______ Voldoende schrijfruimte voor de kandidaten? Ja/nee, toelichting


______ Hoeveel reservecomputers waren beschikbaar? Aantal kand.
_______ + extra _____________ 2. Ten aanzien van de start van het examen Is er bij de start van het examen gewerkt volgens het protocol? Ja/nee, welke afwijkingen? ______


______


______ 3. Ten aanzien van het verloop van het examen - Werden er tijdens het examen vragen gesteld en beantwoord? Ja/nee, toelichting:


______


______ Deden zich problemen met de computers voor? Ja/nee, Indien ja, werd er gewerkt volgens het protocol? Ja/nee, welke afwijkingen?


______


______ - Is er gebruik gemaakt van de reservecomputers? Nee/ ja van
_____ computers. Deden zich andere problemen voor? Ja/nee, welke maatregelen troffen de surveillanten?


______


______ Activiteiten systeembeheerder?



______


______ 4. Ten aanzien van de afsluiting? Bijzonderheden bij eerder weggaan ? ja/nee, toelichting _________________________________

______ Bijzonderheden bij de afsluiting van de examenzitting als geheel? Ja/nee, toelichting __________


______ Hoe verliep het inleveren van de digitale dataopslag? (indien van toepassing) _________________


______


______ 5. Achteraf: ervaring surveillanten?


______


______


______ _______

opmerkingen:


______


______


______


______


______


______


______


______


______


______


______


______ Bijlage 2 CEVO Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO Evaluatievragen voor systeembeheerders of ict-coördinatoren bij de afname van centrale examens met behulp van de computer in 2000 1. Welke specifieke maatregelen heeft u moeten nemen om de examenzaal en de examencomputers gereed te maken en wanneer heeft u de verschillende werkzaamheden uitgevoerd? ruim voorafgaand aan het examen de dag voor het examen de avond voor het examen vanaf 18.00 uur de uren voor het examen tijdens het examen Als volgt beschrijven s.v.p. :
Maand voor het examen uittesten voorbeeld CD-rom Week voor het examen: maken en uittesten van een image, Dag voor het examen snelkoppeling maken op het werkblad. Dag voor het examen: plaatsing extra computers, Vanaf 18 uur de avond voor het examen: installeren CD-rom op de C-schijf,

































_____________ 2. Heeft u tijdens de examenafname in moeten grijpen? Ja/nee Welke handelingen heeft u moeten verrichten?










_____________ 3. Was de voorbereidingstijd voldoende? Ja/nee, toelichting _____________________________________



_____________ 4. Wat zou u in de voorbereiding volgend jaar anders doen en waarom? ___________________________




_____________ 5. Heeft u adviezen voor komende afnames met behulp van computers? ___________________________








Bijlage 3 Examen Culturele en Kunstzinnige Vorming -2 Havo 2000 Meningspeiling leerlingen CEVO Centrale Examencommissie Vaststelling Opgaven centrale examens VBO-MAVO-HAVO-VWO Het examen dat je zojuist gemaakt hebt, is zoals je weet, het eerste examen Culturele Kunstzinnige Vorming-2. Het is ook het eerste examen dat met behulp van de computer afgenomen is. Daarom vragen we je een reactie te geven door de vragen van deze meningspeiling te beantwoorden. Al vast hartelijk bedankt en veel succes bij de verdere examens. Wil je telkens in de laatste kolom aankruisen wat voor jou van toepassing is.

1. Ik vond het examen

Moeilijk



Goed te doen



Makkelijk




2. Had je voldoende tijd ?

Ja



Nee




3. Hoe sloten de vragen aan bij de manier waarop je de
leerstof bestudeerd en geoefend hebt?

goed



Niet goed




4. Het aanklikken van de blokken met vragen was
Duidelijk



Niet duidelijk




5. Het aanklikken van teksten, afbeeldingen, video en muziek was

Duidelijk



Niet duidelijk




6. De bediening van de videofunctie en de muziek functie was
Duidelijk



Niet duidelijk




7. Waar heb je de teksten voornamelijk gelezen?
Van het scherm



Van papier



Even vaak van het scherm als van het papier




8. Waren alle afbeeldingen duidelijk genoeg voor de
beantwoording van de vraag?

Ja



Nee


Welke niet ?



9. Waren alle videofragmenten duidelijk genoeg voor de
beantwoording van de vraag?

ja



Nee


Welke niet?




10. Was het geluid van voldoende kwaliteit (goede sterkte,
goede klank)?

Ja



Nee




11. Was de bloksgewijze presentatie van vragen (dus alle vragen van één blok via scrollen op het scherm) duidelijk genoeg?
Duidelijk



Niet duidelijk




12. Had je liever telkens één vraag per scherm gehad met links naar bijbehorende teksten, afbeeldingen, video en

muziek?

ja



nee




13. Wat vond je van de combinatie computer en antwoorden
op papier schrijven?

Dit was voor mij zonder problemen



Ik had liever alleen op de computer gewerkt




14. Door de combinatie van computer en schrijven heb ik
minder goed gepresteerd



even goed dan bij een examen geheel op papier



beter gepresteerd




15. Ik zou wel meer examens met behulp van de computer hebben willen maken

Ja



Nee




16. Wat wil je de makers van het examen als advies geven?
Tweede Kamer der Staten Generaal

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie