Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Inhoud Vitamine Informatie Bulletin

Datum nieuwsfeit: 28-08-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten


Vitamine Informatie Bulletin

Het Vitamine Informatie Bureau geeft enkele keren per jaar het Vitamine Informatie Bulletin uit. Hierin staan nieuws en actuele wetenswaardigheden over vitamines en andere (micro)voedingsstoffen. De informatie is afkomstig van wetenschappelijke vakbladen, proefschriften en congressen. Het bulletin is bedoeld voor journalisten, die de artikelen kunnen publiceren of in uitzendingen verwerken. Daarnaast wordt het bulletin vaak ook gewaardeerd door beroepsgroepen als huisartsen, diëtisten, voedingskundigen, fabrikanten van vitaminesupplementen of (verrijkte) voedingsmiddelen en andere (voorlichtende) instanties. Deze beroepsgroepen kunnen een gratis abonnement op het bulletin krijgen.

Hieronder vindt u het laatste bulletin (september 2000).
Inhoud:

* Gezondheidsraad komt met nieuwe aanbevolen hoeveelheden: Meer vitamine D en calcium nodig in Nederland

* Foliumzuur verkleint kans op miskraam

* Roken put voorraad vitamines uit

* Minder kans op aderverkalking door foliumzuur en vitamine B6
* Vitamine Informatie Bureau signaleert: Kennis over vitamines neemt toe

Gezondheidsraad komt met nieuwe aanbevolen hoeveelheden: Meer vitamine D en calcium nodig in Nederland

De Gezondheidsraad heeft - in navolging van de Verenigde Staten - de aanbevolen hoeveelheden voor vitamine D en calcium verhoogd. Dit vanwege het groeiende inzicht in de rol van deze twee voedingsstoffen bij de preventie van botontkalking (osteoporose). De aanbevolen hoeveelheid voor thiamine (vitamine B1) is gelijk gebleven en voor riboflavine (vitamine B2) licht verlaagd. Het is een eerste rapport van de Gezondheidsraad over de nieuwe aanbevelingen. Met adviezen over de andere voedingsstoffen is de raad nog bezig.

De oude aanbevelingen dateren uit 1992. De Gezondheidsraad vond herziening nodig omdat de laatste jaren steeds meer nieuwe wetenschappelijke onderzoeken beschikbaar zijn gekomen die erop wijzen dat een goede voorziening met vitamines en mineralen niet alleen van belang is voor het voorkómen van de traditionele gebreksziekten (zoals scheurbuik bij een tekort aan vitamine C), maar ook voor de preventie van bepaalde chronische ziekten, zoals kanker, hart- en vaatziekten en botontkalking. Mede daarom is in de Verenigde Staten al besloten tot een verhoging van de aanbevolen hoeveelheden voor vitamine D, calcium, foliumzuur en recentelijk ook voor vitamine C en E.

De aanbevolen hoeveelheid vitamine D voor volwassenen is in Nederland verhoogd van 0-2,5 microgram per dag naar 2,5-5 microgram per dag. De lage aanbeveling van 2,5 microgram per dag geldt voor mensen die dagelijks tenminste een kwartier buiten zijn met handen en gezicht onbedekt. Hierdoor kan vitamine D in de huid worden aangemaakt. Bij gebrek aan (zon)licht geldt de hogere aanbeveling van 5 microgram per dag. Omdat met het ouder worden het vermogen van de huid om vitamine D te maken afneemt, gelden voor senioren hogere aanbevelingen: 5 microgram voor 50-plussers, 7,5 microgram voor 60-plussers en 12,5 microgram voor 70-plussers. Bij gebrek aan (zon)licht worden deze aanbevelingen nog 2,5 microgram (voor 51-60 jaar 5 microgram) hoger. De aanbevolen hoeveelheid calcium voor volwassenen is verhoogd tot 1 gram per dag (was 0,7-0,9 gram per dag). Ook van calcium hebben senioren meer nodig: 50-plussers 1,1 gram per dag en 70-plussers 1,2 gram per dag. De Gezondheidsraad denkt dat deze nieuwe aanbevelingen voor calcium ook gunstig zullen zijn voor de bloeddruk en tevens de kans op kanker aan de dikke darm verkleinen.

De aanbevolen hoeveelheden voor thiamine (vitamine B1) zijn grotendeels gelijk gebleven (1,1 mg per dag voor volwassenen) en die voor riboflavine (vitamine B2) zijn iets verlaagd (van 1,3-1,6 naar 1,1-1,5 mg per dag voor respectievelijk vrouwen en mannen). Voor het eerst zijn er nu ook aanbevolen hoeveelheden opgesteld voor twee andere vitamines uit het B- complex: niacine (13-17 mg per dag voor respectievelijk vrouwen en mannen) en pantotheenzuur (5 mg per dag voor volwassenen). De Gezondheidsraad kon geen aanbevolen hoeveelheid vaststellen voor biotine, omdat er nog te weinig bekend is over de behoefte van dit vitamine uit het B-complex. Deze vijf B-vitamines zijn belangrijk voor de spijsvertering, het zenuwstelsel en de energieproductie in de cellen van het lichaam.

Voor het eerst heeft de Gezondheidsraad aanvaardbare bovengrenzen vastgesteld, waarboven de kans op ongewenste effecten bestaat. Deze kunnen variëren van kalkafzetting in organen door teveel calcium en vitamine D tot onschuldige verwijding van bloedvaten in de huid door een teveel aan niacine (in de vorm van nicotinezuur). Voor volwassenen is de aanvaardbare bovengrens voor vitamine D 50 microgram per dag (is 10-20 keer de aanbevolen hoeveelheid), voor calcium 2,5 gram per dag (is 2,5 keer de aanbevolen hoeveelheid) en voor niacine 35 mg per dag (is circa 2 keer de aanbevolen hoeveelheid). Hoewel de overige drie B- vitamines relatief veilig lijken, zijn er te weinig gegevens bekend om een aanvaardbare bovengrens vast te stellen.

(Bron: Voedingsnormen: calcium, vitamine D, thiamine, riboflavine, niacine, pantotheenzuur en biotine. Gezondheidsraad, Den Haag. Publicatienummer 2000/12, 13 juli 2000)

Foliumzuur verkleint kans op miskraam

Een foliumzuursupplement verkleint de kans op een miskraam bij vrouwen die al twee of meer miskramen hebben gehad. Normaal is hun kans op een succesvolle volgende zwangerschap 70%, met extra foliumzuur neemt die kans toe tot maximaal 90%. Dit blijkt uit een recent proefschrift van de Katholieke Universiteit Nijmegen.

Ongeveer 0,5-2 % van de vrouwen die kinderen willen, krijgt te maken met twee of meer miskramen voor de zestiende zwangerschapsweek. Dit percentage is hoger dan je op grond van kansberekening zou verwachten. Daarom worden herhaalde miskramen beschouwd als een klinisch ziektebeeld met vaak nog onbekende oorzaken.

Een laag gehalte in het bloed aan foliumzuur - één van de B-vitamines
- is een risicofactor voor herhaalde miskramen. Dit bleek bij een onderzoek onder 123 vrouwen met herhaalde miskramen en 104 gezonde vrouwen. Ook een hoog gehalte in het bloed aan homocysteïne, een tussenproduct in de stofwisseling van het lichaam, blijkt een risicofactor te zijn. Foliumzuur, vitamine B6, B12 en diverse enzymen zijn nodig om homocysteïne om te zetten in andere stoffen. Bij een tekort aan deze vitamines of bij een verminderde activiteit van een van de enzymen (erfelijk bepaald) raakt de stofwisseling verstoord. Daardoor hoopt homocysteïne zich op in het bloed. Dit kan de ontwikkeling van bloedvaten in de placenta (moederkoek) mogelijk verstoren, resulterend in een miskraam.

Dagelijks gebruik van een foliumzuursupplement (0,5 mg) kan afwijkende homocysteïne en/of foliumzuur gehaltes in het bloed verbeteren en daarmee de kans op een succesvolle volgende zwangerschap vergroten. Dit bleek bij 78 vrouwen met herhaalde miskramen, die nog nooit een foliumzuursupplement hadden gebruikt. Dit keer gebruikten ze een foliumzuursupplement in de periode voorafgaand aan de nieuwe zwangerschap en gingen daarmee door tot ze 16 weken zwanger waren.

Het is al langer bekend dat foliumzuur de kans verkleint op een baby met een aangeboren afwijking zoals een 'open ruggetje'. Daarom wordt de laatste jaren een foliumzuursupplement geadviseerd aan alle vrouwen die zwanger willen worden. Nieuw is dat dit supplement nu ook miskramen zou kunnen helpen tegengaan.

(Bron: Proefschrift van W.L.D.M. Nelen, Risk factors for recurrent early pregnancy loss, hyperhomocysteinaemia, thrombophilia and impaired detoxification, Katholieke Universiteit Nijmegen, 29 juni 2000)

Roken put voorraad vitamines uit

De aanbevolen hoeveelheid vitamine C voor rokers is 35 mg per dag hoger dan voor niet- rokers. Dit is recentelijk in de Verenigde Staten vastgesteld. De schadelijke stoffen die in sigarettenrook zitten, putten de voorraad vitamine C in het lichaam uit. Voor rokers geldt vooralsnog geen hogere aanbeveling van vitamine E. Nederlands onderzoek laat wel een eerste gunstig effect zien van vitamine E bij een specifieke groep rokers.

Rokers staan bloot aan diverse schadelijke stoffen uit sigarettenrook. Een overmaat aan bepaalde schadelijke stoffen, vrije radicalen genoemd, kan de cellen van het lichaam beschadigen en daardoor aanleiding zijn voor het ontstaan van onder andere hart- en vaatziekten. Daarom is stoppen met roken vanzelfsprekend de enige werkelijke oplossing.

Vitamine C is een antioxidant-vitamine, die vrije radicalen voor een deel kan wegvangen. Maar dat gaat wel ten koste van de vitamine C voorraad in het lichaam. Daarom is de aanbevolen hoeveelheid vitamine C voor rokers recentelijk in de Verenigde Staten verhoogd naar 110-125 mg per dag voor respectievelijk rokende vrouwen en een rokende mannen. De aanbevolen hoeveelheid voor niet-rokers is ook verhoogd van 60 mg per dag naar 75-90 mg per dag voor respectievelijk vrouwen en mannen.

Passief roken lijkt ook ten koste te gaan van de vitamine C voorraad in het lichaam. In een Finse studie bij tien volwassenen bleek een vitamine C supplement het lichaam deels te kunnen beschermen tegen de schadelijke effecten van de (passief) ingeademde sigarettenrook.

Vitamine E is een antioxidant-vitamine, die cholesterol zou kunnen beschermen tegen oxidatie. Een hoog cholesterolgehalte, met name van het 'slechte' LDL-cholesterol, verhoogt de kans op hart- en vaatziekten. LDL-cholesterol is vooral schadelijk als het is geoxideerd door vrije radicalen, zo wordt gedacht. Het geoxideerde LDL-cholesterol kan zich gemakkelijker vastzetten in de wand van bloedvaten waardoor deze op den duur dichtslibben.

Hoewel de aanbevolen hoeveelheid vitamine E in de Verenigde Staten recent is verhoogd naar 15 mg per dag voor volwassenen geldt er vooralsnog geen hogere aanbeveling speciaal voor rokers.

In een recent Nederlands proefschrift is gekeken naar het effect van een vitamine E supplement bij rokers die een verminderde activiteit van een bepaald 'enzym' hebben (glutathion transferase). Dit enzym kan schadelijke stoffen uit sigarettenrook helpen afbreken. Bij de helft van de bevolking - en dus ook bij de helft van de rokers - werkt dit enzym echter minder goed. Deze mensen zouden daardoor gevoeliger kunnen zijn voor de schadelijke effecten van roken met als gevolg een grotere kans op aderverkalking.

Bij een groep van 189 mannen van 50-75 jaar, die gemiddeld al 43 jaar rookten, is de dikte van de vaatwand van de halsslagader gemeten, zowel bij het begin van het onderzoek als na twee jaar gebruik van een vitamine E supplement (268 mg per dag) of een placebo (zonder vitamine E). Deze vaatwanddikte wordt beschouwd als een maat voor aderverkalking (atherosclerose).

Opvallend was dat de vaatwand sneller dik werd bij juist die helft van de rokers met een minder actief enzym: een indicatie dat ze inderdaad gevoeliger zijn voor aderverkalking. Het vitamine E supplement kon bij 62-73% van deze rokers de toename van de vaatwanddikte remmen. Hoewel dit pas een eerste klein onderzoek is, lijkt het er wel op te duiden dat de helft van de rokers door een enzymafwijking mogelijk gevoeliger is voor schadelijke effecten, die door vitamine E deels zouden kunnen worden tegengegaan.

(Bronnen: Food and Nutrition Board, Dietary Reference Intakes for vitamin C, vitamin E, selenium, and carotenoids; Free Radical Biology & Medicine 2000, volume 28, M.M. Valkonen et al, Vitamin C prevents the acute atherogenic effects of passive smoking, pag 428-436; Proefschrift van F.G. de Waart, Vitamin E supplementation and atherosclerosis, epidemiological studies in smokers and elderly, Wageningen Universiteit, 17 januari 2000)

Minder kans op aderverkalking door foliumzuur en vitamine B6

Mensen met een hoog risico op aderverkalking - omdat het in de familie voorkomt - kunnen met extra B-vitamines hun risico mogelijk verkleinen. Dit blijkt uit een onderzoek van de Vrije Universiteit Amsterdam, dat gepubliceerd is in het gezaghebbend medisch tijdschrift The Lancet.

Aan het onderzoek deden 158 gezonde mensen mee. Ze hadden allen een broer of zus die last had van aderverkalking op relatief jonge leeftijd: voor hun 56-ste. De helft van de groep kreeg een supplement met hoge doseringen foliumzuur (5 mg per dag) en vitamine B6 (250 mg per dag). De andere helft kreeg een placebo zonder B-vitamines.

Na twee jaar bleek in de vitaminegroep het gehalte aan homocysteïne in het bloed gedaald te zijn. Homocysteïne is een risicofactor voor hart- en vaatziekten: verhoogde gehaltes lijken de kans op hart- en vaatziekten te vergroten. Het is al langer bekend dat foliumzuur en vitamine B6 een verhoogd homocysteïne-gehalte kunnen verlagen. Of daarmee de kans op hart- en vaatziekten ook daadwerkelijk afneemt, is echter nog volop in onderzoek.

Het huidige onderzoek vindt daar wel ondersteuning voor. In de vitaminegroep kwam namelijk een afwijkend inspanningscardiogram (ook wel fietstest genoemd) minder vaak voor dan in de placebogroep. Dit duidt op een verlaging van het risico van aderverkalking door de B-vitamines. Twee andere testen waarmee het risico van aderverkalking kan worden geschat bleken echter geen verschil tussen beide groepen op te leveren.

Voor een definitief antwoord op de vraag of foliumzuur en vitamine B6 beschermen tegen hart- en vaatziekten lopen momenteel wereldwijd interventiestudies bij in totaal 60.000 patiënten. De resultaten van deze onderzoeken zullen echter zeker drie jaar op zich laten wachten.

(Bron: The Lancet 2000, volume 355, E.G.J. Vermeulen et al, Effect of homocysteine-lowering treatment with folic acid plus vitamin B6 on progression of subclinical atherosclerosis a randomised, placebo-controlled trial, pagina 517-522)

Vitamine Informatie Bureau signaleert: Kennis over vitamines neemt toe

Het grote publiek lijkt steeds meer van vitamines af te weten. Dit signaleert het Vitamine Informatie Bureau van TNO Voeding op grond van vragen die aan het bureau gesteld worden. Een paar jaar geleden had bijvoorbeeld nog bijna niemand van foliumzuur - één van de B- vitamines - gehoord. Nu vragen jonge vrouwen hoe foliumzuur kan beschermen tegen 'open ruggetjes' nog voordat ze zwanger zijn. Sommige vragenstellers hebben zich er zelfs zo in verdiept dat ze willen weten hoe het zit met de mogelijke bescherming tegen hart- en vaatziekten.

Ondanks de toegenomen kennis voorziet het Vitamine Informatie Bureau in een duidelijke behoefte. Jaarlijks worden 1000-1500 vragen gesteld, waarvan bijna de helft door consumenten en de rest door beroepsgroepen als diëtisten, apothekers en huisartsen. Opvallend is dat de vragen steeds specifieker worden. Eén op de vijf consumenten wil iets weten over één bepaald vitamine, bijvoorbeeld hoe een tekort aan vitamine B12 kan ontstaan. Twintig procent heeft vragen over vitaminesupplementen; of ze nodig zijn en waar ze op moeten letten bij de aankoop. Vijftien procent is geïnteresseerd in de relatie tussen vitamines en ziektes.

De toegankelijkheid van informatie via internet is misschien een verklaring voor de toegenomen kennis van de vragenstellers. Vorig jaar werd één op de vier vragen gesteld via de internetsite van het Vitamine Informatie Bureau (www.voeding.tno.nl/vitamine), waar al heel veel informatie voorhanden is. Deze 'bezoekers' hebben zich dus al aardig kunnen verdiepen in vitamines. De populariteit van de internetsite neemt nog steeds toe. In 1999 bezochten 7000 'surfers' de site en in de eerste helft van 2000 waren dat er al bijna 6000.

Een andere verklaring voor de toegenomen kennis is de toegenomen aandacht voor vitamines in de media. Jaarlijks is het Vitamine Informatie Bureau betrokken bij 200-300 artikelen over vitamines in kranten, tijdschriften en vakbladen. Vooral artikelen uit het Vitamine Informatie Bulletin - overigens ook beschikbaar op de internetsite - worden vaak als bron gebruikt. De meest populaire onderwerpen van 1999 in de pers waren vitaminesupplementen en senioren. Dit laatste onderwerp kwam vooral in de aandacht vanwege het symposium 'Vitamines en Senioren', dat het Vitamine Informatie Bureau begin 1999 heeft georganiseerd samen met de Nederlandse Vereniging van Diëtisten.
copyright © TNO Voeding 1999

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie