Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Contouren van het cultuurbereik in 2030

Datum nieuwsfeit: 06-11-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Sociaal en Cultureel Planbureau
Zoek soortgelijke berichten
Sociaal en Cultureel Planbureau

Keywords: trefwoorden

Sociaal en Cultureel Planbureau

Homepage
Uw reactie

In deze reeks verscheen eerder:

Kunst op termijn, toekomst-
scenario's voor cultuurbeleid,
H. Langeveld.

persbericht | inhoudsopgave | relevante sites | metainfo

Persbericht van 'Cultuur tussen competentie en competitie', uitgekomen op 6 november 2000, 16.00 uur, een uitgave van de boekmanstichting

Toekomst cultuurbereik ongewis

Cultuur tussen competentie en competitie

Contouren van het cultuurbereik in 2030

De publieke belangstelling voor cultuur ligt besloten in het spanningsveld tussen competentie en competitie. Competentie omdat culturele belangstelling samenhangt met het vermogen om cultuuruitingen te begrijpen en op hun waarde te schatten; en competitie omdat cultuur moet concurreren met een groeiend aantal andere vormen van vrijetijdsbesteding.

Hoe deze spanningsverhouding zich in de toekomst zal ontwikkelen is de vraag die ten grondslag ligt aan een drietal scenario's: marginalisering, consolidering en herwaardering van cultuur.

Hoewel de scenario's een sterke eigen logica kennen, vormen zij een uitdaging voor beleidsmakers bij overheden en culturele instellingen om de voor de cultuur meest wenselijke toekomst te bevorderen en de minder gunstige ontwikkelingen waar mogelijk te keren.

Dit zijn de belangrijkst thema's van de studie Cultuur tussen competentie en competitie, Contouren van het cultuurbereik in 2030, die op maandag 6 november a.s. aan mevrouw Sorgdrager, voorzitter van de Raad voor Cultuur, wordt aangeboden. De studie is het tweede deel in de reeks Toekomststudies Cultuur, een gezamenlijke uitgave van de Boekmanstichting en het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). De uitgaven in deze reeks beogen een bijdrage te leveren aan een brede en diepgravende discussie over het culturele leven in de komende decennia.

Cultuur tussen competentie en competitie is geschreven door Andries van den Broek en Jos de Haan, medewerkers van het SCP.

Een tegenvallende ontwikkeling

Gezien de samenhang die er bestaat tussen opleidingsniveau en culturele belangstelling, had op grond van de forse stijging van het opleidingsniveau in de afgelopen decennia ook de publieke belangstelling voor cultuur een sterke groei moeten doormaken. Een dergelijke ontwikkeling heeft zich echter niet voorgedaan. Hoewel de musea zich mochten verheugen in een licht gegroeid bereik, stagneerde de belangstelling voor traditionele podiumkunst, liep de interesse in het geschreven woord terug, en verminderde de intensiteit van de amateuristische kunstbeoefening.

De oorzaak van deze ontwikkeling moet onder meer gezocht worden in de groeiende concurrentie om de vrije tijd van de burger. De vrijetijdsindustrie floreert, terwijl cultuur minder dan voorheen op een voetstuk staat. Onder degenen die van jongs af aan met de producten van de vrijetijdsindustrie vertrouwd zijn, heeft een omnivore wijze van vrijetijdsbesteding ingang gevonden. Hierdoor ondervindt de culturele sector thans rechtstreekse concurrentie van andere aanbieders op de vrijetijdsmarkt.

Drie scenario's

In Cultuur tussen competentie en competitie worden drie scenario's uitgewerkt rond het spanningsveld tussen culturele competentie enerzijds en de competitie op de vrijetijdsmarkt anderzijds.

In het marginaliseringsscenario is sprake van een proces van media-inflatie, waarbij de kennisintensieve cultuur gaandeweg uit het gezichtsveld en de belevingswereld van het brede publiek verdwijnt. Bij een verdere verheviging van de strijd om de vrije tijd blijkt cultuur te weinig aantrekkingskracht te hebben. Culturele kennis en interesse worden nog slechts in een kleine kring van toe- en ingewijden gecultiveerd en gereproduceerd.

In het consolideringsscenario weet de culturele sector, door adequaat op de omnivore smaakvoorkeuren van het publiek in te spelen, een eigen plek in het totale vrijetijdsaanbod te behouden. Dit dient echter bevochten te worden, want het wordt de culturele sector bepaald niet in de schoot geworpen. Cultuur zal zich als boeiende belevenis moeten bewijzen.

Het herwaarderingsscenario, tenslotte, veronderstelt een verzadiging bij het publiek van de producten van de vrijetijdsindustrie en een herontdekking van cultuur. Naarmate materieel gewin en markante belevenissen hun glans en meerwaarde verliezen, komen kunst en cultureel erfgoed in beeld als bron van persoonlijke identiteit en als toegang tot het maatschappelijk leven. Persoonlijke bevrediging blijft de maat der dingen, maar het daarbij gehanteerde criterium verschuift van enerverend naar esthetisch, van vermaak naar verbeeldingskracht.

Een uitdaging

Welk van deze toekomsten werkelijkheid wordt is waarschijnlijk nog moeilijker te sturen dan te voorspellen. De scenario's bezitten een sterke eigen logica, die zelfs een zekere beleidsresistentie doet vermoeden. Aan beleidsmakers bij overheid en culturele niettemin de uitdaging gewenste scenario's te bevorderen en ongewenste scenario's tot self-denying prophecies te maken.



Voor informatie en/of bestellingen:

Boekmanstichting
telefoon 020-6243736,

fax 020-6385239
of via de website.


reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie