Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Voetbalmolecuul aan oppervlak anders dan in de vaste stof

Datum nieuwsfeit: 13-11-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Rijksuniversiteit Groningen
Zoek soortgelijke berichten
Rijksuniversiteit Groningen

Elektrische eigenschappen voetbalmolecuul aan oppervlak anders dan in de vaste stof

Vastestoffysicus Ronald Hesper onderzocht de elektrische eigenschappen van buckyballen, de bolvormige moleculen van zestig koolstofatomen die in 1985 ontdekt zijn en die net als een voetbal bestaan uit een regelmatig veelvlak van vijf- en zeshoeken. In pure vorm is deze stof een isolator, maar verbindingen als K3C60 en Rb3C60 lijken op metalen en zijn goede geleiders. Als ze worden afgekoeld tot een temperatuur even enkele tientallen graden boven het absolute nulpunt zijn ze zelfs supergeleidend. Hoewel het erop lijkt dat deze supergeleiding aardig met de gangbare theorie beschreven kan worden, geldt dit zeker niet voor de normale geleiding van C60 verbindingen, wat natuurlijk ook weer vragen oproept over de supergeleiding. Kalium verbindingen van het type KxC60 (waarbij x van 0 tot 6 loopt) vertonen allerlei elektrisch gedrag dat niet goed begrepen is.

Kristallen moeten wat elektrische lading betreft altijd in hun geheel neutraal zijn. Een bekend kristal als keukenzout, NaCl, is weliswaar opgebouwd uit negatieve en positieve geladen ionen, maar inwendige in het kristal zijn er evenveel negatieve als positieve ladingen zodat de som nul is. Aan het oppervlak kan wel een probleem ontstaan. Als het kristal zo wordt afgesneden dat er toch polariteit ontstaat, moet daar op een of andere manier compensatie voor gezocht worden. Het oppervlak facetteerd of trekt verontreiniging aan zodanig dat de totale valentie aan het oppervlak de helft is van die binnenin. Uit het onderzoek van Hesper blijkt dat het probleem in het geval van C60 kristallen nog iets anders wordt opgelost. Omdat C60 moleculen zelf hun valentie kunnen aanpassen, hoeven ze geen vreemde moleculen aan te trekken, maar kunnen ze zelf voor de compensatie zorgen. Dit heeft ingrijpende consequentie voor de elektronische structuur aan het oppervlak, ontdekte Hesper. Ongeacht of het K3C60 kristal inwendig een geleider of een isolator is, wordt het oppervlak gedwongen een geleider te zijn. /JS

Hesper (Leiden, 1970) studeerde natuurkunde aan de universiteit in Leiden. Hij verrichtte zijn promotieonderzoek bij de werkgroep Oppervlaktefysica van het Materials Science Centre van de RUG. Financiers van het onderzoek zijn NWO en FOM. Hesper is momenteel werkzaam bij de Stichting Ruimteonderzoek Nederland (SRON) in Groningen en bij de afdeling Sterrenkunde van de RUG.

Datum en tijd

maandag 13 november 2000, 16.00 uur

Promovendus

R. Hesper, fax (050)363 48 79, e-mail: (hesper@phys.rug.nl) (werk)

Proefschrift

The influence of surfaces and interfaces on the properties of C60 compounds

Promotor

prof.dr. G.A. Sawatzky

Faculteit

wiskunde en natuurwetenschappen

Plaats

Aula Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen

Promotie

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie