Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

PvdA steunt voorstel wet reconstructie concentratiegebieden

Datum nieuwsfeit: 11-12-2000
Vindplaats van dit bericht
Bron: Razende Robot Reporter
Zoek soortgelijke berichten
Partij van de Arbeid

Den Haag, 11 december 2000

BIJDRAGE VAN HARM EVERT WAALKENS AAN HET WETGEVINGSOVERLEG OVER DE WET RECONSTRUCTIE CONCENTRATIEGEBIEDEN

Wij zijn bijzonder blij dat we eindelijk de Wet Reconstructie Concentratiegebieden kunnen behandelen. We achten het bijzonder groot belang om vandaag helderheid te verschaffen over deze wet.

De PvdA-fractie steunt het voorstel om te komen tot een bijzondere wet voor de concentratie gebieden. Immers, in de concentratiegebieden moet snel tot gerichte oplossingen worden gekomen voor de complexe, gestapelde problematiek rond milieu, natuur, water en ruimtelijke ordening. Bovendien zijn extra voorzieningen nodig die zijn toegesneden op de problematiek in de concentratiegebieden. In de wet is sprake van een sterke mate van rijkssturing, onder meer via het stelsel van rijksuitgangspunten en via de vereiste ministeriële goedkeuring van de reconstructie plannen. Verder bevat het wetsvoorstel een aantal voorzieningen die de planvorming en de uitvoeringsfase ten opzichte van de herziene Landinrichtingswet extra zullen versnellen.

Naast de rijkssturing zullen de provincies een sterke mate van regie krijgen over de voortgang van de reconstructie in de verschillende gebieden. De wet beoogt een juridisch kader te scheppen voor de reconstructie in de vijf concentratieprovincies en dient tevens als juridisch voertuig voor sectorale wetgeving, zoals de nog vast te stellen ammoniak- en stankwetgeving die, naar wij hopen, ook snel aan de Kamer wordt voorgelegd.

Allereerst wil ik de rijksuitgangspunten nog eens langs lopen. De vier genoemde punten zijn ruimtelijk en veterinair, milieu, water en natuur en landschap. De PvdA-fractie is zeer verheugd over de integrale vervlechting van de eerder genoemde uitgangspunten. Hierdoor kunnen de provincies in samenwerking met maatschappelijke organisaties en andere overheden met de nodige daadkracht werken aan een wezenlijke kwaliteitsimpuls voor de concentratie gebieden.

Ruimte en veterinair

We willen graag inbrengen dat er naast de landbouwontwikkelingsgebieden, zoals ze staan beschreven in het Wetsvoorstel extensiverings- en verwevingsgebieden, worden opgenomen in de wet.

Extensiveringsgebied is een ruimtelijk begrensd gedeelte van een reconstructiegebied met het primaat op wonen of natuur waar uitbreiding, hervestiging of nieuwvestiging van in ieder geval de intensieve veehouderij ruimtelijk onmogelijk is of in het kader van de reconstructie onmogelijk zal worden gemaakt.

Verwevingsgebied is een ruimtelijk begrensd gedeelte van een reconstructie gebied gericht op verweving van landbouw, wonen en natuur waar hervestiging of uitbreiding van de intensieve veehouderij mogelijk is mits de ruimtelijke kwaliteit of functies van het gebied zich daar niet tegen verzetten

Met deze verdere onderverdeling van de gebieden verkrijgen de provincies het instrument van integrale zonering. De in het wetsvoorstel genoemde varkensvrije zones ontstaan dan als resultante van de inrichting van de extensiveringsgebieden. Als eigenstandige categorie zijn varkensvrije zones volgens ons dan ook niet nodig, met dien verstande dat het varkensvrij maken onderdeel uitmaakt van de aanpak in het reconstructieproces. Wettelijke verankering van de bovengenoemde nadere onderverdeling is noodzakelijk voor een eenduidige definiëring van begrippen, voor de mogelijkheid tot regionale differentiatie en voor de waarborging van de rechtszekerheid.

Bij het opstellen van de reconstructieplannen dient rekening gehouden te worden met de rijksnota`s op het gebied van de ruimtelijke ordening, water, milieu, cultuurhistorie, landschap en natuur.

Ontwikkelingsmogelijkheden van de intensieve veehouderij

Zoals ook in onze schriftelijke inbreng willen we nogmaals een pleidooi houden voor een 'push en pull beleid' voor de ontwikkeling van de veehouderij. Aan de ene kant moeten er maatregelen en voorzieningen worden opgenomen in de reconstructieplannen die erop gericht zijn de ecologische hoofdstructuur (EHS) te vrijwaren van intensieve veehouderijen, terwijl aan de ander kant er voldoende mogelijkheden moeten worden gecreëerd voor een rendabele en duurzame veehouderij.

We willen dan een onderscheid maken tussen de grondgebonden veehouderij en de niet grondgebonden veehouderij. De provincies zullen voor de niet grondgebonden veehouderij gebieden moeten gaan aanwijzen waar ze zich in dichte concentraties kan vestigen: in de ontwikkelingsgebieden en, wat de PvdA betreft, het liefst daarbinnen op agrarische bedrijfsterreinen. Bovendien kan dan ook invulling worden gegeven aan een goede vergunningverlening van de mestbewerking en mestverwerking langs de lijnen van bijvoorbeeld de 'Leidraad mest', zoals die in Noord-Brabant is opgesteld. Daarnaast moet er ruimte zijn voor de grondgebonden landbouw en met name voor de melkveehouderij.

Ik wil in dit verband de lijn leggen naar de aanbevelingen van de Commissie Koopman.

Als we spreken over de ontwikkelingen van de veehouderij, zullen we zeker ook moeten kijken naar de problematiek van de verplaatsingen die onherroepelijk nodig zijn om de dynamiek in de verschillende sectoren weer op gang te brengen. Ik zou dan ook een pleidooi willen houden om bij bedrijfsverplaatsingen uit de extensiverings- naar de ontwikkelingsgebieden het afroompercentage, dat nu op 60% staat, onder voorwaarden te verminderen. Bovendien zouden de fiscale belemmeringen met betrekking tot de bedrijfsverplaatsing moeten worden bezien, zeker ook in het licht van de ervaringen die we nu opdoen met de Ruimte voor ruimte-regeling.

In het kader van de ontwikkelingen zou ik aandacht willen vragen voor de kalversector. Veel en vaak is er in negatieve zin gesproken over deze sector. Ik ben van mening dat deze sector op een offensieve manier een aantal dierwelzijn- en milieu problemen op eigen kracht heeft weten op te lossen. Met name de kalverhouderij in relatie tot de kalvergiermestcentrales vragen om extra aandacht.

De verschillende verantwoordelijkheden

In het wetsvoorstel is een heldere verdeling van de verantwoordelijkheden aangegeven. Op hoofdlijnen geeft het Rijk de randvoorwaarden en de uitgangspunten aan terwijl de provincies met inachtneming van het rijksbeleid verantwoordelijk zijn voor de inhoud van de plannen. De provincies moeten de Reconstructiecommissies installeren en deze commissies moeten binnen negen maanden na in werking treden van de Reconstructiewet hun plannen bij de provincies neerleggen om vastgesteld te kunnen worden door de gedeputeerde staten.

Op een aantal terreinen van de herverkaveling heb ik de behoefte opmerkingen te maken en wel op de volgende terreinen:


- rechtsbescherming tegen het ruilplan;


- het moment van opmaken van de ruilakte.

Rechtsbescherming tegen het ruilplan

Daar de gedeputeerde Staten het ruilplan vaststellen, lijkt het voor de hand te liggen dat de rechtsbescherming wordt geënt op de Algemene wet bestuursrecht. Echter, gelet op de inhoud van het ruilplan en ook op de aard van de mogelijke bezwaren daartegen geniet een rechtsbeschermingprocedure met een civielrechtelijk karakter de voorkeur, wil een adequate rechtsbescherming tegen het ruilplan gewaarborgd kunnen worden. Bovendien is te verwachten dat de voorgestelde rechtsbescherming tot ernstige vertraging in de voortgang van de reconstructieprojecten zullen leiden.

Zowel het plan van tijdelijk gebruik als het ruilplan zijn niet bestuursrechtelijk van aard maar hebben bij uitstek een civielrechtelijk karakter. Bijvoorbeeld het in tijdelijk gebruik geven van gronden aan pachters, hetgeen een wijziging van de civielrechtelijke gebruiksrechten met zich meebrengt. Ik zou de minister dan ook willen vragen op dit punt tot een heroverweging te komen.

Het moment van opmaken van de ruilakte

Vanuit het oogpunt van de rechtszekerheid is het gewenst dat de ruilakte zo spoedig mogelijk na de ter inzage van het ruilplan wordt opgemaakt. Onder de huidige Landinrichtingswet kan de akte opgemaakt worden zodra het plan van toedeling vaststaat. Tegen de uitspraak van de rechtbank op de bezwaren tegen het plan is geen beroep mogelijk.

In het voorliggend wetsvoorstel is daarentegen wel hoger beroep mogelijk. Dit betekent dat ook de gehele procedure ten aanzien van de lijst der geldelijke regelingen moet zijn afgerond. Het opmaken van de akte wordt hiermee afhankelijk van een vertragende factor die niets met de inhoud van die akte van doen heeft. Ook op dit punt vraag ik een heroverweging van de minister.

De Reconstructiecommissies

De provincies installeren de verschillende commissies die de plannen moeten gaan voorbereiden en opstellen. Voorwaar geen eenvoudige klus en ik wil dan ook nu reeds alle commissies veel sterkte wensen met het vele werk dat op hen ligt te wachten. Ik wil graag meegeven dat de commissies een zodanige samenstelling moeten krijgen dat alle belangen in hun juiste balans worden gewogen. Bovendien vragen we van de verschillende overheden en maatschappelijke organisaties extra inspanningen, die boven op de taakstellingen komen die er al liggen. Ik verwacht van het Kabinet dat ze voldoende aandacht heeft voor de effecten van decentralisering van beleid en uitvoering en dat de financiële middelen dan ook beschikbaar komen voor de ondersteuning van de uitvoering van het reconstructieproces.

Financiën

In de komende jaren zullen substantiële bedragen beschikbaar komen om deze reconstructie te faciliteren. Naast de specifieke gelden voor de reconstructie (ruim één miljard gulden) voor de komende 11 jaar zullen de landinrichtingsprojecten, die onderdeel gaan worden van de reconstructie, mede de financiële onderlegger zijn van de kwaliteitsimpuls in de concentratie gebieden. Ik ga er dan wel vanuit dat de nu nog ontbrekende gelden voor de landinrichting op zeer korte termijn beschikbaar zullen worden gesteld.

Willen we ook de realisering van de EHS volwaardig mee laten lopen zal ook hier in budgettaire zin helderheid moeten komen. De al eerder genoemde aanbevelingen van de Commissie Koopman en de daarvoor beschikbare middelen om de melkveehouderij te extensiveren, moeten ook evenwichtig worden verdeeld over de concentratie- en de niet concentratiegebieden. Ik wil nog opmerken dat het zo kan zijn dat er ritmeverschillen ontstaan tussen de vrijvallende jaarschijven op de begroting van LNV en VROM en de ervaringen in het veld met de uitvoering van het reconstructieplan. Het moet dan mogelijk zijn, zoals ook nu bij de Ruimte voor ruimte- regeling, dat er een vorm van publiek-private samenwerking wordt ontwikkeld om zo de doelen eerder te kunnen bereiken. Ik denk dan aan het opzetten van fondsen die beschikbaar komen op basis van het in het vooruitzicht gestelde geld van het Kabinet.

Ik hoop dat in het overleg tussen de verschillende overheden en maatschappelijke organisaties ambities en budgetten in elkaar verlengde gezet worden.

Het ammoniak- en stankbeleid

Hoewel het ammoniakbeleid pas in de Kamer aan de orde komt op het moment dat het Kabinet met een wetsvoorstel komt, is het onlosmakelijk met de Reconstructiewet verbonden. Het is daarom dat ik er graag een paar opmerkingen over wil maken. Naar de opvatting van de PvdA-fractie dient het ammoniakbeleid zoveel mogelijk langs twee lijnen te worden ingezet:


- generiek beleid;


- aanvullend gebiedsgericht beleid.

Generiek beleid zal invulling moeten krijgen langs de lijn van de algemene maatregel van bestuur (AmvB) Huisvesting. De normen van die AMvB zullen moeten gelden voor alle veehouderijsectoren en vrij stevig moeten zijn om de doelen te halen. Hier geldt een emissienorm per dierplaats. Naar onze mening is de veehouderijsector in staat middels technische maatregelen en de verwachte afname van de veestapel de uitstoot van ammoniak vergaand te reduceren. Toch zal deze reductie onvoldoende zijn om de kwetsbare natuur in ons land in voldoende mate te beschermen tegen de effecten van de neerslag van ammoniak uit de landbouw. Het is daarom dat we vanuit de fractie van de PvdA naast de AmvB Huisvesting aanvullend gebiedsgericht beleid bepleiten.

In de brief van 7 september jl. wordt voldoende duidelijk dat ook het Kabinet uitgaat van aanvullend gebiedsgericht beleid. Flexibele zonering rondom de kwetsbare gebieden: 500 meter


- stal emissieplafond per bedrijf;


- een afwaartse beweging van de intensieve veehouderij.
Wij steunen het voorstel van het kabinet in deze. Maar daarnaast zijn wij van mening dat dit voorstel de zeer kwetsbare natuurgebieden onvoldoende beschermt. Wij willen vasthouden aan het akkoord van Brakkenstein in dit opzicht, namelijk zonering rondom de zeer kwetsbare gebieden: 250 meter


- een 'dier stand still';


- een afwaartse beweging van de intensieve veehouderij;

- specifieke positie van de melkveehouderij 800 tot 1000 mol grondgebonden.
Stankbeleid


- Richtlijn 85 handhaven voor de verweving- en extensiveringsgebieden.

- Richtlijn 96 operationeel voor de ontwikkelingsgebieden.
Wij hebben nog altijd vraagtekens bij de wetenschappelijke onderbouwing van de richtlijn 96 en vinden dat het te riskant is om versoepelde stanknormen uit 96 toe te passen op het verwevingsgebied, waar immers ook woningen staan.

Tenslotte zou ik willen opmerken dat de Interimwet ammoniak en veehouderij (IAV), die per 1 januari 2002 expireert, in de afgelopen periode met name op het punt van de ammoniak reductieplannen niet meer werkt. Dat is voor de PvdA de reden om het voorstel te doen om de IAV voor de periode tot 1 januari 2002 te repareren. We kunnen dan via de ARP`s komen tot milieuwinst en mee werken aan rendabele en duurzame toekomst voor de veehouderij. De Kamer wacht al bijna twee jaar op de nota naar aanleiding van het verslag. Ik zou op dit punt graag de reactie van de minister vernemen.

Afrondend wil ik namens de fractie van de PvdA de partijen in het veld oproepen om eensgezind en met voortvarendheid aan de slag te gaan met de herinrichting van de reconstructiegebieden. Wij steunen hen daarbij van harte en hebben vertrouwen op een goed resultaat.

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie