Nieuwsbank

Schrijft, screent en verspreidt persberichten voor journalistiek, search en social media. Hét startpunt om uw nieuws wereldkundig te maken. Ook voor follow-ups, pitches en korte videoproducties.

Fiscale behandeling kapitaalverzekerde pensioenregelingen

Datum nieuwsfeit: 02-07-2001
Vindplaats van dit bericht
Bron: Ministerie van Financien
Zoek soortgelijke berichten
Ministerie van Financien

Titel: Fiscale behandeling van pensioenregelingen welke zijn verzekerd



Fiscale behandeling van pensioenregelingen welke zijn verzekerd door middel van een kapitaalverzekering met pensioenclausule

Directie Rechtstoepassingsbeleid Belastingdienst

Besluit van 2 juli 2001, nr. RTB2001/739M

De staatssecretaris van Financiën heeft het volgende besloten.

Inleiding

Tijdens de parlementaire behandeling van het Wetsvoorstel fiscale behandeling van pensioenen in de Eerste Kamer is toegezegd om na te gaan of zich in de uitvoeringspraktijk knelpunten voordoen met betrekking tot de fiscale behandeling van de kapitaalverzekering met pensioenclausule. In de aan de voorzitter van de Eerste Kamer gezonden brief van 29 oktober 1999 wordt hierop ingegaan. Bij de behandeling van de Invoeringswet Wet inkomstenbelasting 2001 is de kapitaalverzekering met pensioenclausule wederom aan de orde geweest in verband met de wijziging van artikel 18a, negende lid van de Wet op de loonbelasting 1964.

In mijn brief aan de voorzitter van de vaste commissie voor Financiën van de Eerste Kamer der Staten Generaal van 10 april 2000 (AFP2000-0188 U) heb ik aangegeven dat pensioenregelingen welke zijn verzekerd door middel van een kapitaalverzekering met gegarandeerde winstbijschrijvingen onder voorwaarden collectief aangewezen kunnen worden als beschikbare premieregeling. Ik heb in de brief de voorwaarden aangegeven waaraan voldaan moet worden. Omdat er in de praktijk onduidelijkheid blijkt te bestaan heb ik besloten om de gestelde voorwaarden nader uit te werken.

Ik zal allereerst omschrijven op welke pensioenregelingen de goedkeuring van toepassing is. Vervolgens zal ik ingaan op de voorwaarden waaraan voldaan moet worden om gebruik te kunnen maken van de collectieve aanwijzing als beschikbare premieregeling. Tenslotte zal ik aangeven wanneer pensioenregelingen aan de voorwaarden van dit besluit aangepast moeten worden.

Pensioenregeling op basis van kapitaalverzekering met pensioenclausule

Bij een pensioentoezegging op basis van middelloon of eindloon is een uitkering in guldens dan wel euros gegarandeerd. Aan een eventueel aanwezig hoger pensioenkapitaal bij de pensioenverzekeraar of het pensioenfonds kunnen geen rechten ontleend worden en bij tegenvallende resultaten worden de uitkeringen, bijzondere omstandigheden daargelaten, niet verlaagd.

Daarnaast zijn er pensioentoezeggingen waarbij sprake is van een verzekering van een pensioenkapitaal. De pensioentoezegging heeft als uitgangspunt een eindloonresultaat dat gebaseerd is op het huidige salaris. In de opbouwfase wordt de eindloontoezegging in guldens dan wel euros als rekenkundige grootheid gebruikt om een pensioenkapitaal te bepalen. Er wordt overeengekomen dat van het op pensioeningangsdatum daadwerkelijk aanwezige kapitaal, met de dan geldende verzekeringstarieven, een pensioen wordt aangekocht. Het aangekochte pensioen treedt in de plaats van het beoogde pensioen.

Het pensioenkapitaal is een vastgesteld bedrag in guldens dan wel euros bij leven of overlijden plus eventueel een winstbijschrijving. Dit pensioenkapitaal wordt doorgaans gefinancierd met een gelijkblijvende premie, die veelal herrekend wordt op het moment waarop zich een salarisaanpassing voordoet.

Omdat de uiteindelijk te ontvangen pensioenuitkeringen afhankelijk zijn van het op de pensioeningangsdatum aanwezige pensioenkapitaal en de tarieven waarvoor op dat moment een pensioen kan worden gekocht, is geen sprake van een eindloonregeling. Er wordt immers geen garantie gegeven voor de uiteindelijke pensioenuitkering. Kapitaalverzekeringen met pensioenclausule voldoen echter veelal ook niet aan de voor beschikbare premieregelingen in artikel 18a, derde lid van de Wet op de loonbelasting 1964 gestelde voorwaarden. Met name de wijze waarop de premie wordt vastgesteld levert problemen op. Dergelijke hybride pensioenregelingen hebben zowel kenmerken van een eindloonregeling als van een beschikbare premieregeling.

Aanpassing van deze kapitaalverzekeringen met pensioenclausule aan de wettelijke eisen stuit in de praktijk op grote problemen. Ik heb daarom besloten om pensioenregelingen die worden uitgevoerd in de vorm van een kapitaalverzekeringen met pensioenclausule, de hybride pensioenregelingen, onder de hierna aangegeven voorwaarden aan te wijzen als beschikbare premieregeling.

Voorwaarden voor collectieve aanwijzing

Pensioen- en spaarfondsenwet


- Er moet sprake zijn van een streefregeling, waarbij wordt gestreefd naar een kapitaal dat voldoende is om de beoogde pensioenuitkeringen na te komen. Daartoe moet in de pensioenregeling een bepaling zijn opgenomen waaruit duidelijk blijkt dat het te verzekeren kapitaal de toezegging is. Op de pensioeningangsdatum treedt dit kapitaal in plaats van het beoogde pensioen en is uitsluitend dit kapitaal bepalend voor de hoogte van de aan te kopen pensioenuitkeringen. De (gelijkblijvende) premie moet worden afgeleid van het te verzekeren kapitaal. Indien de regeling hieraan niet voldoet, zal civielrechtelijk veelal sprake zijn van een eindloonregeling. De eindloontoezegging moet alsdan geheel zijn gedekt door de pensioenverzekering. Er mag immers niet in strijd met artikel 7a van de Pensioen- en spaarfondsenwet worden gehandeld. Bij onderverzekering van de eindloonaanspraak is fiscaal sprake van een vorm van eigen beheer, hetgeen kan leiden tot toepassing van artikel 19b van de Wet op de loonbelasting 1964. Voorts is het verzekeraars verboden om mee te werken aan pensioenproducten, waarbij sprake kan zijn van een vorm van eigen beheer (circulaire van de Verzekeringskamer van juli 1997, nr. Psf97/18).

Te verzekeren pensioenkapitaal


- Het te verzekeren (beoogde) pensioenkapitaal op pensioeningangsdatum kan worden gebaseerd op een in 35 jaar op te bouwen ouderdomspensioen van 70% van het eindloon, inclusief de minimaal vereiste inbouw van de AOW. Bij de berekening van het pensioenkapitaal wordt ten hoogste uitgegaan van een pensioen op basis van het pensioengevende loon van het desbetreffende jaar. Daarmee wordt in afwijking van 18a, derde lid van de Wet op de loonbelasting 1964 aangesloten bij de werkelijke carrière- en loonontwikkeling.


- Er wordt uitgegaan van niet geïndexeerde pensioenuitkeringen.

- Er wordt gerekend met een tarief op basis van een netto rendement na pensioeningangsdatum van ten minste 4%.


- Indien de omvang van het verzekerde kapitaal wordt aangepast (bijvoorbeeld in verband met een gestegen salaris) dient rekening gehouden te worden met de reeds bijgeschreven winstdeling.


- De omvang van het verzekerde kapitaal dient elk jaar te worden beoordeeld. Ook bij deze beoordeling dient rekening gehouden te worden met reeds bijgeschreven winstdeling. Het inbouwen van het winstrecht kan ertoe leiden dat een premieverlaging nodig is.

Een premieverlaging kan achterwege blijven als in de regeling is opgenomen dat de overwaarde op de pensioeningangsdatum dient te worden wordt aangewend voor de aankoop van een, fiscaal aanvaardbaar, geïndexeerd pensioen. Daarbij geldt als voorwaarde dat het jaarlijks te beoordelen verzekerde kapitaal, inclusief de reeds bijgeschreven winstdeling niet hoger is dan het benodigde kapitaal voor dat fiscaal aanvaardbare geïndexeerde pensioen. Voor de pensioeningangsdatum geldt dan dat slechts de na financiering van de indexatie resterende overwaarde onder artikel 18a, negende lid van de Wet op de loonbelasting 1964 valt.
Een premieverlaging als gevolg van een dalende pensioengrondslag mag niet achterwege blijven.

In het geval dat voor de overwaarde geen verplichting tot aanwending ten behoeve van een geïndexeerd pensioen bestaat dient de premie zonodig te worden verlaagd tot uiterlijk nihil. Hetgeen op de pensioeningangsdatum, ondanks de premieverlaging, aan overwaarde in de pensioenverzekering is opgebouwd en niet uit eigen actie wordt aangewend voor de aankoop van een geïndexeerd pensioen, valt onder artikel 18a, negende lid van de Wet op de loonbelasting 1964.

Vaststelling premie


- De financiering van het kapitaal geschiedt door middel van gelijkblijvende premies. Hierbij wordt bewust enige vorm van voorfinanciering geaccepteerd omdat dit inherent is aan gelijkblijvende premiemethoden.


- Voor de berekening van de gelijkblijvende premie in de opbouwfase mag worden uitgegaan van het geldende tarief voor kapitaalverzekeringen. Op dit moment wordt voor de berekening van het tarief uitgegaan van een rekenrente van ten minste 3%.

Indien de kapitaalverzekering met pensioenclausule aan deze voorwaarden voldoet is er voor de toepassing van artikel 18a, negende lid, van de Wet op de loonbelasting 1964 sprake van een beschikbare premieregeling als bedoeld in artikel 18a, derde lid van deze wet. Deze aanspraak zal overigens binnen de grenzen dienen te blijven welke de Wet op de loonbelasting 1964 stelt aan dergelijke regelingen.

Termijn voor het aanpassen van pensioenregelingen

Het in artikel 38b van de Wet op de loonbelasting 1964 opgenomen overgangsrecht voor op 1 juni 1999 bestaande pensioenregelingen kan op overeenkomstige wijze worden toegepast voor dit besluit. Dit betekent dat een op 1 juni 1999 bestaande hybride pensioenregeling, welke niet, of niet op meer dan ondergeschikte punten is aangepast, vóór 1 juni 2004 aangepast zal moeten worden aan de voorwaarden van dit besluit om aangemerkt te kunnen worden als beschikbare premieregeling.

Pensioenregelingen die na 1 juni 1999 tot stand zijn gekomen dan wel op meer dan ondergeschikte punten zijn gewijzigd, moeten uiterlijk 31 december 2002 aangepast zijn aan de voorwaarden van dit besluit. Na tijdige aanpassing worden deze regelingen met terugwerkende kracht als een fiscaal zuivere pensioenregeling aangemerkt.

De bij publicatie van het besluit bestaande premievrije aanspraken kunnen worden beoordeeld naar het systeem van vóór 1 juni 1999. Het is dus niet noodzakelijk om inmiddels premievrij gemaakte polissen aan te passen aan de voorwaarden van dit besluit.

reageer via disqus

Nieuwsbank op Twitter

Gratis persberichten ontvangen?

Registreer nu

Profiteer van het gratis Nieuwsbank persberichtenfilter

advertentie