Ministerie van Algemene Zaken
Ministerie van Justitie
Vreemdelingenzaken en Integratie
Persbericht ministerraad
1 juli 2005
Actieprogramma ter preventie van radicalisering
De ministerraad heeft ingestemd met de nota Weerbaarheid en
Integratiebeleid van minister Verdonk voor Vreemdelingenzaken en
Integratie. Gedurende de komende drie jaar wordt een groot aantal concrete
projecten en acties uitgevoerd die zijn gericht op de preventie van
radicalisering. De nota vermeld in totaal 32 initiatieven. De projecten
hebben in de eerste plaats tot doel de weerbaarheid tegen radicalisering te
vergroten.
Bij de versterking van de weerbaarheid tegen radicalisering gaat het om het
signaleren en voorkómen van (verdere) radicalisering en om een adequate
actie om na incidenten sociale verhoudingen te herstellen en verbeteren. De
activiteiten binnen de programma's richten zich primair op jongeren omdat
zij in speciale mate vatbaar zijn voor radicaliseringsinvloeden. Bij het
bereiken van deze jongeren spelen ouders, geestelijk leiders,
jongerenwerkers en docenten een belangrijke rol. Daarom zijn verschillende
onderdelen van het actieprogramma ook gericht op het verstrekken van kennis
en ondersteuning aan deze groepen. De projecten worden onder meer
uitgevoerd in samenwerking met de partners van het Landelijk Overleg
Minderheden (LOM) en met de moslimkoepelorganisaties, het Contactorgaan
Moslims en Overheid (CMO) en de Contactgroep Islam (CGI).
Voorbeelden van concrete acties in het programma zijn:
+ Er komt een stimuleringsfonds voor burgerinitiatieven.
Allochtone én autochtone organisaties, en vooral jongerenorganisaties,
worden uitgenodigd om activiteiten ter versterking van de weerbaarheid te
ontwikkelen.
+ Bevorderen van het afsluiten van convenanten tussen
gemeentebesturen en moskeeën. Deze afspraken verstevigen de goede wil
tussen burgers en vormen een houvast waarop in tijden van crisis kan
worden teruggegrepen.
+ In samenwerking met de horeca gaat discriminatie in het
uitgaansleven worden aangepakt. Opgedane ervaringen worden geïntegreerd
in de nieuwe cursushandboeken van het 'basisbeveiligingsdiploma
portiers'.
+ Er zullen voorlichtingsbijeenkomsten en jongerenconferenties
worden georganiseerd. Met o.a. de inzet van bekende Nederlanders van
allochtone afkomst worden jongeren geïnformeerd over de gevaren van
religieus extremisme en de mogelijkheden om op een alternatieve wijze de
toekomst vorm te geven.
+ Een publicatie over de politieke islam wordt uitgebracht. Doel
is inzicht te verschaffen in de aard van de verschillende stromingen. Ook
komt er een (internationale) conferentie Politieke Islam in Nederland.
+ Antidiscriminatiebeleid wordt ontwikkeld gericht op het creëren
van meer stage- en werkervaringsplaatsen.
+ Vooroordelen en negatieve beeldvorming worden aangepakt, door
bijvoorbeeld de preken uit moskeeën wekelijks uit te zenden. De LOM-
samenwerkingsverbanden gaan voorts een jaarlijks terugkerend debat
organiseren met verschillende vooraanstaande journalisten, politici,
mediaorganisaties, opinieleiders en sleutelfiguren van diverse afkomst.
In deze bijeenkomst worden de negatieve beeldvorming en stereotypering
aan de orde gesteld. Doel is om een evenwichtiger en genuanceerder
openbaar debat tot stand te brengen.
+ Positieve rolmodellen worden ingezet. Via persoonlijke coaching
kunnen hoogopgeleide allochtone jongeren een brugfunctie vervullen door
jongeren die op zoek zijn naar een baan te introduceren in hun eigen
netwerk om hen zodoende te helpen bij het vinden van een werk- of
stageplek.
+ Het CMO zal gezaghebbende Nederlandse islamitisch geestelijk
leiders weerwoord laten bieden aan radicale interpretaties van de
maatschappelijke vraagstukken in de chatrooms en op de websites van het
internet. Dit zou overigens een eerste stap kunnen zijn naar de vorming
van een commissie, die gezaghebbende uitspraken kan doen over de uitleg
van de islam in de context van de Nederlandse samenleving.
+ Er komt een leergang 'Islam en Moderniteit". Met de
moslimorganisaties wordt overlegd of deze leergang een basis kan bieden
voor een nog te starten imamopleiding
+ Tot nu toe is er in Nederland of uit het buitenland weinig
wetenschappelijk empirisch onderzoek voorhanden dat uitsluitsel kan geven
over de precieze processen van radicalisering. Om deze reden laat
minister Verdonk voor Vreemdelingenzaken en Integratie onderzoek
uitvoeren naar de kenmerken en motieven van moslimjongeren die hetzij
kiezen voor het vormgeven van een liberale, democratische vormen van
islambeleving, hetzij voor extreem radicale richtingen. De uitkomsten
hiervan worden eind 2005 verwacht.
Vanuit verschillende invalshoeken beogen de acties dus bij te dragen aan
vergroting van het democratisch besef, de burgerschapsvaardigheden en het
eigen verantwoordelijkheidsgevoel van vooral jongeren die te maken hebben
met kwaadaardige radicaliseringsinvloeden. Daarnaast is het doel om
bestuurders, professionals, sleutelfiguren, ouders en jongeren te
ondersteunen bij het tijdig signaleren en adequaat omgaan met
radicaliseringsprocessen. Tot slot gaat het erom het sociale weefsel rondom
de jongeren te versterken, zodat er minder gaten vallen waar radicale
krachten op in kunnen springen. Dit alles draagt eraan bij dat de
Nederlandse samenleving weerbaarder wordt tegen de aantrekkingskracht van
kwaadaardige radicale invloeden.
RVD, 01.07.2005