Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij

Overzicht van de correspondentie met het parlement Actueel

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018
2500 EA Den Haag
uw brief van

uw kenmerk

ons kenmerk
IZ. 991125
datum
02-09-1999

onderwerp
Beantwoording vragen van de leden Van Ardenne-van der Hoeven, Atsma en Leers
(TRC 1999/1600) doorkiesnummer

bijlagen

Geachte Voorzitter,

Hierbij doe ik u, mede namens de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en de Staatssecretarissen van Buitenlandse Zaken en Economische Zaken, toekomen het antwoord op de vragen gesteld door Van Ardenne-van der Hoeven, Atsma en Leers (allen CDA) inzake mogelijke strafmaatregelen van de VS tegen het importverbod van de EU voor hormoonvlees.

up

datum
02-09-1999

kenmerk
IZ. 991125

bijlage

1
Voor de exacte uitspraak van de WTO inzake het EU-invoerverbod voor rundvlees dat met behulp van hormonale groeibevorderaars is geproduceerd verwijs ik u naar het rapport van het Beroepslichaam van de WTO WT/DS26/AB/R (te vinden op internet onder: https://www.wto.org/ddf/ep/C9/C99e.wpf) van 16 januari 1998. De WTO heeft het EU-invoerverbod strijdig bevonden met een aantal regels uit de WTO-overeenkomst inzake de toepassing van Sanitaire and Fytosanitaire maatregelen (SPS-overeenkomst). Belangrijkste reden voor de veroordeling is het ontbreken van een voldoende wetenschappelijk onder-bouwde risicoanalyse ten aanzien van de schadelijkheid voor de volksgezondheid van het rundvlees in kwestie. De EU kreeg tot 13 mei 1999 de tijd haar beleid in overeenstemming te brengen met de regels van de WTO.

2
Op 12 juli jl. heeft het arbitragepanel van de WTO de hoogte vastgesteld van de schade geleden door de VS en Canada als gevolg van de continuering na 13 mei 1999 door de EU van het invoerverbod voor rundvlees dat met hormonale groeibevorderaars is geprodu-ceerd. Voor de Verenigde Staten is de hoogte van de schade vastgesteld op US$ 116,8 miljoen en voor Canada CAN$ 11,3 miljoen, hetgeen ongeveer overeenkomt met de in de vraag genoemde bedragen. Op 26 juli jl. hebben de VS en Canada van het
geschillenbeslechtingslichaam van de WTO toestemming gekregen om per 29 juli 1999 een 100% strafheffing op te leggen aan producten afkomstig uit de EU voor een totale waarde van de door het arbitragepanel vastgestelde schade.
De facto betekent dit een invoerstop voor door de strafheffing getroffen producten.

3
Op de Amerikaanse lijst staan, op basis van historische cijfers, voor tussen de US$ 4 miljoen en US$ 8 miljoen aan Nederlandse producten. Het betreft voor Nederland voornamelijk de volgende producten: rundvlees (US$ 2,4 mln. in 1997), vruchtensappen (US$ 2,3 mln. in 1997), uien en gedroogde wortelen (US$ 1,9 mln. in 1997). Op basis van historische cijfers is dit 5% van de totale retaliatielijst. Trostomaten, die op de voorlopige retaliatielijst van de Amerikanen voorkwamen, staan niet op de definitieve lijst. Hieronder treft u de berekeningen van de Commissie over de gevolgen van de Ameri-kaanse maatregelen voor alle EU-lidstaten. De eerste drie kolommen geven de totale exportwaarde in Amerikaanse dollars per lidstaat van de op de Amerikaanse retaliatielijst staande producten voor de jaren 1996, 1997 en 1998. De vierde kolom geeft de gemiddelde exportwaarde over deze drie jaren weer. In de laatste kolom wordt het procentuele aan-deel van de betreffende lidstaat in de totale retaliatielijst vermeld. Het Verenigd Koninkrijk is uitgezonderd van de retaliatielijst.

Miljoen US$1 Gemiddelde
1996 1997 1998 gemiddelde % Totaal
Frankrijk 23,9 27,0 32,8 27,9 24%
België 1,3 2,2 3,2 2,2 2%
Luxemburg 0,0 0,0 0,0 0,0 0%
Nederland 4,0 7,3 5,6 5,6 5%
Duitsland 26,1 30,4 27,3 27,9 24%
Italië 14,9 29,4 29,6 24,6 21%
Verenigd Koninkrijk 0,0 0,0 0,0 0,0 0%
Ierland 0,6 0,2 0,3 0,4 0%
Denemarken 11,6 21,8 18,6 17,4 15%
Griekenland 0,3 0,8 1,0 0,7 1%
Portugal 0,1 0,1 0,1 0,1 0%
Spanje 0,6 0,7 1,0 0,8 1%
Zweden 1,8 3,1 0,7 1,9 2%
Finland 1,0 1,2 0,5 0,9 1%
Oostenrijk 1,3 8,7 9,3 6,4 5%
EU 15 87,4 132,8 129,8 116,6 100%
1. Bron : US trade statistics (US Customs)
2. Wisselkoersen (Eurostat CRONOS):
1996 : 1 ECU = US$ 1.27
1997 : 1 ECU = US$ 1.134
1998 : 1 ECU = US$ 1.121

Wat de Canadese retaliatielijst betreft, geldt dat Nederland in 1998 voor ruim ¦ 200.000 exporteerde aan augurken en komkommers. De andere op de lijst voorkomende producten heeft Nederland niet geëxporteerd in 1998.

4 en 6
Zoals in het antwoord op vraag 2 is gesteld hebben de VS en Canada reeds toestemming gekregen om de sancties op te leggen. Tegen de uitspraak van een arbitragepanel van de WTO is geen beroep mogelijk. De regering steunt de Europese Commissie in haar streven om met de VS en Canada overeenstemming te bereiken over compensatie in de vorm van verruimde markttoegang via verlaagde invoerrechten voor bepaalde andere producten in plaats van de nu door de VS en Canada ingeslagen weg van retaliatie. De regering en alle andere EU-lidstaten delen de mening van de Europese Commissie dat compensatie de voorkeur geniet boven retaliatie vanwege het marktverruimende karakter daarvan, hetgeen ook in de geest is van de doelstellingen van de WTO. De Europese Commissie voert hierover reeds geruime tijd overleg met de VS en Canada.

5 en 7
De EU heeft, naar aanleiding van de veroordeling door de WTO van het invoerverbod voor met hormonale groeibevorderaars geproduceerd rundvlees, begin 1998 een reeks nieuwe onderzoeken naar de gezondheidsrisico's van hormoonvlees in gang gezet. Het oordeel van het WTO-beroepslichaam had immers geen betrekking op de veiligheid van hor-moonvlees als zodanig, maar op het ontbreken van een voldoende wetenschappelijk onderbouwde risicoanalyse (zie antwoord op vraag 1). Zoals ook in antwoord op de vragen van de leden Hessing en Udo (Kamerstuk 99.1604) is gesteld, werd in de loop van 1999 duidelijk dat de resultaten van deze risicoanalyses niet voor het verstrijken van de door de WTO vastgestelde implementatietermijn, i.c. 13 mei 1999, beschikbaar zouden zijn. Dit zal naar verwachting pas begin 2000 het geval zijn. De Algemene Raad van de EU besloot daarom in maart jl., op grond van volksgezondheidsoverwegingen, dat de EU geen definitieve beslissing kan nemen om het verbod op te heffen of te wijzigen vóór de resultaten van de risicoanalyses bekend zijn. De Raad heeft deze mening ook in zijn april zitting bevestigd. Eerste resultaten van de risicoanalyses, zoals begin mei bekend geworden, geven een indicatie dat in ieder geval één van de gebruikte hormonen gezien moet worden als een stof die zowel kankerinitiërende als kankerbevorderende werking kan hebben. De beschikbare gegevens laten nog geen kwantitatieve schatting toe van het risico op kanker bij de mens. Deze eerste resultaten boden de Algemene Raad geen aanknopingspunten om het eerdere besluit van maart te herzien. Het invoerverbod zal vooralsnog in stand blijven tot de definitieve onderzoeksresultaten van de risicoanalyses bekend zijn. Het EU-beleid is geheel in lijn met het standpunt van de regering, zoals ook in antwoord op vragen van het Kamerlid Timmermans (zie de brief van de Staatssecretaris van Buitenlandse Zaken aan de voorzitters van de Algemene Commissie voor Europese Zaken en de Vaste Commissie voor Buitenlandse Zaken, kenmerk 275/99 d.d. 20 april 1999) uiteen is gezet. Hierin werd tevens aangegeven dat uit dit standpunt voortvloeit dat etikettering in dit stadium niet de voorkeursoptie van het kabinet is. Tijdens de EU-VS top van 21 juni jl. zijn nadere afspraken tot stand gebracht over vroeg-tijdige identificatie van en consultatie over met name handelspolitieke problemen. De regering hecht veel belang aan deze richtsnoeren voor "early warning". Ofschoon deze geen recept voor elke situatie zullen bieden, zullen zij naar verwachting in veel gevallen preventief kunnen werken.

8
In de kabinetsnota "De WTO in de Winkel" (Kamerstuk 99 26575) is rekening gehouden met de uitspraak door de WTO in het hormonenpanel. De regering gaat ervan uit dat de bestaande WTO-verdragen (in dit geval het SPS-verdrag) voldoende ruimte bieden voor toepassing van het zogenaamde voorzorgprincipe. Volgens dit beginsel kunnen maat-regelen getroffen worden als er weliswaar sprake is van concrete aanwijzingen voor het bestaan van ernstige risico's, maar er nog geen sluitend wetenschappelijk bewijs voor het bestaan daarvan kan worden geleverd. Voorzover uit toekomstige uitspraken van het
WTO-geschillenbeslechtingsmechanisme mocht blijken dat de WTO toch onvoldoende ruimte laat voor de toepassing van dit voorzorgprincipe, zal de regering ernaar streven dat de ruimte alsnog wordt gecreëerd.

De minister van Landbouw, Natuurbeheer
en Visserij,

mr. L.J. Brinkhorst

up

datum

kenmerk

bijlage

Vragen van de leden Van Ardenne-van der Hoeven, Atsma en Leers (allen CDA) aan de minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij en de staatssecretaris van Buitenlandse Zaken over mogelijke strafmaatregelen VS tegen importverbod EU voor Amerikaans hormoonvlees.
(Ingezonden 14 juli 1999)

1
Hoe luidt exact de uitspraak van de WTO inzake de EU boycot op de import van Amerikaans rundvlees dat met hormonen is behandeld?

2
Klopt het dat de VS en Canada op producten uit de EU tarieven mogen heffen ter waarde van respectievelijk 235,5 miljoen en 16,2 miljoen gulden?

3
Wat zijn de consequenties hiervan voor de Nederlandse producten en met name voor trostomaten? Kunnen de bewindslieden een overzicht geven van de gevolgen van deze uitspraak voor alle producten uit de EU-lidstaten?

4
Welke mogelijkheden ziet u om deze handelssancties alsnog te voorkomen? Wat is de opvatting ter zake van de overige EU-lidstaten?

5
Bent u bereid in EU-verband alternatieve oplossingen te bepleiten om deze zware handelssancties te voorkomen, zoals het toestaan van geïmporteerd geëtiketteerd Amerikaans rundvlees? Wat bent u voornemens te doen om verdere uitbreiding van handelsconflicten te voorkomen?

6
Welke maatregelen zullen genomen worden om te voorkomen dat producenten door deze uitspraak getroffen worden?

7
Deelt u de uitspraak van de WTO dat vlees met hormonen behandeld, veilig is voor consumptie? Is voedselveiligheid het enige argument van de EU om het Amerikaans rundvlees te weren?

8
Wat betekent deze uitspraak van de WTO over de voedselveiligheid van hormoonvlees voor de thans lopende WTO-discussie over consumer´s concerns en de productiewijze?


Deel: ' Antwoord vragen sancties VS importverbod hormoonvlees EU '




Lees ook