Zoölogisch Museum, Universiteit van Amsterdam

PERSBERICHT
Verzonden: 23 maart 1999
Tentoonstelling: 6 mei 1999 t/m oktober 2000
Persvoorbezichtiging: 29 april om 16.00 uur.

Behoud natuurhistorische verzameling onzeker
COLLECTIE VROLIK TE ZIEN IN ZOÖLOGISCH MUSEUM IN ARTIS

Op 6 mei 1999 opent het Zoölogisch Museum van de Universiteit van Amsterdam de natuurhistorische tentoonstelling 'De collectie Vrolik, van voor het leven tot na de dood.' De expositie gaat over de negentiende-eeuwse privécollectie van de Amsterdamse geleerden Gerard en Willem Vrolik. De verzameling bestaat uit allerlei natuurobjecten: dodenmaskers, gedroogde organen, preparaten op sterk water en
skeletten die variëren van zoogdieren tot Siamese tweelingen.

Tevens is er een foto-expositie van kunstfotograaf Paul den Hollander, die diverse objecten uit de collectie heeft gefotografeerd.

Het museum
Het Zoölogisch Museum Amsterdam beheert de grootste biologische collectie van Nederland, met als doel kennis te verwerven over de natuur. Dit is van belang voor onderwijs en wetenschap, maar ook bij toegepaste vraagstukken (zoals natuurbescherming, milieubehoud of voedselvoorziening) is de verzameling van grote waarde.
Jaarlijks bezoeken zo'n half miljoen mensen de exposities van het museum. Vanaf begin mei 1999 tot en met oktober 2000 wordt in het museum de collectie Vrolik tentoongesteld.

De Collectie Vrolik, van voor het leven tot na de dood
De collectie Vrolik bevat circa 5000 menselijke en dierlijke preparaten. Deze collectie werd door Gerard Vrolik, en later door zijn zoon Willem, in de 19e eeuw verzameld. Beiden waren hoogleraar aan het Atheneum Illustre, voorloper van de Universiteit van Amsterdam.
De rode draad door de tentoonstelling is vergelijkende anatomie. Het vergelijken van uiterlijke kenmerken van planten of dieren heeft een belangrijke bijdrage geleverd aan de ontwikkeling van de sytematiek en de biologische wetenschap. Het streven naar inzicht in de wetten der natuur, is terug te vinden in het werk van Gerard en Willem Vrolik. Hun collectie is een tastbaar voorbeeld van de negentiende-eeuwse wetenschap.

Behoud van de collectie
Academische collecties, zoals die van Vrolik, zijn concrete pijlers van de Nederlandse wetenschap en geschiedenis, en dus een waardevol cultuurbezit. Om het behoud van deze collecties publiekelijk te ondersteunen, kunnen bezoekers van de tentoonstelling een petitie ondertekenen. Hierin geven zij aan dat ook deze collecties als erfgoed behouden moeten blijven. Na afloop van de tentoonstelling zal de petitie aangeboden worden aan het Ministerie van OC&W.

Tentoonstelling in het Zoölogisch Museum. Toegang via Artis, Plantage Kerklaan 38-40, 1018 CZ Amsterdam. Open: Maandag tot en met zondag 09.00-17.00 uur. Tel. 020-525 6289.

Voor meer informatie of beeldmateriaal kunt u terecht bij Tiziana Nespoli of Norbert Cuiper, afdeling Tentoonstellingen, Zoölogisch Museum Amsterdam. Bezoekadres: Plantage Middenlaan 53. Postadres: Postbus 94766, 1090 GT Amsterdam. Tel. 020-525 6619 of 525 6289. Fax. 020-525 6617. E-mail: nespoli@bio.uva.nl

ACHTERGRONDEN bij het persbericht:

Zoölogisch Museum Amsterdam
Het Zoölogisch Museum Amsterdam (ZMA) is eigendom van de Universiteit van Amsterdam (UvA). De publiekstentoonstelling van het museum is gevestigd in het Aquariumgebouw van Artis, waardoor het uitsluitend te bereiken is via Artis.
Het ZMA beheert ongeveer 13 miljoen geselecteerde natuurobjecten (schelpen, insecten, zoogdieren, vogels en vissen) uit diverse delen van de wereld. Hiermee is het ZMA het grootste natuurhistorisch museum van Nederland. "De missie van het ZMA," aldus ZMA-directeur Wouter Los, "is de wetenschappelijke collecties te behouden en uit te breiden om te kunnen functioneren als service-instelling voor onderzoek en onderwijs. Centraal staat een zorgvuldige selectie van de collectie-exemplaren die de historische variëteit en de geografische verspreiding documenteren."

De Collectie Vrolik, van voor het leven tot na de dood Gerard Vrolik begon met het aanleggen van een anatomische verzameling. Zijn zoon Willem breidde de collectie vooral uit met schedels en aangeboren afwijkingen van mens en dier; later kwamen daar exotische dieren bij. De particuliere collectie behoorde destijds tot de grootste en mooiste van Europa, genoot internationale faam, en stond bekend als het 'Museum Vrolikianum'.
Na de dood van Willem Vrolik dreigde de collectie te worden geveild. Dit werd voorkomen toen een commissie van burgers, waaronder de toenmalige directeur van Artis, de gehele collectie in 1865 aankocht. De collectie dierlijke preparaten en schedels kwam terecht bij het genootschap Natura Artis Magistra. Nu bevinden de dierlijke objecten van deze collectie zich in het Zoölogisch Museum. De menselijke objecten zijn sinds 1984 in bezit van het 'Museum Vrolik' van het Academisch Medisch Centrum te Amsterdam.

Behoud van de collectie
In de afgelopen twintig jaar heeft de gehele ZMA-collectie sterk geleden onder bezuinigingen. Omdat de collectie uit bederfelijk materiaal bestaat, zijn een goede conservering en berging erg belangrijk. Om het achterstallig onderhoud te financieren, investeerde onlangs de UvA 1 miljoen extra in het ZMA, en subsidieerde het OC&W via de Mondriaan Stichting ruim 1,5 miljoen. De kosten voor behoud van de collectie-onderdelen die van wetenschappelijk belang zijn bedragen 5 miljoen gulden. Daarnaast is nieuwe huisvesting dringend nodig. Het museum zoekt naar aanvullende budgetten om de gehele collectie in de toekomst veilig te stellen.

Foto-expositie Paul den Hollander
Kunstfotograaf Paul den Hollander heeft diverse objecten uit de collectie Vrolik vastgelegd. De foto's zijn te bezichtigen in het Zoölogisch Museum. Centraal in het werk van Den Hollander staat de relatie tussen mens en natuur. Onlangs heeft hij de Kees Scherer Prijs gewonnen voor Voyage Botanique, volgens de jury het beste fotoboek dat de afgelopen twee jaar in Nederland verscheen.

tiziana nespoli

Deel: ' Collectie Vrolik in Zoölogisch Museum Artis '




Lees ook