Wim van Velzen

Persbericht drs Wim van Velzen

Terroristische aanslagen in de V.S.

Verklaringen van EP-Voorzitter, Raad en Commissie na de terroristische aanslagen in de V.S. van 11 september 2001

Debat : 12 september 2001

Parlementsvoorzitter Fontaine
Raadsvoorzitter Verhofstadt
Commissievoorzitter Prodi
Fractievoorzitter EVP/ED Pöttering

De voorzitster van het EP

Namens het EP verklaart Voorzitster Nicole FONTAINE zich solidair met het Amerikaanse volk dat ten prooi is gevallen aan "barbaarse terreur". Het aantal slachtoffers zal ongetwijfeld afschuwelijk hoog liggen. Gisteren reeds heeft Fontaine president Bush uit eigen naam en namens het hele EP de steun van de Europeanen toegezegd. Zij voelt dezelfde walging en verontwaardiging als bij een terreurdaad in de EU.

Het doelwit van dit "middeleeuws fanatisme" was niet alleen een groot democratisch land dat Europa enorm heeft geholpen om zijn vrijheid te herwinnen, aldus Fontaine. Het was ook een aanslag op de "heilige waarden" van het leven en de democratie.

11 september 2001 zal in het geheugen van de mensheid gegrift blijven, vervolgt Fontaine. Zij roept alle landen die zich tegen het terrorisme kanten op zo nauw mogelijk samen te werken om de daders en degenen die hen steunen te identificeren, te vervolgen en voor de rechter te brengen. Maar de internationale gemeenschap moet zich ook inzetten voor een vreedzame oplossing van de conflicten die een voedingsbodem voor fanatisme zijn. De tijd voor vastberaden actie - zeker ook van EU-zijde - is aangebroken.

Wil de EU geloofwaardig zijn, dan moet zij werk maken van een gemeenschappelijk beleid tegen terrorisme. Vorige week nog hebben de Europese Commissie en het EP zich daar in de plenaire vergadering duidelijk voor uitgesproken. Fontaine wil dat de Raad zich zo snel mogelijk over de gedane voorstellen buigt. Er zijn sinds Tampere weliswaar enkele schuchtere stappen in de richting van een Europese ruimte van vrijheid, veiligheid en rechtvaardigheid gezet, maar er moet dringend veel meer gebeuren. Fontaine erkent dat de EU zich de laatste tijd op internationaal vlak meer profileert, maar de gebeurtenissen van gisteren tonen wellicht ten overvloede aan dat een op defensiegebied slagvaardig Europa en een echt gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid een absolute noodzaak zijn. Fontaine oppert daarom de idee van een buitengewone Europese Raad om een en ander in een stroomversnelling te brengen.

Het Europees Parlement neemt vervolgens één minuut stilte in acht.

De Raad

Ook Raadsvoorzitter Guy VERHOFSTADT spreekt van verwerpelijk en barbaars geweld. Vandaag voelen wij ons allemaal ook Amerikaan, aldus Verhofstadt. Met deze aanslagen wordt de democratie zelf in het vizier genomen. Het zijn ook aanslagen op de vrijheid, verdraagzaamheid en menselijkheid. Dit blinde terrorisme staat volledig haaks op onze waarden. Wij mogen er ons nooit bij neerleggen. De Unie die wij willen bouwen steunt overigens op onze afkeer van het fanatisme, de haat en de moordende waanzin waarmee ons continent eerder te maken heeft gehad.

Na overleg met Prodi en met alle leiders van de lidstaten heeft Verhofstadt namens de Unie zijn medeleven aan president Bush en het Amerikaanse volk overgemaakt. Als teken van solidariteit en medeleven heeft de Unie besloten 14 september 2001 uit te roepen tot dag van rouw en solidariteit met het Amerikaanse volk. De staats- en regeringsleiders zullen om 6 uur >s ochtends een gezamenlijke politieke verklaring bekendmaken en om 12 uur zal in de hele Unie 3 minuten stilte in acht worden genomen. De bedoeling is dat dan alle activiteiten stil komen te liggen. Verhofstadt nodigt de kandidaatlanden uit zich bij dit initiatief aan te sluiten.

De Commissie

Commissievoorzitter Romano PRODI verklaart dat de Commissie deze ochtend een minuut stilte in acht heeft genomen en gesproken heeft over de politieke aspecten van deze tragedie die onder haar bevoegdheid vallen. De Commissie is ontzet over deze criminele en barbaarse daden. Grotere samenwerking met de Verenigde Staten voor de bestrijding van terrorisme is noodzakelijk. De komende dagen zal de Commissie zich beraden op stappen om het terrorisme beter het hoofd te bieden.

Terrorisme mag geen verdeeldheid zaaien in de wereld. De aanslagen in de VS zijn een aanslag op gemeenschappelijke waarden en op de vrijheid. Niets zal nog hetzelfde zijn. De Europese instellingen zullen met de VS en andere bevriende landen nauw samenwerken.

De EU moet vereend, sterk, vastberaden en solidair zijn en met één stem spreken om de vrede en vrijheid in de wereld te vrijwaren. De burgers moeten op Europa kunnen rekenen.

Nogmaals de Raad

De Belgische minister van Buitenlandse Zaken Louis MICHEL stelt dat deze afschuwelijke daad ook een aanslag is op de universele waarden die Europa sinds mensenheugnis deelt met de VS. Europa staat aan de zijde van de VS in de strijd tegen alle vormen van terrorisme. Een en solidair zullen we de strijd aangaan, benadrukt Michel. En die zal des te efficiënter kunnen worden gevoerd als kan worden teruggevallen op voorafgaande en begeleidende acties en op een diepgaande politieke dialoog met de landen van regio's waar het terrorisme zich ontwikkelt.

De aanslagen van gisteren zijn zonder voorgaande, ze worden gekenmerkt door een onduldbare barbaarsheid en lafheid. Volgens Michel is er dan ook een gepast antwoord nodig. Het komt erop aan met de bondgenoten na te gaan wat gedaan kan worden. Van haar kant zal de EU haar actie op de internationale fora voortzetten. Wel maant Michel aan tot grote voorzichtigheid, want het is nog niet uitgemaakt wie achter de aanslagen zit. Het is van essentieel belang dit te weten om een rationele en verantwoordelijke respons te kunnen geven. Er mag geenszins worden geïmproviseerd.

De lidstaten hebben alvast de nodige veiligheidsmaatregelen genomen en aan de Raden van ministers van Justitie en Binnenlandse Zaken en Vervoer is gevraagd zo snel mogelijk alle nodige maatregelen te nemen. De Raad Justitie en Binnenlandse Zaken van 27 september en de informele Vervoersraad van 14 september zullen de reeds genomen maatregelen evalueren en zo nodig aanvullen.

Michel voegt eraan toe dat de secretaris-generaal van de NAVO op verzoek van een aantal lidstaten de Raad heeft ingelicht over de besprekingen binnen de NAVO.

Vervolgens geeft Michel lezing van de verklaring van de Raad waarin deze zijn afschuw over de aanslagen uit.

Fractievoorzitters

Hans-Gert POETTERING (EVP/ED, D) spreekt zijn solidariteit en medeleven uit met de families van de slachtoffers, de president van de Verenigde Staten, de collega-volksvertegenwoordigers in het Congres en alle inwoners van de VS. Deze duivelse aanslagen hebben niet alleen de VS getroffen maar de gehele beschaafde wereld en iedere europarlementariër. Alle beschaafde krachten in de wereld en de VS moeten de verantwoordelijken voor de rechter slepen en gezamenlijk terrorisme bestrijden. Een nieuwe internationale samenwerking is noodzakelijk. De Apocalyps heeft gisteren New York en Washington getroffen, maar kan morgen de hele wereld treffen. Vorige week is het verslag-Watson over de bestrijding van terrorisme door het EP aangenomen.

Gisteren plaatsten sommigen vraagtekens bij de daadkracht van de VS, maar dat is onterecht bij een land dat in de Tweede Wereldoorlog het nazisme heeft verslagen en dat ook het totalitaire communisme op de knieën heeft gedwongen. Het is in het Europese belang dat de VS sterk en daadkrachtig en met ons bevriend is.

De daders zijn nog onbekend. Er zijn vermoedens, maar die mogen niet als waarheid worden aangenomen. En als de vermoedens bevestigd worden, dan mogen ze niet op de hele Arabische en islamitische wereld worden afgereageerd. De vermoorde Egyptische president Sadat zei in 1981 at de islam niet beoordeeld mag worden naar de misdaden van enkelen die zeggen aanhangers van de islam te zijn. De islam is een godsdienst van tolerantie en liefde. Ook nu moet men zich hoeden voor generalisaties. De EU moet niet alleen in partnerschap met de VS samenwerken maar ook met vredelievende, democratische en de mensenrechten respecterende Arabische landen. Europa moet zich ertoe verplichten samen met de buurlanden een democratische en veilige wereldorde te scheppen.

Op zijn beurt verklaart Enrique BARÓN CRESPO (PES, E) zich solidair met de familie van de slachtoffers van deze afschuwelijke aanslagen, die ook gericht waren tegen de Europeanen en andere volkeren die in het cosmopolitische New York samenleven. En we mogen niet vergeten, aldus Barón, dat het WTC vlak bij de zetel van de VN ligt. We hebben hier te maken met een aanslag tegen de grondvesten van onze beschaving. Het is nu duidelijk gebleken dat ook het terrorisme geglobaliseerd is door een dodelijke combinatie van fanatisme, lafheid en high tech. Onze archieven zitten vol rampenfilms, maar wat gisteren is gebeurd bewijst dat daarvoor geen monsters nodig zijn, want mensen kunnen zelf monsterachtig genoeg zijn. Barón vindt dat de Europeanen een fundamentele rol moeten spelen in de strijd tegen het terrorisme, schouder aan schouder met de Amerikanen en hun andere bondgenoten. Nu is het moment gekomen om ons bondgenootschap met de VS en alle anderen met wie we onze idealen delen te versterken.

Patrick COX (ELD, IRL) spreekt van intens schokkende gebeurtenissen en een nieuw dieptepunt in de geschiedenis. Dit was een oorlogsdaad zonder oorlogsverklaring door mensen met een grimmige, ongerichte vastberadenheid. New York is een multiculturele microkosmos van de hele wereld. En het symboliseert een speciale band tussen de oude en de nieuwe wereld, omdat Ellis Island de toegang tot de VS was voor de "tired and the poor, the huddled masses yearning to breathe free" uit Europa. Het is geen toeval dat het standbeeld dat Frankrijk heeft geschonken aan de VS het "statue of liberty" is genoemd. Wie dat aanvalt, valt onze vrijheid aan.

Cox herinnert zich nog goed de diepe betekenis van John Kennedy's verklaring "Ich bin ein Berliner", waarmee hij zijn solidariteit uitdrukte met een diep verdeeld continent. Nu is Europa solidair met de VS. De VS staan niet alleen. Alleen gezamenlijk kunnen de democratische waarden worden verdedigd en kan het terrorisme worden bestreden.

Cox wil in het Parlement een condoléanceregister openen.

De afschuwelijke beelden van de aanslagen zullen op ons netvlies blijven kleven, aldus Heidi HAUTALA (GROENEN/EVA, FIN). Geen enkele zaak kan dit rechtvaardigen. Wat gisteren is gebeurd, kan enkel als een misdaad tegen de mensheid worden bestempeld. Hautala vindt dat de terroristen voor een internationaal straftribunaal moeten worden gebracht. Ook de VS dienen nu de noodzaak van zo=n permanent straftribunaal te erkennen. Als de VS een andere vorm van actie ondernemen, vreest Hautala dat er nog meer onschuldige slachtoffers zullen vallen en dat nieuwe aanslagen worden uitgelokt.

Hautala is erg bezorgd over de situatie in het Midden-Oosten. Internationale initiatieven moeten worden aangemoedigd en het is verheugend dat ook minister Michel dit duidelijk gezegd heeft. Niet alleen het terrorisme, maar ook zijn oorzaken moeten krachtig worden aangepakt. Er is een politieke reactie uit de hele wereld nodig. Hautala wijst erop dat dit alles in het verslag-Watson staat. De EU is goed geplaatst om aan conflictpreventie te doen en te pleiten voor oplossingen waarbij ook de oorzaken worden aangepakt. Hautala pleit voor een Top van de EU en de VS waarbij alle oorzaken van het terrorisme de revue passeren. Hoe dan ook is een antiraketsysteem niet opgewassen tegen dit low tech terrorisme.

Woorden schieten tekort, zegt Francis WURTZ (EUL/NGL, F). De afschuwelijke gruweldaden zijn een vreselijk trauma voor de Amerikaanse bevolking, die nog groter zal worden naarmate de omvang duidelijker wordt. De VS kunnen rekenenen op de solidariteit van Europa. De monsters zonder gezicht hebben gisteren in de VS toegeslagen en kunnen dat morgen elders in de wereld doen. Dit is een uitdaging voor de hele wereld. De schuldigen moeten gevonden en bestraft worden. Maar meer zekerheid is nodig. De verleiding is groot om verschrikkelijk terug te slaan, maar de gevolgen zouden even verschrikkelijk zijn. De kloof en de oceanen ver frustraties moeten gedicht worden. De EU kan een bijdrage leveren aan een duurzame oplossing.

Deze agressie was tegen de democratie zelf gericht, vindt ook Charles PASQUA (UENS, F). En democratieën zijn kwetsbaar. Zelf is Pasqua twee keer verantwoordelijk geweest voor terreurbestrijding, en hij concludeert dat er geen goede en slechte terroristen, maar enkel slechte terroristen zijn. Het terrorisme dat probeert met geweld een standpunt door te drukken is een uiting van fascisme en totalitarisme, en dat moeten we blijven bestrijden. Maar dit veronderstelt een permanente mobilisatie. Wellicht dachten de VS dat ze niet getroffen konden worden. In Europa weten we echter dat terreur overal kan toeslaan, en dat er politieke wil én samenwerking nodig zijn om het terrorisme te bestrijden. Pasqua pleit daarom voor het samenbrengen van alle informatie en voor de oprichting van een instantie voor permanente samenwerking. Pas dan kan het terrorisme met enig succes worden bestreden. Nu zou er niets erger zijn dan door ongepaste uitlatingen solidariteit tussen terroristen te creëren. In elk geval zouden religieuze leiders op het allerhoogste niveau de aanslagen moeten veroordelen.

Olivier DUPUIS (TDI, I) betuigt zijn grote medeleven met het Amerikaanse volk. Dat zij getroffen zijn, komt voor een deel door de Europese tweeslachtigheid. De EU heeft de laatste vijftig jaar een racistisch beleid jegens de Arabische wereld gevoerd, waarbij de ergste regimes, zoals die van Saddam Hussein en Assad, gesteund zijn en waarbij zij die voor democratie in eigen land streden, iedere steun ontbeerden. Steun voor de democratisering moet de politieke prioriteit van de EU worden; alleen zo kan terrorisme bestreden worden.

Het Parlement heeft de plicht van koers te veranderen. Nu wordt het gegijzeld door krypto-stalinisten die pro-Palestijnse resoluties erdoor duwen. Maar Israël is de enige echte democratische staat in dat deel van de wereld.

Dit is niet het moment voor haat en wraak, maar voor waarheid en overpeinzing, stelt Jens-Peter BONDE (EDD, DK). Er is maar één wereld en we zijn er samen verantwoordelijk voor. Kleine groepen die dat willen, kunnen de hele wereld vernietigen. Het antwoord mag dus niet beperkt blijven tot meer intelligence, er moet ook gewerkt worden aan vrede, aan mensenrechten en aan zelfbeschikking voor iedereen. Het is de hoogste tijd om duurzame ontwikkeling ernstig te nemen en de armen te helpen voordat ze uit wanhoop zelfmoordterroristen worden. Onderdrukking is immers een voedingsbodem voor terreur. Voor Bonde is 11 september 2001 in elk geval een keerpunt in de geschiedenis.

Deel: ' Europees Parlement solidair met het Amerikaanse volk '




Lees ook