Expositie ‘El Arte de la Luz’: Spaans-Hollands licht in Cuba


Marie-Antoinette Courtens eerste Nederlandse kunstenaar met solo tentoonstelling in Museo Nacional de Bellas Artes, Havana

HAVANA, Cuba, 20140109 -- Het Nationaal Museum van Schone Kunsten in Havana toont van 21 februari tot 13 april 2014 een overzicht van het schilderkunstige en grafische oeuvre van de Nederlandse kunstenares Marie-Antoinette Courtens onder de titel ‘El Arte de la Luz’.

[] Voor het eerst kan het publiek op Cuba kennismaken met een rijk aantal keuzes uit het grote oeuvre van de Nederlandse schilderes en grafica Marie-Antoinette Courtens (Oss, Nederland, 1944). Het is een bijzonder feit dat de schilderes juist in dit museum haar Cubaanse debuut maakt. Het Nationaal Museum van Schone Kunsten geldt immers als het belangrijkste kunstmuseum op het eiland en bouwt nog steeds voort aan een reputatie waarmee het een uitzonderlijke plaats in het Caraïbische gebied inneemt.

Hoewel Marie-Antoinette Courtens haar wortels in de Nederlandse schilderkunst heeft is haar werk met zijn intense kleurenpracht eerder warmrood Spaans dan koelgrijs Hollands te noemen. Courtens schildert sinds decennia een groot deel van het jaar op het warmbloedige eiland Ibiza. Dit eiland is haar tweede vaderland en vormt daardoor de bakermat van haar ideeën in de omgang met het licht. Door puur dat licht te analyseren komt de schilderes tot haar abstracte werk dat ze laag voor laag in acrylverf opbouwt om dan tenslotte uit te komen in niets meer of minder dan een rechthoekig, lang uitgetrokken of vierkant volume. Gelijk de grondleggers van de abstracte kunst, beter gezegd de concrete kunst (van meesters als Malevitsj en de Russische suprematisten, de Amerikanen Mark Rothko en Clyfford Still en de Nederlandse Amerikaan Piet Mondriaan) gaat het Courtens niet om een illusionair beeld te creëren dat mogelijkerwijs aan de natuur zou zijn ontleend.

Wat ze dan wel schildert ligt vervat in de op dit punt zo veelzeggende titel van de tentoonstelling. Het is inderdaad de kunst van het licht weer te geven. Niet als een trucje, als een kunstje om als een uitvinder op zoek naar het goud dat licht in het platte vlak op te sluiten, maar om het met behoud van alle gegeven weerscondities vanuit de verftube op het linnen of papier over te brengen.

Een aparte plaats neemt het grafische werk in haar oeuvre in. In etsen en aquatinten creëert ze dezelfde vormentaal van abstracte volumes maar niet de kleur maar de huid van het papier speelt hier een grote rol. Vooral de aquatinten nodigen als het ware uit om ze met tedere gevoelens te lijf te gaan.

Toch kan haar omgang met het licht niet volledig aan haar verblijf op het Spaanse eiland worden toegeschreven. Courtens blijft zich bewust van het feit dat haar Hollandse voorvaderen in de 17de eeuw voortdurend op zoek waren naar dat gouden licht dat over de Hollandse polders, rivieren, meren en weidelandschappen hing. Of het nu om Aelbert Cuyp, Jacob van Ruisdael of Jan van Goyen ging, ze waren allemaal op zoek naar de weergave van dat unieke Hollandse licht. Courtens heeft die zoektocht een Spaans-mediterraan accent gegeven, waardoor haar werk een uniek karakter uitdraagt.


Deel: ' Expositie ‘El Arte de la Luz’ Spaans-Hollands licht in Cuba '




Lees ook