Persbericht 13 januari 2000

Financiële positie van gehandicapten en chronisch zieken steeds slechter

Gehandicaptenraad en WOCZ presenteren fiscale voorstellen

Veel mensen met een handicap of chronische ziekte zijn er in de afgelopen tien jaar financieel sterk op achteruit gegaan. Dat is te wijten aan de verslechterde sociale voorzieningen en de vermindering van de mogelijkheden voor fiscale aftrek van buitengewone lasten. Dit blijkt uit een onderzoek van het Instituut voor strategisch consumentenonderzoek (SWOKA), dat in opdracht van de Gehandicaptenraad en het Werkverband Organisaties Chronisch Zieken (WOCZ) is verricht. De belangenverenigingen presenteren daarom vandaag fiscale voorstellen die een einde moeten maken aan de structurele achterstandssituatie van mensen met een handicap en chronische zieken.

Sinds de belastingherziening van Oort in 1990 is de drempel voor de fiscale aftrek van ziektekosten verhoogd tot ruim 12 procent van het onzuiver inkomen. Meer dan dertig procent van de belastingplichtigen kwam daardoor niet meer in aanmerking voor aftrek van de ziektekosten. Zij die nog wel ziektekosten mochten aftrekken, konden gemiddeld 1500 per jaar minder ziektekosten aftrekken. De overheveling van de AAW-voorzieningen naar de WVG en de AWBZ in 1994 leidde tot de invoering en verhoging van eigen bijdragen en een verschraling van het verstrekkingenpakket. Tegenover deze verslechteringen staat in de meeste gevallen geen mogelijkheid om de kosten die voor eigen rekening komen langs fiscale weg te compenseren. In 1990 spendeerden mensen met ernstige aandoeningen nog zes procent van hun inkomen aan ziektekosten, inmiddels is dit opgelopen tot twaalf procent. De verslechteringen in deze periode variëren per persoon van 1000 tot 7000 per jaar. Dit alles maakt dat de financiële positie van mensen met een handicap en chronische zieken sterk is achteruitgegaan en dus al lang geen gelijke tred meer houdt met de rest van de bevolking.

Voorstellen ter verbetering De compensatie van de structurele financiële achterstand van gehandicapten en chronisch zieken kan via fiscale weg verlopen. Er moet dan een transparant en goed uitvoerbaar systeem van aftrek van ziektekosten komen, dat meer compensatie biedt aan mensen met hoge ziektekosten en lage inkomens. Nu is het nog zo dat vooral de hogere inkomensgroepen profiteren van de fiscale aftrek van buitengewone lasten.

De voorstellen van de Gehandicaptenraad en het WOCZ zijn: * Maximale compensatiemogelijkheden van extra kosten die samenhangen met handicap en chronische ziekte; * Als extra, aan handicap of chronisch ziekte gerelateerde ziektekosten moeten worden aangemerkt: de kosten voor thuiszorg, medische hulpmiddelen, dieet, woningaanpassingen en sociaal vervoer, de 'verborgen kosten' (die thans via geen enkele regeling vergoed worden) en de kosten die nu in het chronisch ziekenforfait zijn ondergebracht; * Om in aanmerking te komen voor aftrek van bovengenoemde ziektekosten zou men een indicatie moeten hebben van het Regionale Indicatie Orgaan (RIO); * Voor deze specifieke kosten wordt een systeem van heffingskortingen voorgesteld dat zoveel mogelijk met vaste normbedragen werkt. De hoogte van dit forfait moet worden gekoppeld aan de hoogte van het inkomen, zodat er voldoende rekening gehouden wordt met de draagkracht van de belastingplichtige.

De noodzaak van extra uitgaven om deze voorstellen te realiseren wordt gerechtvaardigd door de enorme verslechteringen in de sociale voorzieningen en de fiscale aftrek. In 1988 kwamen nog 900.000 mensen in aanmerking voor een totale aftrek van ruim zes miljard gulden aan ziektekosten. Tien jaar later kunnen nog slechts 380.000 mensen gezamenlijk een bedrag van anderhalf miljard gulden aftrekken.

Pas wanneer de elementaire uitgaven aan ziektekosten vergoed worden, krijgen veel mensen met een handicap of chronische ziekte een kans op een volwaardig en gelijkwaardig bestaan.

Deel: ' Financiele positie gehandicapten en zieken steeds slechter '




Lees ook