Nederlandse Hartstichting

Acute zorg hartpatiënten in gevaar

Den Haag, 15 april 1999 - "Het bezuinigingsbeleid van de overheid in de gezondheidszorg bedreigt de acute opvang van hart- en vaatziekten patiënten" stelt dr. V. Manger Cats, cardioloog en Medisch Directeur van de Nederlandse Hartstichting.

Het streven van de overheid om het bedden aantal terug te brengen tot 2 per 1000 inwoners staat haaks op de sterk toegenomen behoefte aan vooral acute opname mogelijkheid.

Hart- en vaatziekten zijn nog steeds de grootste oorzaak van vroegtijdig sterven in Nederland, maar de sinds 1972 ingezette daling blijft zich voortzetten. Sinds dat jaar is de (voor leeftijd gecorrigeerde) sterfte afgenomen met 44%. De dalende trend in sterfte staat in schril contrast met de sterke toename van het aantal ziekenhuis opnamen. Het aantal opnamen steeg in de periode 1972 tot ’97 met 53%. Het totaal aantal opnamen voor hart- en vaatziekten in 1997 bedroeg 285.747 met circa 3 miljoen verpleegdagen. De stijging van het aantal opnamen is het gevolg van de toename van het aantal chronische patiënten met hart- en vaatziekten, waarvan het aantal wordt geschat op 630.000. Dit stuwmeer van patiënten zal verder groeien door betere behandeling en nazorg van o.a. hartinfarcten, toegenomen mogelijkheden voor behandeling van vooral ouderen, en veroudering van de bevolking. Binnen de hart- en vaatziekten nemen de patiënten-groepen met doorgemaakte hartaanval, hartfalen en boezem fibrilleren en als gevolg daarvan de noodzaak voor acute opname, het snelst toe.

Overleven door snelle hulpverlening
Eén vijfde van de sterfte wordt veroorzaakt door mensen die worden getroffen door een plotselinge hartstilstand. Hun overlevingskans verbetert door ontwikkelingen op het gebied van reanimatie en door de komst van de "automatische" defibrillator. De defibrillator herstelt de normale circulatie bij mensen die door een hartstilstand zijn getroffen. De kans op overleven van mensen die worden getroffen door een acute hartstilstand hangt af van snelle hulpverlening. Elke schakel in de "keten van overleven" – alarmeren – reanimeren – defibrilleren – opnemen – is van levensbelang (zie ook Factsheet). In ongeveer de helft van de gevallen wordt een reanimatiepoging ondernomen, maar verlaat slechts 13% levend het ziekenhuis. Elke minuut méér uitstel van de reanimatie verlaagt de kans op overleven met 30%. Het starten van de reanimatie door een ‘leek’ verdubbelt de kans op overleven van 6% tot 14%. Na het starten van de reanimatie is de snelheid van defibrillatie de belangrijkste factor. Als defibrillatie binnen 5 minuten plaats vindt neemt de kans op overleven toe tot 72%! Voor de verdere behandeling is opname op een hartbewakingsafdeling absoluut noodzakelijk.

Reanimatiecursussen zeer succesvol
NIPO Onderzoek uitgevoerd in maart 1999 toont aan dat 2.8 miljoen of 23% van de Nederlanders van 18 jaar en ouder kan reanimeren. Sinds 1991 is dit percentage met ruim de helft toegenomen. Bovendien heeft 54% van de ondervraagden de cursus in de laatste vier jaar doorlopen en is 24% het laatste jaar op een herhalingsles geweest, waardoor de vaardigheid optimaal is. De Nederlandse Hartstichting en haar Vrienden Vereniging geven al ruim 25 jaar reanimatiecursussen. Op 360 locaties in het land wordt 3 tot 4 maal per jaar een cursus georganiseerd. De kans om, in geval van hartstilstand, in Nederland op straat te worden gereanimeerd door een omstander is circa 50% en daarmee bijna twee keer zo hoog als in andere landen. Dit komt met name door het werk van de Nederlandse Hartstichting.

Snellere defibrillatie
Om "leken" ook in te kunnen zetten bij de toepassing van semi-automatische defibrillatoren, subsidiëert de Nederlandse Hartstichting een onderzoeksproject van dr. R. W. Koster van het AMC, waarbij 2000 politieagenten van de regiokorpsen Kennemerland, Zaanstreek en Amsterdam worden getraind in het gebruik van de defibrillator. Omdat de politie gemiddeld 5 minuten eerder aanwezig is bij een incident dan de ambulance, kan bij direct ingrijpen de kans op overleven van mensen met een acute hartstilstand aanzienlijk worden vergroot.

Deel: ' Hartstichting Acute zorg hartpatiënten in gevaar '




Lees ook