GroenLinks


Hoofdpunten van de GroenLinks tegenbegroting


1. Inleiding
Een tegenbegroting geeft op hoofdlijnen de amendementen van GroenLinks op het kabinetsbeleid. Een tegenbegroting is geen compleet verkiezingsprogramma of een nieuw regeerakkoord, waarin voor een langere periode beleid kan worden uitgezet. Met een tegenbegroting begeeft GroenLinks zich als het ware op het speelveld van het kabinet. Het schip van de overheidsfinancien is log. Grote beleidswijzigingen in een jaar zijn niet eenvoudig. Tegenvoorstellen op de begroting voor het komende jaar moeten nauwkeurig op uitvoerbaarheid en haalbaarheid getoetst worden. analyse CPB
Ook dit jaar presenteert GroenLinks een tegenbegroting. De miljoenennotitie geeft een overzicht van de wijzingingsvoorstellen. Het Centraal Planbureau is gevraagd om een economische analyse te maken van de tegenbegroting. (pm hoofdpunten en uitkomsten). De effecten van het GroenLinkse beleid zoals het CPB die heeft doorgerekend, moeten geinterpreteerd worden als effecten in afwijking van het kabinetsbeleid. Deze hoofdpuntennotitie geeft aan waarom de wijzigingsvoorstellen volgens GroenLinks noodzakelijk zijn.


2. Financieel economisch
Twee paarse kabinetten hebben 12 miljard aan bezuinigingen en 18 miljard aan lastenverlichting opgeleverd. Ook voor 2000 worden de lasten met 1 miljard verlicht. In 2001 komt daar nog ten minste 5 miljard bij. GroenLinks kiest voor een nieuwe verhouding in het fiancieel-economische beleid. Het op orde brengen van de overheidsfinancien is een goede zaak, maar hoeft niet samen te gaan met generieke lastenverlichting
EMU-tekort
Voor 2000 houdt GroenLinks het financieringstekort constant. Ten opzicht van het
kabinet is dat een tekort dat 0,1%-punt hoger ligt. Het belastingplan van paars zal het
tekort in 2001 doen oplopen met 0,7%-punt. GroenLinks staat voor een evenwichtig
financieel-economisch beleid, waarbij voldoende ruimte moet zijn voor collectieve uitgaven. . De extra financiele ruimte wordt gebruikt voor intensiveringen in zorg, onderwijs, milieu en internationaal beleid. lastenneutraal
In de tegenbegroting draait GroenLinks de lastenverlichting van paars terug, waardoor er structureel een lastenneutraal beeld ontstaat. De verhoging van het arbeidskostenforfait zoals paars die voorstelt, is denivellerend en nauwelijks effectief in het arbeidsmarktbeleid. Paars staat voor lastenverlichting die in 2001 zelfs op de pof gefinancierd wordt. Bij de huidige economische ontwikkeling van hoge economische groei, stijgende inflatie en krapte op de arbeidsmarkt, is algemene lastenverlichting onverstandig. Om de knelpunten op de arbeidsmarkt op te lossen is een creatiever beleid nodig dan algemene lastenverlichting.


1. Milieu en economie

duurzaam
Hoge economische groei gaat gepaard met een hogere milieudruk. De ontkoppeling tussen groei en uitstoot van broeikasgassen is nog steeds niet tot stand gebracht. Gezien de internationale Kyoto-afspraken, is er een serieuze beleidsinspanning nodig. Voor
2000 stelt GroenLinks een pakket maatregelen voor. Ter compensatie van de milieudruk als gevolg van hogere economische groei, investeert Groenlinks in de ontwikkeling van duurzame energie. Het huidige aandeel van nog geen 3% moet omhoog, en een kabinetsdoelstelling van 5% in 2010 is veel te laag. grootverbruik
Een trendbreuk in de uitstoot van broeikasgassen is mogelijk als er een daadkrachtig mobiliteitsbeleid wordt gevoerd, en als grootverbruikers van energie - verantwoordelijk voor 40% van de CO2-uitstoot - betrokken worden in de energieheffingen. Deze twee hoofdpunten maken onderdeel uit van de tegenbegroting. Bezuinigen op wegen en een heroverweging van de Betuwelijn, maken investeringen in openbaar vervoer mogelijk. Een snel begin met de verbetering van de elektrificatie van de spoorinfrastructuur, zal ten goede komen van de dienstverlening en de capaciteit van het treinverkeer.
Het prijsinstrument zet GroenLinks in bij het vliegverkeer. Een stoelbelasting van 32 gulden per ticket zal de groei van het vliegverkeer afremmen. In andere landen (Engeland en Scandinavische landen) wordt een soortgelijke belasting toegepast. De opbrengst van een stoelbelasting in Nederland bedraagt 1 miljard gulden. Ook het vrachtvervoer zal, door het afschaffen van de gereduceerde dieseltarieven, met stijgende kilometerkosten te maken krijgen. Investeringen in de binnenvaart maken een omslag in het goederenvervoer mogelijk.
landbouw
Een apart probleem vormt de milieubelasting van de landbouw. Terecht krijgen boeren steeds meer te maken met een aangescherpte milieuregelgeving. Om de omslag naar biologisch boeren te stimuleren, stelt GroenLinks een fiscale maatregel voor. Boeren die forse investeringen moeten doen in de omschakelperiode, krijgen een fiscale faciliteit ter waarde van de helft van de investeringskosten.


3. Arbeid en inkomen

De voorspoedige economische ontwikkeling heeft voor veel extra werkgelegenheid gezorgd. Langzamerhand beginnen er knelpunten op de arbeidsmarkt te ontstaan. Tegelijkertijd blijft er een grote groep van mensen langs de kant staan. Het inkomens- en werkgelegenheidsbeleid moet in samenhang deze paradox oplossen. In de tegenbegroting stelt GroenLinks een samenhangend pakket van werk- en inkomensbeleid voor.

armoede
Ondanks de hoge economische groei van de laatste jaren, is de

inkomenspositie van de mensen met de laagste inkomens er nauwelijks op vooruit gegaan. Een ruime meerderheid van de bevolking is voorstander van inkomensnivellering. Paars is tegen, en stapelt slechts specifieke maatregelen op specifieke maatregelen. Een reparatiebeleid dat armoedebeleid wordt genoemd. Gemiddeld genomen is de koopkracht van bijstandsgerechtigden in de periode 1977 - 1998 met 2% afgenomen. Werkenden zijn er in die periode gemiddeld met ruim 20% op vooruit gegaan. Deze ontwikkeling vraagt om een generiek beleid GroenLinks stelt een algemene extra verhoging van het sociaal minimum voor met 2%. armoedeval
Een oplossing voor de armoedeval, een van de oorzaken voor het bestaan van een grote arbeidsreserve terwijl de economie op volle toeren draait, is een zeer gerichte lastenverlichting. GroenLinks stelt daarom een generieke extra verhoging van het sociaal minimum samen te laten gaan met een forse lastenverlichting voor werkenden met een laag inkomen (via de Earned Income Tax Credit). Het bevorderen van het arbeidsaanbod, en daarmee van de werkgelegenheid, gaat zo samen met de noodzakelijke verhoging van het sociaal minimum. Een voordeel van de EITC is dat het ook voor werkenden met een laag inkomen interessant wordt om werk in deeltijd te aanvaarden.
kinderen
Armoede concentreert zich bij gezinnen met kinderen op of net boven het sociaal minimum. Een verhoging van de kinderbijslag met
60 gulden per jaar voor alle gezinnen, is een ongerichte en ineffectieve maatregel. GroenLinks wil een inkomensafhankelijke kindertoeslag invoeren voor gezinnen met lage inkomens. Vanwege het feit dat deze maatregel uitvoeringstechnisch (via de Sociale VerzekeringsBank) niet in 2000 doorgevoerd kan worden, stelt Groenlinks voor in 2000 gezinnen met kinderen via de Individuele Huursubsidie een toeslag te geven: 384 gulden per jaar voor gezinnen met 1 of 2 kinderen en 516 gulden per jaar voor gezinnen met meer dan twee kinderen.
zorgverlof
De combinatie van zorgen en werken mogelijk maken is dringend noodzakelijk in onze moderne samenleving. GroenLinks vindt dat er haast gemaakt moet worden met het invoeren van een wettelijk recht op zorgverlof. Bovendien moet de overheid financieel bijdragen. GroenLinks stelt een wettelijk recht op zorgverlof voor van 10 dagen per jaar, met een doorbetaling van 70% van het laatstverdiende loon. De helft van de kosten die hier aan verbonden zijn, neemt de overheid voor haar rekening. Het zorgverlof kan per 1 juli 2000 ingevoerd worden. arbeidsmarkt
;
In de marktsector, met name bij Midden- en Kleinbedrijf, bestaan er tekorten aan vakmensen. De gerichte lastenverlichting via de EITC, in plaats van een verhoging van het arbeidskostenforfait, zal het arbeidsaanbod van lager geschoolde vakmensen vergroten. In het middelbaar beroepsonderwijs is geld nodig, opgenomen in de tegenbegroting, om de schooluitval te bestrijden. Bestrijding van schooluitval bestrijdt sociale uitsluiting en levert een bijdrage aan het oplossen van knelpunten op de arbeidsmarkt. ... in zorg...
In tijden van krapte op de arbeidsmarkt moeten verder specifieke instrumenten ingezet worden op het arbeidsaanbod te verhogen. Bij jarenlange bezuinigingen op de collectieve uitgaven, is het niet verrassend dat knellende kraptes op de arbeidsmarkt zich vooral voordoen in het onderwijs en de gezondheidszorg. Achterblijvende arbeidsvoorwaarden en toenemende werkdruk, hebben het werk in deze sectoren er niet aantrekkelijker op gemaakt. Er is een forse inhaalslag nodig, die niet in een jaar gemaakt kan worden. en onderwijs
Een pakket aan maatregelen moet het werken in de gezondheidszorg en het onderwijs aantrekkelijker maken. Bonussen voor nieuwe werknemers, uitbreiding van de 24-uurs kinderopvang in de zorginstellingen, toeslagen voor leraren op achterstandsscholen maken onderdeel uit van dit pakket. Specifiek in de zorgsector moeten de arbeidsvoorwaarden van alfahulpen verbeterd worden. GroenLinks stelt voor dat thuiszorginstellingen de alfahulpen in dienst nemen en inschalen in de CAO voor verzorgenden. Voor dit voorstel is bruto 250 miljoen gulden nodig. Voor het totale arbeidsmarktbeleid in de zorg en het onderwijs trekt GroenLinks
600 miljoen gulden uit. Creatief arbeidsmarktbeleid in zorg en onderwijs is des te noodzakelijker, als bedacht wordt dat de tekorten aan werknemers in de komende jaren oplopen. opleiding
Het tekort aan personeel is niet alleen nu een probleem, maar kan in de toekomst nog meer gaan knellen. Via extra faciliteiten in de studiefinanciering en lagere collegegelden wil GroenLinks bevorderen dat meer studenten een opleiding in de zorg of het onderwijs gaan volgen. Extra geld is nodig om de numerus fixus in de geneeskunde en de tandheelkunde te verruimen.


4. Gezondheidszorg
gehandicapten
Het gebrek aan collectieve middelen is een voortdurende zorg voor de gezondheidszorg. Steeds opnieuw zijn er knelpunten die vragen om extra intensiveringen. Met name de gehandicaptenzorg en de geestelijke gezondheidszorg blijven achter. Daardoor blijven wachtlijsten bestaan en is de zorg in de instellingen karig. Voor verstandelijk gehandicapten is er veel meer geld voor dagopvang nodig. Dagopvang is belangrijk voor zowel jonge kinderen die van school komen, als voor gehandicapten die intramuraal verblijven en overdag geen dagvulling hebben. In totaal stelt GroenLinks 210 miljoen extra beschikbaar in 2000 voor de geestelijke gezondheidszorg en de gehandicaptenzorg.
preventie&
#9;
Preventiebeleid en mensen met geestelijke of fysieke gezondheidsproblemen in een vroeg stadium helpen, is niet alleen op de korte termijn sociaal verantwoord, maar vermindert een beroep op duurdere zorg en voorkomt sociale problemen op de langere termijn. Het is daarom onbegrijpelijk dat er een substantieel gebrek aan financiele ruimte is voor het algemeen maatschappelijk werk, met wachtlijsten als gevolg. Het algemeen maatschappelijk vervult een belangrijke functie, omdat het laagdrempelig is en preventief werkt. Daarnaast hebben maatschappelijk werkers tegenwoordig een belangrijke extra taak in de schuldhulpverlening. Een investering van 60 miljoen biedt ruimte voor de sociale taak van het maatschappelijk werk.


1. Onderwijs
investeren
Van het onderwijs wordt steeds meer gevraagd door de samenleving (belang onderwijs in kennisintensieve samenleving, economie), de ouders (zie de rechtzaken) en de politiek (denk aan de vele vernieuwingsoperaties). Daar heeft echter geen uitbreiding van middelen tegenover gestaan. Na jaren van bezuinigen is het onderwijs behoorlijk uitgekleed. De uitgaven aan onderwijs zijn internationaal gezien en in verhouding tot het belang van het onderwijs en de behoeften in het onderwijs behoorlijk onder de maat. Extra investeringen moeten voorgaan op lastenverlichting en kunnen niet wachten tot er begrotingsevenwicht is. Daarom presenteert GroenLinks een omvangrijk investeringspakket om de problemen in het onderwijs al per 2000 aan te pakken. Leidraad daarbij is het verbeteren van de kwaliteit en het tegengaan van de tweedeling.
achterstand
Het onderwijsjaarverslag van de onderwijsinspectie is verontrustend. Ondanks 25 jaar achterstandsbestrijding zijn de achterstanden eerder groter dan kleiner geworden. Vooral de prestaties van allochtone leerlingen blijven achter. Allochtone leerlingen komen vaak binnen met een leerachterstand van 2 jaar, en tijdens de onderwijsloopbaan wordt die achterstand alleen maar groter. Met 35000 drop-outs is vooral in het lager en middelbaar beroepsonderwijs de schooluitval veel te hoog. Het investeringspakket dat GroenLinks voor ogen staat voor de komende jaren, en waar we in 2000 al een begin mee maken, investeert in de kwaliteit van het onderwijs en bestrijdt tweedeling, Veel aandacht is nodig voor het oplossen van de knelpunten op de arbeidsmarkt, het grootste probleem in het onderwijs op dit moment.


2. Internationaal en asielbeleid

arme landen
De uitgaven voor ontwikkelingssamenwerking zijn in percentage van het nationaal produkt gelijk gebleven in het huidige regeerakkoord. Maar de uitgaven van het kabinet op deze begroting komen niet meer alleen ten goede van ontwikkelingslanden. Het kabinet financiert een deel van het milieubeleid, steun aan Indonesie en de opvang van asielzoekers met middelen die bedoeld zijn voor de armste landen. GroenLinks stelt 300 miljoen beschikbaar om deze begrotingsvervuiling ongedaan te maken. pvang
Een streven naar internationale rechtvaardigheid, vraagt ook om een rechtvaardig asielbeleid. Het opvangbeleid van het kabinet voldoet niet aan de humanitaire eisen die GroenLinks daaraan stelt. Ongeveer 800 zogenaamde Dublinclaimanten wordt jaarlijks de opvang onthouden. Vanuit de aanmeldcentra worden jaarlijks 350 asielzoekers op straat gezet. Het nieuwe beleidsvoornemen van het kabinet is het onthouden van opvang aan uitgeprocedeerde asielzoekers, ook als het land van herkomst hen niet wil terugnemen. Op korte termijn moeten 4000 asielzoekers op straat worden gezet.
Het op straat zetten van uitgeprocedeerden is inhumaan. Door de koppelingswet staat geen enkele voorziening meer open voor deze mensen. Binnen Nederland zal er een derde wereld worden geschapen. GroenLinks wil deze ontwikkeling voorkomen door uitgeprocedeerden die buiten hun schuld niet kunnen terugkeren naar hun land, een status te verlenen. Aan alle uitgeprocedeerden moet voldoende tijd worden gegund om zich vanuit hun opvangplaats voor te bereiden op vertrek. Voor de opvang is 120 miljoen gulden nodig.

Deel: ' Hoofdpunten van de GroenLinks tegenbegroting '




Lees ook