MINISTERIE JUS

https://www.justitie.nl

MIN JUST: ingrijpen om ontw. crimineel gedrag te voorkomen

Ivo Hommes

070 370 6126

3906


03.04.00

Onderzoek naar risicofactoren moeilijke jeugd
VROEGTIJDIG INGRIJPEN OM ONTWIKKELING CRIMINEEL GEDRAG TE VOORKOMEN

Kinderen die al vanaf zeer jonge leeftijd crimineel gedrag vertonen ontwikkelen zich doorgaans tot ernstiger delinquenten dan jongeren die pas later beginnen. Zij plegen niet alleen ernstiger delicten, maar zij plegen er ook meer, en van meer uiteenlopende aard. De onderzoekers onderstrepen het beleid van vroegtijdige preventie en interventie. Dit staat in het vandaag verschenen rapport .Moeilijke jeugd., een uitgave van het Wetenschappelijk Onderzoeks- en Documentatiecentrum (WODC) van het ministerie van Justitie.
Onderzoek naar de achtergronden van jeugdcriminaliteit richt zich tegenwoordig vaak op zogeheten risicofactoren, en ook in dit rapport staan zij centraal. Als tegenhangers van risicofactoren worden protectieve factoren onderscheiden; die beschermen juist tegen het ontstaan van delinquentie. Onderzoekers van het WODC bekeken de relatie tussen de aanwezigheid van risico- en protectieve factoren en de ontwikkeling van delinquent gedrag bij een groep .moeilijke. kinderen. Het gaat om ruim 200 kinderen van tien jaar en ouder, die in het jaar 1993 wegens gedrags- en andere problemen waren doorverwezen naar een bureau voor jeugdwelzijnszorg. Op drie niveaus werden risicofactoren in kaart gebracht: het individuele niveau, het gezinsniveau en het niveau van school en leeftijdgenoten.

Rol risicofactoren
Het ontstaan van delinquent gedrag lijkt vooral samen te hangen met bepaalde risicofactoren op individueel niveau, en het niveau van school en vrienden. Ook de ernst van het criminele gedrag hangt met deze risicofactoren samen. De invloed van factoren op gezinsniveau lijkt vooral een indirecte te zijn: kinderen die te maken hebben met ongunstige gezinsomstandigheden vervallen veelal niet regelrecht tot delinquent gedrag. Zij zijn als gevolg van die omstandigheden waarschijnlijk wel meer kwetsbaar voor de ontwikkeling van risicofactoren op het niveau van school en leeftijdgenoten, zoals bijvoorbeeld een neiging tot de keuze van .verkeerde. vrienden, spijbelen en een geringe schoolmotivatie. Van gunstige gezinsomstandigheden lijkt een protectieve werking uit te gaan: jongeren met een solide gezinsachtergrond die niettemin crimineel gedrag vertonen, stoppen daar eerder weer mee dan jongeren afkomstig uit probleemgezinnen.

Voor wat betreft de aard van het delinquente gedrag blijkt dat er geen factoren kunnen worden aangewezen die specifiek samenhangen met bijvoorbeeld vermogensdelicten of verkeersdelicten. Maar plegers van ernstige geweldsdelicten vormen wel een aparte groep. Hun gedrag lijkt vooral samen te hangen met de opvoedingsomstandigheden. Velen van hen zijn door hun ouders mishandeld en/of misbruikt; ouders die in hun eigen jeugd ook vaak mishandeld of misbruikt waren.

Reactie ministerie van Justitie
Het onderzoek laat zien dat het beleid om vroegtijdig te anticiperen in de vorm van preventie en interventie onverminderd moet worden voortgezet. De preventie-activiteiten van de Raad van de Kinderbescherming bieden hiervoor ook mogelijkheden. De instelling van het cliënt-volgsysteem, een landelijke databank van jeugdigen die in aanraking komen met politie, OM en Raad voor de Kinderbescherming, biedt inzicht in de mogelijke individuele ontwikkeling van afwijkend gedrag. Met de komst van de bureaus Jeugdzorg, de Advies- en Meldpunten Kindermishandeling en de Justitie in de Buurtkantoren heeft de overheid instrumenten ingezet om vroegtijdig te kunnen anticiperen. Het is van belang deze ontwikkelingen prioriteit te blijven geven.
.Moeilijke jeugd. door N. van der Heiden-Attema en M.W. Bol Den Haag, WODC, Onderzoek en Beleid nr. 183, 2000

Contactpersonen:
mw. drs. N. van der Heiden-Attema, telefoon: 070 3706395 (ma/do/vr) mw. dr. M.W Bol, telefoon: 070 370 6565 (ma/di/do)



03 apr 00 15:19

Deel: ' Justitie Vroeg ingrijpen ter voorkoming crimineel gedrag '




Lees ook