CDA

: Tweede Kamer : Kosovo (020699)

Kosovo (020699)

Den Haag, 2 juni 1999

Kamerlid: Verhagen

1. CDA-fractie juicht het op zich toe dat Milosevic wordt aangeklaagd door het Joegoslavië Tribunaal Aanklacht is alleszins gerechtvaardigd gezien persoonlijke verantwoordelijkheid van Milosevic voor onvoorstelbare wreedheden in Kosovo, maar de timing is opmerkelijk. Kan minister nader ingaan op verloop van besluitvorming hierover, betrokkenheid van de NAVO en achtergrond van indienen aanklacht juist op dit moment. Vreest de minister niet complicering van diplomatieke onderhandelingen juist op zon cruciaal moment (Tsjernomyrdin gaat vandaag naar Belgrado) en zal het in de toekomst nog mogelijk zijn om de onderhandelingen met Milosevic te voeren?
Wij hebben weliswaar in het verleden ook met Mladic of Karadcic onderhandeld terwijl zij aangeklaagd zijn, maar het zal toch ondenkbaar zijn dat Milosovic of Milutinovic , aangeklaagd wegens misdaden tegen de menselijkheid afreizen naar Parijs om daar een akkoord te ondertekenen of te gaan onderhandelen. Je zou ze per slot van rekening moeten oppakken en overdragen aan het tribunaal. Zijn er naar de mening van het kabinet andere mogelijke gesprekspartners. Anderzijds kan het formeel aanklagen de positie van Milosovic en de andedre aangeklaagden in Servie verder verzwakken en voeding geven aan de steeds groeiende interne oppositie.

2. Grote onduidelijkheid omtrent bombardementspauze, regering schrijft dat haar standpunt ongewijzigd is gebleven maar uitlatingen van minister Van Aartsen en premier Kok wekken een andere indruk. Met de regering is de CDA-fractie van mening dat de juiste volgorde van het bereiken van een VR-resolutie, terugtrekking Servische eenheden en de opschorting van NAVO-luchtacties van groot belang is. Maar niet gerust op volgorde die regering kiest. CDA-fractie verontrust door zinsnede dat pauze zou kunnen worden ingelast indien Milosevic schriftelijk of mondeling heeft toegezegd dat hij verifieerbaar een bepaald aantal troepen op een bepaald moment uit een bepaald gebied werkelijk terugtrekt. Strikt genomen zou je kunnen stellen dat Milosevic aan deze voorwaarde al heeft voldaan toen hij enige tijd geleden de terugtrekking van eenheden aankondigde omdat de militaire actie tegen de UCK voltooid zou zijn. Inmiddels weten we dat nieuwe Servische eenheden naar Kosovo zijn gestuurd en dat met name de posities langs de Albanese grens worden versterkt (International Herald Tribune, 25 mei) , dus van terugtrekken is geen sprake integendeel. En het feit dat Milosevic in staat is nieuwe eenheden in Kosovo te stationeren impliceert dat hij ook in staat moet zijn eenheden verifieerbaar terug te trekken.

Het voorstel van de regering bevat teveel onzekerheden die absoluut niet de garantie bieden dat Milosevic ook inderdaad zal instemmen met de resolutie van de G-8. De voorwaarden van de G-8 komen in het voorstel van de Nederlandse regering niet eens voor. En wat moet worden verstaan onder een bepaald aantal troepen uit een bepaald gebied, welke garantie heeft de NAVO dat Milosevic inderdaad al zijn eenheden zal terugtrekken en zijn geweldadigheden en de etnische zuiveringen zal staken ? In hoeverre worden de Nederlandse opvattingen over de bombardementspauze gedeeld door NAVO-bondgenoten? En hoe beoordeelt de regering de reactie van generaal Clark? CDA-fractie deelt absoluut niet de opvatting van de regering dat de regering dit standpunt tijdens het AO van vorige week ook op deze wijze heeft verwoord, kan de minister exact aangeven waarom hij die mening wel is toegedaan? Naar de mening van de CDA fractie kan er pas sprake zijn van een opschorting van de NAVO-acties als Servie voldoet aan de voorwaarden die door de G8 zijn gesteld (Hij zal dus minimaal akkoord moeten gaan met de komst van een vredesmacht )en zichtbaar voldoet aan de eis van terugtrekking van de troepen.

Kan de minister nader ingaan op de huidige stand van zaken t.a.v. de onderhandelingen? De Russische gezant Tsjernomyrdin bezoekt vandaag Belgrado, is er momenteel enig zicht op vooruitgang in de besprekingen? Is het waar dat in het kader van de onderhandelingen ook gesproken wordt over de samenstelling (nationaliteit) van de vredesmacht en de plaats waar deze actief zouden worden. Er kan wat de CDA fractie geen sprake zijn van de suggestie dat bijvoorbeeld de amerikanen niet in kosovo zelf zouden opereren, maar als een soort extractionforce in Albanie of Macedonie zou verblijven.

3. Uitbreiding KFOR tot 50.000 man verstandige beslissing, hierdoor wordt het inderdaad mogelijk zo snel mogelijk de vredesmacht in Kosovo in te zetten na het bereiken van een vredesregeling, inderdaad zou het onwenselijk zijn indien in een tussenperiode een machtsvacuum zou ontstaan. Tegelijkertijd kan de opbouw van deze vredesmacht ook de druk op Milosevic verhogen omdat zoals SG-Solana het uitdrukte geen enkele optie van tafel is en hiermee zichtbaar wordt gemaakt dat de NAVO eventueel bereid is grondtroepen in te zetten indien de luchtacties niet binnen de gewenste tijd resultaat opleveren. (Volgens het Britse dagblad The Times zou president Clinton bereid zijn bereid zijn 90.000 Amerikaanse soldaten in te zetten voor een troepenmacht voor een grondoffensief die uiteindelijk 160.000 militairen zou moeten omvatten). Plannen hiervoor zouden half juni moeten zijn goed gekeurd volgens generaal Clark, kan de minister hierop nader ingaan.

En wordt bij Defensie bij de planning ook met een dergelijke uitkomst rekening gehouden gezien de uitspraken van luitenant-generaal Van Baal (persbriefing woensdag) dat Nederlandse deelname aan gevechtsacties in Kosovo niet uitgesloten kunnen worden, is inzet van Nederlandse troepen in een non-permissive environmentdenkbaar? De CDA-fractie heeft al herhaalde malen betoogd dat het categorisch uitsluiten van de inzet van grondtroepen zoals met name minister Van Aartsen heeft gedaan - Milosevic in de kaart speelt en dat juist nu het moment daar is om in ieder geval te starten met de opbouw van grondtroepen om zo duidelijk te maken dat de NAVO deze optie niet uitsluit. Indien de NAVO niet op korte termijn een dergelijk besluit neemt, dan wordt deze optie dus definitief uitgesloten en dan moet de NAVO er geheel van overtuigd zijn dat de luchtacties het gewenste resultaat zullen opleveren. Is de regering er inderdaad voor de volle 100% van overtuigd dat Milosevic op afzienbare termijn zal instemmen met de eisen van de G-8 zodat de Albanese Kosovaren bijtijds kunnen terugkeren naar Kosovo?

Wat de Nederlandse bijdrage betreft wordt in de brief gemeld dat het materieel van de afdeling veldartillerie wordt toegevoegd aan de al in Macedonië gestationeerde Duitse brigade, zal het bijbehorende personeel ook naar Macedonië gaan en op welke termijn? Verder vermeld de brief dat nog bezig is een inventarisatie te maken over eventuele Nederlandse bijdrage aan KFOR. Wanneer zal die inventarisatie zijn afgerond, want de tijd begint te dringen. Is al enig zicht om wat de inhoud van de Nederlandse bijdrage zou kunnen zijn? Wanneer horen we dat? En onder welke condities zullen Nederlandse militairen kunnen worden ingezet? Is Nederland uberhaupt in staat een volwaardige bijdrage te leveren?

Deel: ' Kamerlid Verhagen (CDA) over Kosovo '




Lees ook