KNMI bestaat 145 jaar

Zondag 31 januari was het precies 145 jaar geleden, dat bij koninklijk besluit van Koning Willem III, het KNMI officieel werd opgericht. Het initiatief ging uit van C.H.D. Buys Ballot (1817-1890), de beroemde meteoroloog, die directeur werd van het toen al koninklijke instituut in Utrecht. Hij was ook grondlegger van de internationale samenwerking in dit vakgebied. In de afgelopen bijna anderhalve eeuw stond het instituut aan de wieg van veel ontwikkelingen in de meteorologie.

De wet van Buys Ballot, over het verband tussen wind en luchtdruk, maakte de weersverwachting mogelijk. Het KNMI was één van de eerste in de wereld met stormwaarschuwingen en weerkaarten. Buys Ballot ergerde zich aan kranten die weinig belangstelling hadden voor "wetenschappelijke" weerkaarten en de volksweerkunde hoogtij lieten vieren. De betekenis van de meteorologie voor de weersvoorspelling drong steeds meer door tot de samenleving.

In de jaren twintig begon de luchtvaart er gebruik van te maken. In 1938 opende het KNMI een filiaal op de luchthaven Schiphol, waarna andere luchthavens volgden. Na de Tweede Wereldoorlog braken gouden tijden aan: nieuwe weerstations, weerschepen, boeien, ballonen, radar, satellieten en computers gaven de meteorologie nieuwe impulsen. Door internationale samenwerkingsverbanden kon de hele meteorologische wereld de vruchten plukken. De onderzoekers krijgen steeds meer vat op de ingewikkelde fysische processen en het klimaatsysteem. Als klimaatinstituut speelt het KNMI vanaf het begin een leidende rol, zeker de laatste decennia nu klimaatproblematiek hoog op de politieke agenda staat.

De naamsbekendheid dankt het KNMI vooral aan de dagelijkse berichtgeving over het weer. Al in 1924 zond De Bilt via een eigen zender weerberichten de ether in en vanaf 1936 zit het weer in de nieuwsdienst en waren er ook rubrieken met weerpraatjes. Ook bij de start van de TV was het KNMI van de partij en introduceerde de weerman op de buis. In de jaren tachtig ging commercie een rol spelen, maar in 1999 is dat voor het KNMI weer verleden tijd en wordt het weer een publiek instituut dat de gewenste gegevens levert aan de private sector, die het op de markt brengt. Een van de hoofdactiviteiten van het publieke KNMI, waar meere accent op komt te liggen, is het uitgeven van waarschuwingen met het oog op veiligheid, doelstelling ook bij de oprichting van het instituut. Bij de 145e verjaardag is er volop vernieuwing, niet alleen organisatorisch maar ook op het gebied van de huisvesting. In het jaar 2000 wordt het KNMI gehuisvest in een nieuw gebouwencomplex.

Laatste wijziging: 1 februari 1999

Voor vragen en opmerkingen over de inhoud van deze pagina: Harry Geurts

Copyright © KNMI

Deel: ' KNMI bestaat 145 jaar '




Lees ook