Rijks Universiteit Groningen


nummer 80

14 juni 1999

DIJKEN EN BOMENRIJEN VANGEN VEEL WIND
Zonder bomenrijen of dijken zou het gemiddeld tien procent harder waaien in Nederland. Dat hebben onderzoekers van de vakgroep Fysische Geografie van de Rijksuniversiteit Groningen berekend in een onderzoek naar de invloed van obstakels op de afremming van de wind in Nederland. Het onderzoek van ing. Joost J. M. de Jong, dr. Arjen C. de Vries en dr. Wim Klaassen is gepubliceerd in meteorologisch vaktijdschrift Boundary Layer Meteorology. De afremming door bomenrijen en dijken blijkt veel groter dan werd aangenomen. De uitkomst van het onderzoek heeft gevolgen voor weer- en klimaatsvoorspellingen en neerslagberekeningen en ook voor schattingen van potentiële windenergie.

Ruwheid

Windsnelheid aan het aardoppervlak wordt sterk beïnvloedt door de ‘aërodynamische ruwheid’ van de aarde. Die aërodynamische ruwheid bestaat uit twee componenten. De eerste factor is de oppervlakteruwheid: een stad of bos is ruwer dan een grasveld of de zee. De tweede component is de hoogte en de hoeveelheid van obstakels zoals bomenrijen, dijken en heuvels. Tot nu toe werd aangenomen dat bomenrijen en dijken alleen lokaal invloed uitoefenen. De grootschalige aërodynamische ruwheid van Nederland zou voornamelijk bepaald worden door de eerste component, de oppervlakteruwheid.

Meer invloed

Uit het onderzoek blijkt echter dat de aërodynamische ruwheid van grote gebieden in Nederland wordt gedomineerd door bomenrijen en dijken. Dit is het sterkst in het Groene Hart, Friesland, de Achterhoek, langs de IJssel en op de Waddeneilanden. Bomenrijen en dijken hebben in deze gebieden zelfs meer invloed dan de oppervlakteruwheid. Op de Veluwe en op de Utrechtse heuvelrug wordt de afremming voornamelijk veroorzaakt door bossen. In Zuid-Limburg en ten oosten van Nijmegen remmen heuvels het meest de wind af.

Verrassend resultaat

Voor de berekening maakten de Groningse geografen gebruik van gegevens uit de landschapsecologische atlas van de Landbouwuniversiteit Wageningen. Ze vinden de uitkomst van hun berekeningen verrassend: gemiddeld over Nederland is de invloed van de bomenrijen en dijken even belangrijk als die van de oppervlakteruwheid. Dat betekent dat het zonder de dijken en bomenrijen in ons land gemiddeld tien procent harder zou waaien, concluderen ze.

Deel: ' Onderzoek Dijken en bomenrijen vangen veel wind '




Lees ook