Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek


Ongefilterde koffie remt aanmaak galzuren

Onderzoekers aan de Wageningen Universiteit en TNO-Leiden hebben in een project van NWO en de Nederlandse Hartstichting bij bepaalde muizen een gen ontdekt waarvan de werking door de stof cafestol uit ongefilterde koffie wordt geremd. Dit gen, cholesterol-7a-hydro-xylase genoemd, bezitten mensen ook. Het bevat de code voor een enzym dat zorgt voor de omzetting van cholesterol in galzuren. Dit gebeurt in de lever. De onderzoekers vermoeden dat de werking van cafestol op het gen de belangrijkste oorzaak is voor de verhoging van het cholesterolgehalte van mensen door het drinken van ongefilterde koffie.

De onderzoekers ontdekten dat de muis na het nuttigen van cafestol ongeveer zestig procent minder cholesterol-7a-hydroxylase-enzym aanmaakt. De muizen blijken door het cafestol ook minder galzuren uit te scheiden in de feces. De onderzoekers weten nog niet hoe cafestol het gen afremt.

De consumptie van vijf koppen ongefilterde koffie per dag verhoogt het cholesterolgehalte in het bloed van mensen met gemiddeld zes procent. Dit komt door de stof cafestol. Cafestol zit in de koffie bij het bereiden van Scandinavische, Griekse en Turkse kookkoffie. Bij kookkoffie wordt water direct op gemalen koffiebonen gegoten. Ook cafetièrekoffie, koffie gezet in een glazen cilinder waarbij een metalen of kunststoffilter de gemalen koffiebonen van het kokend water scheidt, bevat cafestol. Wanneer een papieren filter wordt g-bruikt, blijft het cafestol daarin achter.

De onderzoekers kwamen het cholesterol-7a-hydroxylase-gen op het spoor in een muis, waarin een menselijk gen was ingebracht. In deze muis is door het menselijke gen de opname van transportdeeltjes met cholesterol erin uit het bloed in de lichaamscellen geremd. Dit dier bleek in tegenstelling tot verschillende apenrassen, hamsters, ratten en woestijnmuizen gevoelig voor cafestol uit ongefilterde koffie. Om te achterhalen of cafestol bij mensen ook het cholesterolgehalte verhoogt door remming van de aanmaak van galzuren moeten voedingsexperimenten bij mensen uitgevoerd worden.

Lichaamscellen gebruiken cholesterol als bouwsteen voor celmembranen of steroïdhormonen. In de levercel wordt het cholesterolgehalte constant gehouden. Overtollig cholesterol wordt omgezet in galzuren of in bloed uitgescheiden. Een hoog cholesterolgehalte in het bloed is een belangrijke risicofactor voor het ontstaan van hart- en vaatziekten.

Nadere informatie bij:

* ir. Baukje de Roos (Glasgow Royal Infirmary)
* tel. 00 44 141 2114595, fax 00 44 141 5532558
* e-mail baukje.deroos@staff.nutepi.wau.nl of bdr2b@clinmed.gla.ac.uk

* Promotie 14 januari

Deel: ' Ongefilterde koffie remt aanmaak galzuren '




Lees ook