Rijks Universiteit Groningen


Borstvoeding beter ondanks verontreinigingen

"Ondanks dat flesvoeding geen gifstoffen bevat, heeft moedermelk nog steeds de voorkeur. De gunstige bestanddelen van moedermelk overtreffen gelukkig nog steeds de mogelijk nadelige effecten van de schadelijke stoffen die het bevat." Dit zegt arts-onderzoeker Caren Lanting die op 20 januari 1999 aan de Rijksuniversiteit Groningen promoveert op haar onderzoek naar de effec- ten van pre- en postnatale blootstelling aan PCB's en dioxinen.

Eind jaren tachtig ontdekte men dat moedermelk giftige stoffen bevat. PCB's (polygechloreerde biphenylen) en dioxinen bereiken de mens via de voeding en worden opgeslagen in lichaamsvet. Moedermelk is vervuild met PCB's en dioxinen. Ook al tijdens de zwangerschap, via de placenta, worden kinderen eraan blootgesteld. De stoffen zijn schadelijk voor de mentale en motori- sche ontwikkeling van kinderen. PCB's worden inmiddels niet meer geprodu- ceerd, maar komen voor in het milieu omdat ze niet afbreekbaar zijn. PCB's werden onder andere gebruikt in verf, koelkastvloeistoffen en plastics. Dioxinen komen vrij bij alle manieren van verbranding, met de afvalverbran- ding als grootste vervuiler.

Lichte mentale achterstand
Lanting mat de blootstelling aan PCB's tijdens de zwangerschap aan de hand van bloedmonsters van de moeder en uit de navelstreng van 418 pasgeborenen. PCB's en dioxinen werden bovendien gemeten in moedermelk. Kinderen die tijdens de zwangerschap aan een hoog PCB-gehalte waren blootgesteld, bleken op driejarige leeftijd een lichte mentale achterstand te hebben. Op ander- halfjarige leeftijd hadden zij een motorische achterstand, maar die was twee jaar later verdwenen.

Vloeiender motoriek
De blootstelling aan PCB's en dioxinen via moedermelk is relatief hoog in vergelijking met andere voedingsmiddelen zoals koemelk. Bij kinderen van drie jaar oud die tenminste zes weken volledige borstvoeding hadden gekre- gen, bleek het PCB gehalte in het bloed zelfs viereneenhalf keer zo hoog als dat van hun flesgevoede leeftijdsgenootjes. Toch kon Lanting geen negatieve gevolgen ontdekken. De motoriek van borstgevoede kinderen blijkt zelfs vloeiender dan die van de flesgevoede kinderen.

Dieet zinloos
Uit Lantings onderzoek blijkt dat vooral prenatale blootstelling aan PCB's en dioxinen een negatief effect heeft op de ontwikkeling van het kind. Het PCB- en dioxinegehalte in het lichaam van de moeder wordt bepaald door de voedingsgewoonten. Zo bevatten vlees en zuivel veel van deze stoffen. "Toch is het voor vrouwen zinloos om tijdens de zwangerschap hun eetpatroon te wijzigen. Het duurt jaren voordat het lichaam PCB's en dioxinen heeft uitgescheiden. Bij mensen die langdurig geen vlees eten, is het gehalte al veel lager," zegt Lanting.

Borstvoeding aanbevolen
Lanting toont het voordelige effect van borstvoeding aan bij kinderen die tussen 1975 en 1978 zijn geboren. Onder de flesgevoede kinderen van negen jaar oud kwamen twee keer zo veel lichte gebreken voor in de motorische ontwikkeling, zoals coordinatieproblemen. Dat borstvoeding gunstig is wijzen vele studies uit, maar het precieze mechanisme erachter is niet helemaal duidelijk. Mogelijk is het te danken aan de meervoudig onverzadig- de lange-ketenvetzuren in moedermelk, die in de meeste typen flesvoeding niet voorkomen. Concluderend beveelt Lanting aan om baby's, zeker in de eerste weken, borstvoeding te geven ondanks dat er verontreinigingen in moedermelk aanwezig zijn.

Curriculum vitae
Caren Ingeborg Lanting (Heerenveen, 1967) studeerde geneeskunde aan de Rijksuniversiteit Groningen. Eind 1993 kreeg zij een aanstelling bij het 'Nederlandse PCB/Dioxine-Moedermelk onderzoek' aan de RUG (sectie Perinata- le voeding & ontwikkeling van de afdeling Obstetrie en gynaecologie). Tot 1996 werkte zij daarnaast als keuringsarts bij de bloedbank in Zwolle. Lanting promoveert tot doctor in de medische wetenschappen bij prof.dr. E.R. Boersma en prof.dr. B.C.L. Touwen. De titel van het proefschrift luidt: Effects of perinatal PCB and dioxin exposure and early feeding mode on child development.

Deel: ' Promotie borstvoeding beter ondanks verontreinigingen '




Lees ook