Universiteit van Utrecht


Faculteit Farmaceutische Wetenschappen

Verpakte corticosteroïden komen op juiste plaats terecht

Effectievere behandeling van reuma en MS in zicht

11 februari 2003

De behandeling van ernstige, chronische ontstekingsziektes zoals reuma en multiple sclerose met corticosteroïden heeft vaak schadelijke neveneffecten. Deze sterk werkende middelen verspreiden zich namelijk over een groot deel van het lichaam en bereiken slechts in geringe mate de ontstekingshaard(en). Drs. Bart Metselaar kwam op het idee om corticosteroïden te verpakken in minuscule vetblaasjes (liposomen) die de eigenschap hebben op te hopen in ontstekingshaarden, en daarom precies aankomen op de juiste bestemming. Op vrijdag 14 februari promoveert Metselaar aan de faculteit Farmaceutische Wetenschappen.

Dat liposomen zich graag concentreren in ontstekingen was bekend, net als de ontstekingsremmende effecten van corticosteroïden. Dat niemand eerder deze ogenschijnlijke simpele optelsom gemaakt heeft, ligt volgens Metselaar waarschijnlijk aan het feit dat men zich met dit type liposomen de afgelopen jaren vooral heeft geconcentreerd op kankeronderzoek. Metselaar nam juist wel chronische ontstekingsziektes als uitgangspunt, met hoopgevende en verrassende resultaten als gevolg.

Proefdierexperimenten hebben laten zien dat dit nieuwe corticosteroïden bevattende middel een verrassend sterk en langdurig effect heeft en bovendien minder bijwerkingen vertoont. Voorbereidingen voor een klinische studie met reumapatiënten zijn inmiddels dan ook in volle gang. Dat op korte termijn studies in patiënten kunnen worden gepland is mede mogelijk doordat de afzonderlijke componenten van het nieuwe geneesmiddel (het corticosteroïde en het liposoom) al in de medische wereld bekend en uitgebreid onderzocht zijn. De vertaalslag van het laboratorium naar de kliniek zou in dit geval dus relatief snel gemaakt kunnen worden. De verwachtingen rond het effect van corticosteroïden bevattende liposomen in patiënten zijn dan ook hooggespannen.

In afwachting van deze vervolgstudies gaat ook het dierexperimentele onderzoek door, en dat heeft inmiddels nog meer verrassingen opgeleverd. Zo is ontdekt dat het nieuwe middel ook een antitumor werking bezit. Bovendien raken gezwellen erdoor ingekapseld in bindweefsel en komen ze In zekere zin los te liggen van de omringende gezonde cellen. Deze effecten hebben als mogelijk gevolg dat de tumoren in hun groei geremd worden of beter zijn te opereren. In dit geval zal echter eerst grondig moeten worden onderzocht waar dit effect op berust en welke vormen van kanker hiervoor in aanmerking zouden komen. Voor de korte termijn is de hoop in ieder geval gevestigd op het reuma-medicijn.

Vrijdag 14 februari 2003 om 14.30 uur
Academiegebouw, Domplein 29, Utrecht
Promotie: 'Liposomal targeting of glucocorticoids. A novel treatment approach for inflammatory disorders'
Drs. J.M. Metselaar, faculteit Farmaceutische Wetenschappen
Voorlichter Johan Vlasblom (030) 253 4073, j.vlasblom@csc.uu.nl

Zoekwoorden:

Deel: ' Promotie Effectievere behandeling van reuma en MS in zicht '




Lees ook