Rijksuniversiteit Groningen

29 aug 2001

Promotie

Inzicht in het ontstaan ziekte van Wegener vergroot

De ziekte van Wegener is een levensbedreigende aandoening waarbij herhaaldelijk ontstekingen optreden in onder meer de neus en bijholten, de wanden van de bloedvaten of in de nieren. Medisch bioloog drs. Raoul Brons stelt in zijn experimentele onderzoek vast dat de bacterie Staphylococcus aureus zeer waarschijnlijk een rol speelt in het ontstaan van de ziekte. Een mogelijke rol van de bacterie werd al langer vermoed, omdat het merendeel van de patiënten de Staphylococcus aureus bij zich draagt.

"De ziekte van Wegener is een auto-immuunziekte", vertelt Brons, "Dit houdt in dat het lichaam geen onderscheid weet te maken tussen lichaamseigen en lichaamsvreemde eiwitten. Het immuunsysteem maakt antistoffen aan die gericht zijn tegen bepaalde bestanddelen van witte bloedlichaampjes, de zogeheten anti-neutrofiel cytoplasmatische autoantistoffen ofwel ANCA." De promovendus onderzocht een specifiek eiwit (SacP) dat op de Staphylococcus aureus voorkomt. "De reden dat we naar dit eiwit hebben gekeken is dat het sterk positief geladen is en daarom makkelijk zal binden aan negatief geladen cellen in het lichaam. De endotheelcellen aan de binnenzijde van de bloedvaten zijn bijvoorbeeld negatief geladen." Uit het onderzoek blijkt dat het eiwit inderdaad aan het endotheel hecht. Daarop maakt het immuunsysteem antilichamen aan tegen het eiwit. Samen vormen ze immuuncomplexen die bij gezonde mensen vanzelf door het lichaam worden opgeruimd. Dat opruimen gebeurt door bepaalde witte bloedcellen die deze complexen als het ware 'opeten'. Maar bij Wegener-patiënten zorgen de ANCA-antilichamen ervoor dat deze witte bloedcellen in enorme mate geactiveerd worden waardoor ze de wanden van bloedvaten, die met endotheel bekleed zijn en waaraan de complexen zich hebben gehecht, beschadigen. Dit leidt tot vaatwandontsteking, vooral ook in de nieren. /ImK

Raoul Brons (Epe, 1971) studeerde medische biologie aan de RUG. Hij verrichtte zijn promotieonderzoek bij de sectie Klinische immunologie van de afdeling Inwendige geneeskunde van het AZG. Financiers van het onderzoek zijn de Nierstichting Nederland en de onderzoeksschool GUIDE .Na zijn promotie gaat Brons werken als research associate bij een farmaceutisch bedrijf.

Datum en tijd

woensdag 5 september 2001, 14.15 uur

Promovendus

R.H. Brons, tel. (030)361 29 45 (werk)

Proefschrift

Wegener's granulomatosis, Staphylococcus aureus and immune complexes. Clinical and experimental studies

Promotores

prof.dr. G.G.M. Kallenberg en prof.dr. J.W. Cohen Tervaert

Faculteit

medische wetenschappen

Plaats

Aula Academiegebouw, Broerstraat 5, Groningen

Deel: ' Promotie Inzicht in ontstaan ziekte van Wegener vergroot '




Lees ook