MAAG LEVER DARM STICHTING

Onderzoeksresultaten kennis spijsvertering

Onderzoek wijst uit:
Kennis over maag, lever en darmen flink onvoldoende.

Samenvatting onderzoek

Opdrachtgever Maag Lever Darm Stichting, Nieuwegein Uitvoerder Interview, Amsterdam
Doel onderzoek Het verkrijgen van inzicht in de kennis van de Nederlandse
bevolking over de spijsvertering van de mens
De resultaten worden gebruikt als basis voor de voorlichtings-
activiteiten van de Maag Lever Darm Stichting.
Steekproef 500 gesprekken;
a-select onder Nederlanders van 18 jaar en ouder. Vragenlijst Spontane en geholpen vragen. Aantal vragen: 17 deels aangevuld met subvragen.

Resultaten (samengevat)

Het spijsverteringskanaal.
Een heel kleine groep Nederlanders (2) weet dat er meer dan 200 verschillende spijsverteringsaandoeningen zijn. Bijna de helft van de mensen in Nederland denkt dat het er maximaal 50 zijn.

Maar één op de drie Nederlanders weet dat de spijsvertering in de mond begint. Hoe hoger de opleiding, hoe vaker bekend is dat de spijsvertering in de mond begint.

Bijna alle respondenten weten wel dat de maag en de darmen onderdeel zijn van het spijsverteringskanaal. De mond, alvleesklier en de anus scoren beduidend minder (resp. 77, 59 en 57). Bijna vier op de 10 Nederlanders denken ten onrechte dat ook de blaas er bij hoort (37). Ruim 10 heeft geen idee of de alvleesklier (wel) of de milt (niet) bij het spijsverteringskanaal horen. Eén op de tien (9) van de respondenten kan alle onderdelen van het spijsverteringskanaal foutloos noemen.

De maag
De belangrijkste functie van de maag . het vermalen/kneden van voedsel . is spontaan bij maar 17 van de mensen in Nederland bekend. Maar één op de tien noemt de andere functie van de maag: de aanmaak van maagsappen.

Bijna 2/3 deel van de Nederlanders van 18 jaar en ouder denkt dat de maag het voedsel verteert. Dit is niet het geval.

Slechts één op de honderd ondervraagden (1) geeft op alle voorgelegde mogelijkheden het goede antwoord.

Hinderlijk maagzuur
Een van de grote misverstanden over de maag gaat over maagzuur. Een overgroot deel van de Nederlanders (82) zegt dat te snel eten en te veel maagzuur de oorzaak is van hinderlijk maagzuur. Dat is onjuist.

Een belangrijke oorzaak van hinderlijk maagzuur is een breukje in het middenrif. Ongeveer de helft van de ondervraagden (53) wist dit antwoord (geholpen) te noemen.

Maagzweer
Maar liefst 53 noemt (te veel) stress het vaakst spontaan als oorzaak van een maagzweer. Een hardnekkige misvatting.
De belangrijkste veroorzaker van een maagzweer is een bacterie, de Helicobacter pylori. Slechts 8 van de ondervraagden noemt dit juiste antwoord.

Opgeblazen gevoel
Een zogenaamde luie maag (verstoring van de motoriek van de maagspier) is heel vaak de oorzaak van een opgeblazen gevoel. Geholpen geeft 44 dit als oorzaak aan.
Een heel groot deel van de ondervraagden zit er naast en geeft als antwoord te veel eten (93), te vet eten (77), te veel stress (68) en te veel maagzuur (49). Dit is onjuist.

De darmen . de dunne darm
Geholpen kunnen 7 van de 10 mensen de functie van de dunne darm noemen. Namelijk de opname van voedingsstoffen in het bloed.

Een groot aantal ondervraagden dicht de dunne darm (onterecht) nog een aantal onjuiste functies toe, zoals het kneden van voedsel tot kleine stukjes(50), het opslaan van vetten(26) en het indikken van de ontlasting(45).

Uiteindelijk geeft nog geen één op de tien ondervraagden (8) op alle voorgelegde mogelijkheden het goede antwoord.

De darmen . de dikke darm
Bij het voorleggen van een aantal mogelijke functies weet 75 dat het onttrekken van vocht uit het voedsel de functie van de dikke darm is.

Overigens denken de ondervraagden ook dat de dikke darm verteringsenzymen aanmaakt
(59) en zorgt voor opname van vitaminen in het voedsel (45). Deze zijn onjuist.

Veel ondervraagden geven meer antwoorden dan alleen de goede. Uiteindelijk geeft één op de tien respondenten het volledig goede antwoord.

Verblijfsduur voedsel in de dikke darm
De mensen in Nederland hebben nauwelijks een idee hoe lang voedselresten - onder normale omstandigheden in de Westerse wereld - in de dikke darm aanwezig blijven.
Maar 28 weet het juiste antwoord, namelijk 24 . 30 uur. Ruime een derde denkt dat het 1 . 10 uur is.

Lengte darmen
Iets meer dan de helft van de ondervraagde Nederlanders (55) weet dat de dunne darm langer is dan de dikke darm.

Gezonde darmflora
Een overgrote meerderheid weet . weliswaar geholpen - dat het verteren van voedselresten (89) en/of het onderukken van schadelijke bacteriën (82) functie zijn van een gezonde darmflora. Dat een gezonde darmflora ook de weerstand verhoogt weet 70 van de ondervraagden.

De galblaas
Een van de grote onbekenden van het spijsverteringskanaal is de galblaas. Maar één op de tien ondervraagden weet spontaan dat het de opslagplaats van gal is.

De lever
Veel mensen weten (geholpen) dat de lever het stofwisselingsproces verzorgt (83). De tweede functie van de lever . het aanmaken van gal . is veel minder bekend (38).
De helft denkt overigens ten onrechte dat de lever vet verteert. Slechts één op de tien ondervraagden heeft de vraag over de lever helemaal goed beantwoord.

Oorzaken leverziekte
Een leverziekte wordt veruit in de meeste gevallen veroorzaakt door een virus. Maar 13 van de ondervraagden noemt deze oorzaak spontaan.
Wel wordt vaak spontaan alcohol genoemd als oorzaak (68). Van de ondervraagden noemt zelfs 33 alcohol als de enige oorzaak. Een groot misverstand. Weliswaar kan alcohol een leverziekte veroorzaken, maar deze oorzaak komt in mindere mate voor.
Een vijfde van de Nederlanders (20) denkt tenslotte onterecht dat verkeerde voeding een oorzaak kan zijn van een leverziekte. Bijna een vijfde (17) geeft aan geen idee te hebben wat de oorzaak van een leverziekte kan zijn.

Voedingsvezels
Het gebruik van voedingsvezels is belangrijk voor een goede darmwerking. Geholpen weet 98 van de ondervraagden aan te geven dat volkorenbrood voedingsvezels bevat.

Een groot misverstand is echter dat in ontbijtkoek vezels zouden zitten. Maar liefst 68 denkt dat ten onrechte, waarbij opvalt dat deze misvatting vaker bestaat onder personen met een hoge opleiding.

Dat vis geen voedingsvezels bevat weet iets meer dan helft van de ondervraagden. Het zijn vooral de personen in de leeftijd van 35 . 54 jaar en personen met een hogere opleiding die hiervan op de hoogte zijn.

Advies bij Spijsverteringsklachten
Bij diarree
Als iemand in de omgeving last heeft van diarree raadt ruim een derde van de Nederlanders aan om een beschuitje te eten. Ongeveer een kwart adviseert veel (water/slappe thee) te drinken.
Bijna een derde geeft als advies om een zelfzorgmedicijn te nemen.

Bij verstopping
Veel (water) drinken (22) en fruit eten (20) scoren het hoogste als advies bij verstopping. Bijna een vijfde van de Nederlanders raadt aan (zelfzorg) medicijnen (laxeermiddelen) te gebruiken. Daarnaast worden pruimen eten (17), vezelrijk voedsel (16) en/of ontbijtkoek eten (14) relatief vaak genoemd. Eén op de tien zegt geen idee te hebben wat men bij verstopping zou doen.

Verhelpen van spijsverteringsklachten
Brandend maagzuur
Ruim de helft (57) van de mensen die aangeven regelmatig of wel eens last te hebben van brandend maagzuur neemt hiervoor zelfzorgmedicijnen. Gevolgd door het drinken van warme melk (16). 14 doet niets.

Buikpijn
Ruim een derde van de mensen met buikpijn wacht tot het vanzelf weer over gaat (34).
Een vijfde (20) neemt een zelfzorgmedicijn. Een op de tien (10) gaat liggen, 9 neemt een warme kruik en 6 let extra op de voeding om de buikpijn te verhelpen.

Opgeblazen gevoel
Een derde (32) van de ondervraagden geeft aan bij een opgeblazen gevoel niets te ondernemen. Bijna een vijfde (18) neemt een zelfzorgmedicijn, niet of minder eten is voor 15 de oplossing.

Aambeien
Als oplossing voor aambeien noemt 30 van de ondervraagden het gebruik van een speciale zalf en 12 een zetpil.
Niets ondernemen wordt door 17 genoemd. 14 bezoekt een arts en 14 gaat op de voeding letten.

Praten over klachten
Ruim vier op de tien (43) van de ondervraagden praat niet over zijn of haar spijsverteringsklachten. In geval er wél over wordt gesproken is dat met de dokter (47) of met de partner (46).

Ruim de helft van de mensen die aangeeft spijsverteringsklachten te hebben praat hier niet met zijn of haar partner over. Dit zijn relatief vaker 55-plussers, dan personen in de leeftijd van 35 . 54 jaar. Vrouwen praten er minder vaak met hun partner over dan mannen.

Kennis spijsvertering
Voorafgaand aan het onderzoek is aan de ondervraagden gevraagd een inschatting te geven van de eigen kennis. Op basis van alle vragen is gekeken hoeveel de ondervraagden werkelijk weten van de spijsvertering.

Vier op de tien zegt dat zij (heel) veel weten. De helft denkt weinig kennis te hebben en 5 geeft aan niets er van te weten.

Op basis van alle vragen in het onderzoek (17) is het aantal juiste antwoorden berekend. Hieruit blijkt dat ruim driekwart (76) van de ondervraagden maar 4 vragen of minder goed heeft beantwoord. Een persoon scoorde het beste, namelijk 10 van de 17 antwoorden goed.
Veertien ondervraagden (3) hadden geen enkel antwoord goed.

09 jun 99 08:51

Deel: ' Samenvatting onderzoek kennis spijsvertering '




Lees ook