Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties

Speech minister Remkes bij opening website SQM

De website Social Quality Matters (SQM) is een netwerk waar kennis wordt verzameld en verspreid. Geen richtlijnen en beleidsnotas van de overheid, maar idee‰n uit de samenleving over de oplossing van problemen van mensen. Op deze wijze kunnen anderen profiteren van elders opgedane kennis en ervaring.

3 februari 2003

Dames en heren,

Het feit dat u op mijn werkkamer tevergeefs naar een computer zult zoeken, betekent niet dat ik geen oog heb voor de zegeningen van de informatie- en communicatietechnologie. Het gaat erom hoe en waarvoor je de technologie gebruikt.

ICT kan een nieuw instrument zijn om op effectieve en efficiënte wijze de sociale problemen het hoofd te bieden. De afgelopen jaren zijn met dit instrument de eerste stappen gezet. Dankzij de Digitale Trapvelden kan elke burger gebruik maken van en kennis opdoen over ICT. De overheid heeft middelen beschikbaar gesteld voor faciliteiten die mensen kunnen gebruiken om aansluiting te vinden op de digitale snelweg.

De komende jaren moeten we gaan experimenteren met ICT. Centrale vraag is: hoe kunnen we ICT gebruiken voor het oplossen van de meest dringende vraagstukken in buurt en wijk? En wel zodanig dat juist de bewoners van de moeilijke wijken van de grote stad er iets mee opschieten. Ik hecht groot belang aan vraagstukken op het gebied van veiligheid, integratie, sociale samenhang en participatie van burgers. Vooral de veiligheid van burgers verdient alle aandacht. Ik vind dat zo belangrijk omdat de burgers dat vinden.

De noden van de burger vormen het uitgangspunt van het programma Social Quality Matters: buren die elkaar niet verstaan, niet begrijpen en niet accepteren. Buurtbewoners die niet goed weten waar ze met hun klachten heen moeten. Burgers die het beu zijn om over hun schouder te moeten kijken als ze over straat lopen.

Er zijn veel ideeën en goede voornemens om ICT als hulpmiddel te gebruiken voor de verbetering van de sociale kanten van de maatschappij. Maar er komt nog te weinig van de grond. Als iedereen eerst maar eens van elkaar wist waar hij mee bezig is. Als mensen in Enschede snel en gemakkelijk te rade konden gaan bij een project in Maastricht om te weten of het werkt en zo nee, wat eraan ontbreekt om niet dezelfde route te moeten bewandelen, om stappen te kunnen overslaan, om fouten te kunnen vermijden.

Precies dát is de toegevoegde waarde van Social Quality Matters: het opsporen, uitwerken en verspreiden van ICT-oplossingen voor sociale problemen. Samen met de staatssecretaris van VWS, die meebetaalt, wil ik daaraan bijdragen.

Social Quality Matters is dus een netwerk dat kennis gaat verzamelen en verspreiden. Dat betekent dat er in de eerste plaats voor gezorgd moet worden dat de relevante kennis binnenkomt, dat het netwerk gevoed wordt. En dat men met de poten in de modder staat, en werkelijk weet wat er in onze steden gebeurt. Geen netwerk dus dat zich bezighoudt met beleidsnotas, maar met problemen en oplossingen van mensen van vlees en bloed. Geen richtlijnen van de overheid, maar ideeën uit de samenleving. Niet ambtelijk, maar streetwise.

De infrastructuur voor het kanaliseren van die kennis ligt er al: in Amsterdam, Deventer, Den Haag en Eindhoven zijn in april van dit jaar Digitale Broedplaatsen geopend. Het zijn proeftuinen voor iedereen die ideeën heeft om zijn buurt te versterken met behulp van ICT.

Ik geef u een voorbeeld van wat dat kan opleveren. Hier in Den Haag vindt een proef plaats met een elektronisch logboek. Het doel is: de pleinen in de Schilderswijk herstellen. Want een plein moet weer het sociale brandpunt van de buurt worden. En dus geen thuishaven van jeugdbendes, geen openbare vuilstortplaats, geen kale vlakte waar de wind lege chipszakken overheen jaagt.

Dat werkt als volgt: via het netwerk van de wijk kunnen bewoners melding maken van dingen die niet in de haak zijn. Denkt u maar aan graffiti, vandalisme, kapotte verlichting enzovoort. De berichten komen terecht bij de wijkambtenaar, die zorgt voor een snelle reactie. Dat kan een reparatie zijn of een schoonmaakactie, of het inschakelen van de politie.

Een project als dit combineert verschillende kenmerken van een succesvol grote stedenbeleid.
In de eerste plaats: het beklemtoont de eigen verantwoordelijkheid van de buurtbewoners.
In de tweede plaats: het vergroot het contact tussen de bewoners. In de derde plaats: zowel het gevoel van veiligheid als de veiligheid zelf nemen toe.
Veilige steden ontstaan in de allereerste plaats door het stoppen van kleine tekenen van verloedering. Die ronddwarrelende chipszakken dus.

Ik kan u meer inspirerende voorbeelden noemen. Maar dat is niet nodig. Want juist Social Quality Matters gaat dit soort kennis verzamelen. En vervolgens ook iets met die kennis doen. Dat gebeurt overigens in nauwe samenwerking tussen het Kenniscentrum Grote Steden en Xs-2 ( Access Two, de naam van het Kenniscentrum Sociaal Beleid) en dat stemt mij tevreden.

Wat gaat Social Quality Matters doen? Publiceren op de website, bijvoorbeeld. Of opdracht geven om een analyse te maken van de gegevens. Of een van de partners inschakelen om een symposium te organiseren. In elk geval gaat SQM ervoor zorgen dat anderen kunnen profiteren van de opgedane ervaringen, zowel de positieve als de negatieve. Daarbij kijkt men ook over de grens; de vraagstukken waarmee Nederlandse steden worstelen zijn immers niet uniek. Ik verwacht dan ook veel van de Digitale Broedplaatsen, als innovatiecentra en dus als leveranciers van kennis.

Dames en heren,

Het grote stedenbeleid is ook een zaak van stadsbewoners zelf. Het gaat om hún stad, om hún buurt. Mensen hebben vaak ideeën over hoe ergernissen en problemen in hun omgeving kunnen worden opgelost. Die ideeën moeten zij kwijt kunnen. En mensen moeten ook over de kennis kunnen beschikken om zelf bij te dragen aan de oplossing. En ik ben daar voor, dat mensen zich bekommeren om hun omgeving.
ICT kan daar een rol bij spelen: als innovatief instrument om sociale problemen te lijf te gaan, en burgers te stimuleren om zelf ook de nodige verantwoordelijkheid te nemen. Ik denk dat Social Quality Matters een nuttige schakel kan zijn tussen straat en kennis.
Ik wens u veel succes!


***** alleen het gesproken woord geldt *****


---
© Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties -

Deel: ' Speech minister Remkes bij opening website SQM '




Lees ook