FNV BONDGENOTEN

Vakbonden kunnen werkdruk verminderen

Gezamenlijk persbericht FNV Bondgenoten en NWO

Nederland zucht onder een hoge werkdruk. Sinds het begin van de jaren negentig ligt het onderwerp werkdruk op het bordje van menig onderhandelaar van vakbonden en werkgevers. Maar leiden deze inspanningen tot enig resultaat?

FNV Bondgenoten meent van wel. Jan Warning, hoofd van de unit kwaliteit van de arbeid van deze vakbond, promoveert op 17 februari op een studie naar het succes van het vakbondsoptreden. Vakbonden blijken resultaat te kunnen boeken. Initiatieven leiden bijvoorbeeld tot nieuwe werktijdenroosters, aanpassing van de technologie, verbeterde communicatie of professionalisering van het management. Het is voor het eerst dat er wetenschappelijk onderzoek is gedaan naar de rol van vakbonden bij het verminderen van werkdruk.

Warning meent dat als gevolg van het optreden van vakbonden tal van maatregelen zijn of worden genomen. 'In een keten van modewinkels is het mogelijk gemaakt dat oudere werknemers na het draaien van een koopavond niet meteen de volgende dag om negen uur moeten opdraven. Dat maakt het werk voor deze groep werknemers minder belastend. Doordat de vakbond bij apotheken de werkdruk heeft aangekaart, wordt er meer aandacht besteed aan het leidinggeven in de branche. In een andere situatie wordt door het management voor het eerst serieus werk gemaakt van de invoering van werkoverleg.'

De studie van Warning is onderdeel van het onderzoeksprogramma .Psychische vermoeidheid in de arbeidssituatie' van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO). De uitkomsten zijn mede gebaseerd op onderzoek onder 12.000 werknemers. Warning beschrijft in zijn studie acht vakbondsinitiatieven in de dienstensector. De activiteiten van vakbonden leiden niet altijd tot succes. Warning: 'Het is voor vakbonden geen eenvoudige zaak om de werkdruk aan de orde te stellen. Sommige initiatieven van vakbonden boeken duidelijk méér succes dan andere. Een probleem is dat het activiteiten zijn die een lange adem vergen en vaak meerdere jaren in beslag nemen. In deze periode kan er van alles met het bedrijf of de vakbond gebeuren.'
Wanneer de vakbond erin slaagt om aan te tonen dat vermindering van werkdruk ook van belang is voor de bedrijfsvoering, is er meer kans op succes. Warning: 'Vakbonden hebben de neiging zich te richten op de ellendige gevolgen van werkdruk voor werknemers. Dat is logisch want daar zijn ze ook voor opgericht. Maar het blijkt dat een initiatief meer succes boekt als ook het bedrijf baat heeft bij minder werkdruk.'
Naar de mening van de vakbondsman heeft hoge werkdruk vaak verschillende negatieve effecten voor bedrijven. Bij één bedrijf kon de vakbond aantonen dat werkdruk leidde tot minder omzet. In een ander geval veroorzaakte hoge werkdruk een groot verloop uit de branche. Ook veiligheid kan een rol spelen. Warning: 'In de touringcarbranche zijn werkgevers gebaat bij een veilig imago. Als de vakbond kan aantonen dat bij vermoeide chauffeurs de kans op ongelukken groter is, dan wil de werkgever wel maatregelen treffen.'
Maatregelen om werkdruk te verminderen zijn achteraf soms van verbluffende eenvoud. Bij een warenhuisbedrijf moesten de caissières een zevencijferige code intoetsen bij elk artikel dat werd verkocht. Dat was bij elk artikel opnieuw een nauwkeurig werkje. De vakbond stelde de werkdruk aan de orde. .én van de maatregelen van het management was om handscanners te gaan gebruiken. Achteraf zegt het management dat men zich al langer van dit probleem bewust was, maar men had even een extra duwtje in de rug nodig.

Op 18 februari van 14.00 tot 16.30 uur organiseren FNV Bondgenoten en NWO een symposium over het proefschrift. Sprekers zijn onder meer Ruud Vreeman, arbeidspsycholoog en burgemeester van Zaanstad, Sybille Dekker, algemeen directeur Algemene Werkgeversvereniging Nederland en Michiel Kompier, hoogleraar Arbeidspsychologie aan de Katholieke Universiteit Nijmegen. Ook worden kaderleden geïnterviewd die de betreffende vakbondsinitiatieven hebben meegemaakt. Het symposium vindt plaats in De Burcht, Henri Polaklaan 9 te Amsterdam. U wordt van harte uitgenodigd aanwezig te zijn op het symposium.

Van het proefschrift is een handelseditie verschenen in een gebonden uitvoering van 354 pagina's.
Jan Warning, 'Werkdruk nieuw vakbondsthema; Voorbeelden van vakbondsinitiatieven in de dienstensector', Uitgeverij Kerckebosch te Zeist, fl.85,- ISBN 90-6720-219-3.

Meer informatie en aanmelding voor het symposium: Michel van der Maas (voorlichting FNV Bondgenoten ),tel 030 - 2738478

Charlotte Bos (voorlichting NWO ), tel 070-3151938 Jan Warning, FNV Bondgenoten, tel 030-2938735

11 feb 00 11:47

Deel: ' Symposium en proefschrift vakbond kan werkdruk verminderen '




Lees ook