Toch enorme uitstoot broeikasgassen door opwarming bodem

Embargo van Nature t/m 19.00 u

Persbericht met filmpje, 30 november 2016

Eindelijk vraagteken rond klimaatverandering opgehelderd:

Toch enorme uitstoot broeikasgassen door opwarming bodem

Vijfenvijftig biljoen (12 nullen!) kilo koolstof. Zoveel zal er in 2050 vanuit de bodem extra de lucht in zijn gegaan bij aanhoudende klimaatverandering. En wel in de vorm van broeikasgassen zoals CO2 en methaan. Dit toont onderzoeker Tom Crowther van het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) met zijn team aan in een wereldwijd onderzoek naar het effect van klimaatverandering op de bodem. Donderdag 1 december publiceert het tijdschrift Nature de resultaten.

Al tientallen jaren is er onduidelijkheid over het effect van klimaatverandering op de reusachtige voorraad koolstof in de bodem. Koolstof is een van de bouwstenen van het leven op aarde. En de meeste koolstof op het land ligt opgeslagen in de bodem. Duizenden studies zijn er gedaan, maar met sterk wisselende resultaten. Een nieuw, wereldwijd onderzoeksproject geleid door onderzoeker Tom Crowther van het NIOO en de Amerikaanse Yale University geeft nu eindelijk uitsluitsel: “Het is alsof we er de uitstoot van een land zo groot als de Verenigde Staten bij krijgen.”

“Als de klimaatverandering zo door gaat, dan zal 55 biljoen kilogram koolstof uit de bodem de lucht in zijn gegaan rond het jaar 2050,” stelt Crowther. De koolstofvoorraden in de bodem gaan als gas de lucht in. Namelijk als koolstofdioxide (CO2) of methaan, en dat zijn broeikasgassen. Een heel natuurlijk proces, behalve als het zo versneld gaat. “Het betekent tot wel 17% extra uitstoot van broeikasgas, bovenop de hoeveelheid die de mens naar verwachting al veroorzaakt halverwege deze eeuw.” Bovendien kunnen die broeikasgassen de klimaatverandering, en dus ook de impact op de bodem, nog versterken. Een waar sneeuwbaleffect.

Hoe kan het dat dit nu pas duidelijk is geworden? Omdat er waarschijnlijk op de verkeerde plekken is gekeken. “We kunnen nu op een wereldwijde schaal kijken, dankzij de gegevens uit de afgelopen 20 jaar van meer dan 40 instituten van over de hele wereld,” zegt eerste auteur Crowther. Hij heeft ondanks zijn jonge leeftijd al veel ervaring met grote hoeveelheden gegevens, met dit jaar al vergelijkbare studies in Science, PNAS en Nature Climate Change.

“Vooral de koude gebieden rond de pool misten in de meeste eerdere onderzoeken, en juist daar liggen de grootste hoeveelheden koolstof opgeslagen in de bodem en juist daar zal klimaatverandering het grootste effect hebben.” De in duizenden jaren opgebouwde voorraad breekt versneld af bij opwarming van het klimaat, omdat het bodemleven dan veel actiever wordt. Vooral de micro-organismen in de bodem gaan veel sneller werken.

Dempende effecten en juist versnellende zijn zeker mogelijk, en verdienen ook aandacht. Denk bijvoorbeeld aan versnelde plantengroei als er meer CO2 in de lucht zit. Daarom houdt het internationale onderzoeksteam een marge van 12 tot 17 % extra uitstoot aan.

De precieze hoeveelheid uitgestoten koolstof uit de bodem mag dan onduidelijk zijn, maar dat het aanzienlijk is weet Crowther wel zeker. “Nu dit wetenschappelijke vraagteken eindelijk opgehelderd is, moet het resultaat zo snel mogelijk verwerkt worden in de internationale klimaatmodellen en het beleid.”

Het NIOO is met ruim 300 medewerkers en studenten een van de grootste onderzoeksinstituten van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen (KNAW). Het is gespecialiseerd in de ecologie van het water en het land: hoe werkt de natuur? Sinds 2011 is het gevestigd in een duurzaam gebouwd onderzoekspand in Wageningen. De historie van het onderzoek gaat meer dan 60 jaar terug en loopt door ons hele land, en ver daarbuiten.

Voor meer informatie:

· Onderzoeker dr. Tom Crowther, afdeling Terrestrische Ecologie NIOO-KNAW, tel. 06-31910566 / 0317-473580, t.crowther@nioo.knaw.nl

· Hoofd wetenschapscommunicatie Froukje Rienks, Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW), tel. 06-10487481 / 0317-473400, f.rienks@nioo.knaw.nl

Korte film: Hoe koolstofverlies uit de bodem klimaatverandering kan versterken.

Nederlandse versie: https://youtu.be/kws72ly1kls

Engelse versie: https://youtu.be/IrKOpPJIbXA

(ook nog onder embargo tot 19 uur).

Artikel: Quantifying global soil carbon losses in response to warming, Thomas W. Crowther, Todd-Brown K.E.O., Rowe C.W., Wieder W.R., Carey J.C., Machmuller M.B., Snoek L.B., Fang S., Zhou G., Allison S.D., Blair J.M., Bridgham S.D., Burton A.J., Carrillo Y., Reich P.B., Clark J.S., Classen A.T., Dijkstra F.A., Elberling B., Emmett B.A., Estiarte M., Frey S.D., Guo J., Harte J., Jiang L., Johnson B.R., Kröel-Dulay G., Larsen K.S., Laudon H., Lavallee J.M., Luo Y., Lupascu M., Ma L.N., Marhan S., Michelsen A., Mohan J., Niu S., Pendall E., Peñuelas J., Pfeifer-Meister L., Poll C., Reinsch S., Reynolds L.L., Schmidt I.K, Sistla S., Sokol N.W., Templer P.H., Treseder K.K., Welker J.M., & Bradford M.A. Nature, 1 december 2016

Deel: ' Toch enorme uitstoot broeikasgassen door opwarming bodem '




Lees ook