Ministerie van Financien

Datum Uw brief Ons kenmerk (Kenmerk)


1 oktober BFB 2001-795M 2001

Onderwerp

Toezending verslag van de Informele Ecofin Raad van 21 en 22 september 2001 te Luik.

Hierbij zend ik u, mede namens de
Staatssecretaris, het verslag van de vergadering van de Informele Ecofin Raad van 21 en 22 september 2001 te Luik.

Dit verslag wordt toegezonden aan de Voorzitters van de Eerste en de Tweede Kamer alsmede de Voorzitters van de Algemene Commissie voor Europese Zaken en de Vaste Commissie voor Financiën van de Tweede Kamer.

DE MINISTER VAN FINANCIEN,

MINISTERIE VAN FINANCIEN

Afdeling Europese Unie

Verslag van de Eurogroep en de Informele Ecofin Raad van 21 en 22 september 2001 te Luik

Op respectievelijk 21 en 22 september 2001 kwamen in Luik de Eurogroep en de Ecofin Raad (informeel) bijeen. Onderstaand wordt van beide bijeenkomsten verslag gedaan.

Eurogroep

Tijdens de uitgebreide Eurogroep (inclusief de ministers van de EU-landen buiten de eurozone waarmee het onderscheid met de
Ecofin-samenstelling verviel) is gesproken over recente economische ontwikkelingen (inclusief de budgettaire situatie), de invoering van de chartale euro, de internationale rol van de euro en globalisering. De besprekingen stonden voornamelijk in het teken van de gevolgen van de aanslagen in de VS van 11 september. Daardoor liepen Eurogroep en Informele Ecofin wat betreft de agenda in elkaar over.

Economische ontwikkelingen en budgettaire situatie

In de Eurogroep zijn de economische gevolgen van de aanslagen in de Verenigde Staten van 11 september besproken. Uiteraard zijn deze gevolgen nog met de nodige onzekerheden omgeven, en kan op dit moment nog geen volledig beeld worden geschetst van de economische effecten van de aanslagen. Aansluitend aan deze bespreking heeft de Informele Ecofin bijgevoegde
gezamenlijke verklaring gepubliceerd.

Er is geconcludeerd dat de fundamenten van de Europese economie stevig zijn en niet zijn aangetast door de aanslagen. Door de al bereikte budgettaire consolidatie zijn de lidstaten beter in staat om cyclische schommelingen op te vangen. De lidstaten hebben in dit kader herbevestigd dat de regels en de implementatie van het Stabiliteits- en Groeipact zullen worden gerespecteerd. Verder verwachten de ministers dat de terugloop van de inflatie, recent doorgevoerde lastenverlichting en gunstige financieringscondities zullen leiden tot een versterking van de binnenlandse vraag in de EU-landen. Ook de belofte van de OPEC om te zorgen voor een stabiele olieprijs zal hieraan bijdragen.

Verder is geconstateerd dat in de periode voorafgaand aan de aanslagen is gebleken dat de economie van de Europese Unie gevoeliger is voor de groeivertraging van de Amerikaanse economie dan oorspronkelijk werd gedacht. De aanslagen in de VS leiden ertoe dat de onzekerheden en risico's voor de mondiale groei zijn toegenomen, hetgeen ook gevolgen kan hebben voor de Europese economie. De Europese monetaire autoriteiten hebben laten zien dat op deze risico's adequaat op wordt gereageerd. Zo hebben de ECB en de nationale Centrale Banken, in navolging van de Federal Reserve, maatregelen genomen om de financiële markten zo goed mogelijk te laten functioneren en is de rente verlaagd.

Invoering van de chartale euro

Op Nederlands initiatief is in de Eurogroep afgesproken dat een Europees netwerk wordt opgezet voor het uitwisselen van informatie ten tijde van de overgang naar de chartale euro. Dit netwerk is complementair aan de al bestaande procedures voor het uitwisselen van informatie. Het type informatie dat zal worden uitgewisseld betreft o.a. voortgangsrapportages en
woordvoering in crisissituaties. Er zal gebruik worden gemaakt van bestaande kanalen voor het uitwisselen voor informatie (o.a. het EFC) en er zal nauw samengewerkt worden met de
ECB-werkgroep die zich met de chartale invoering bezig houdt. Het netwerk zal van start gaan in december. De Ecofin zal op 16 oktober een mandaat bespreken voor dit netwerk. Bijgevoegd is een verklaring inzake de voorbereiding van de invoering van de chartale euro.

Internationale rol van de euro

De Eurogroep heeft het ECB-rapport over de internationale rol van de euro kort besproken. Voor de inhoud van het rapport, dat eerder was geagendeerd maar waarvan de bespreking werd uitgesteld, zij verwezen naar de geannoteerde agenda van de vergadering van 4 juni 2001. Afgesproken werd dat het onderwerp de komende tijd geregeld zal worden geagendeerd en dat de ECB haar bevindingen zal publiceren.

Globalisering

De Ministers hebben de Commissie om een rapport gevraagd waarin vraagstukken rondom
globalisering en ontwikkeling aan bod komen. Daartoe heeft het Belgische Voorzitterschap een aantal ideeën voor dit rapport gepubliceerd (bijgevoegd). Daarin wordt aangegeven dat dit rapport een genuanceerd beeld dient te schetsen van de voor- en nadelen van globalisering. Concreet dienen in dit rapport o.a.
ontwikkelingsvraagstukken aan bod te komen en zal een economische analyse worden gepresenteerd van een belasting op financiële transacties (de zogeheten Tobin-tax), alsmede mogelijke alternatieve voorstellen die beogen speculatieve kapitaalbewegingen tegen te gaan. Ministers waren het erover eens dat globalisering veel positieve effecten heeft, hetgeen in de studie ook zou moeten worden belicht.

De Ecofin zal op 16 oktober zich nog nader buigen over de taakopdracht. Een eerste versie van het rapport zal worden geagendeerd voor de Ecofin van 14 december 2001.

Minister Zalm heeft aangegeven geen voorstander te zijn van een Tobin-tax. Hij gaf een viertal bezwaren, te weten de vereiste wereldwijde coördinatie die niet realistisch is,
ontwijkingsmogelijkheden via financiële innovaties, nadelige effecten voor de
internationale handel en ten slotte de ineffectiviteit van deze belasting. Volgens minister Zalm zijn ontwikkelingslanden in de praktijk vooral gebaat bij het openstellen van markten en naleving van de internationale norm voor ontwikkelingshulp van 0,7% BBP, zoals opnieuw bevestigd door de Europese Raad van Göteborg.

Informele Ecofin

Verzekering luchtvaartmaatschappijen

Juist voorafgaand aan de bijeenkomst was duidelijk geworden dat verzekeraars de dekking voor schade aan derden, met uitzondering van schade aan de door de betrokken
luchtvaartmaatschappij zelf vervoerde personen, in geval van vliegtuigongelukken als gevolg van oorlog of terrorisme hadden opgezegd. Dit zou betekenen dat de luchtvaartmaatschappijen met ingang van maandagnacht (24 op 25 september) zich gedwongen zouden zien om te stoppen met vliegen.

Tijdens de informele Ecofin Raad is een aantal 'guiding principles' (zie bijlage)
overeengekomen op basis waarvan de lidstaten voor de korte termijn maatregelen kunnen nemen om deze lacune in de verzekeringsdekking op te vangen. Belangrijkste uitgangspunten zijn dat: a) maatregelen zullen zijn gericht op een korte termijn-marktfalen, b) maatregelen alleen betrekking hebben op
aansprakelijkheidsverzekering voor schade aan derden, c) er een redelijke premie in rekening wordt gebracht (waarvan lidstaten voor de korte termijn mogen afzien) en d) de maatregelen voor
1 maand gelden, intussen naar een meer structurele oplossing gezocht moet worden, en de bedrijfstak ertoe wordt aangezet zo spoedig mogelijk weer terug te keren naar de
verzekeringsmarkt.

In dit verband is door de Ecofin Raad benadrukt dat algemene staatssteun aan verliesgevende bedrijven uitgesloten moet worden en dat bovenbeschreven maatregelen (de
verzekeringskwestie) de beste manier is om tegemoet te komen aan de tijdelijke problemen van de luchtvaartmaatschappijen. Overigens dienen de lidstaten deze verzekeringsmaatregelen wel te notificeren aan de Commissie.

Over de nationale invulling door Nederland is het Parlement reeds separaat geïnformeerd.

Bestrijding van de financiering van terrorisme

Gesproken is over de noodzakelijke spoedige aanname van de EU-wetgeving inzake witwassen en het bevriezen van tegoeden. Daarnaast is benadrukt dat de VN-resoluties terzake door de EU-lidstaten volledig worden uitgevoerd. In een verklaring van de Ecofin Raad (zie bijlage) zijn de acties op het gebied van de bestrijding van de financiering van terrorisme op een rij gezet.

Kosten van grensoverschrijdende betalingen

Verder is gesproken over de kosten van betalingsverkeer over de grens binnen de EU. Tot op heden zijn de kosten van dergelijke betalingen fors hoger dan binnenlandse betalingen. Door de Commissie was gesuggereerd om de vergoeding voor binnen- en buitenlandse betalingen verplicht gelijk te stellen. Meerdere lidstaten, waaronder Nederland, waren van mening dat de tarieven fors omlaag moeten maar dat een dergelijke maatregel geen recht zou doen aan de feitelijke kostenverschillen. Veeleer zou nagedacht moeten worden over manieren om de kosten van de grensoverschrijdende betalingen te verlagen, waarbij het voorstel van de Commissie wellicht als stok achter de deur zou kunnen worden gebruikt. Hierover is afgesproken dat de ECB en de Commissie zullen rapporteren over de problemen rondom deze betalingen en aan zullen geven welke mogelijkheden er zijn voor een verlaging van het kostenniveau.

Belasting op spaartegoeden

Gesproken is over het mandaat voor de
onderhandelingen met derde landen over de belasting van rente

op spaargeld. Duidelijk is dat de Commissie namens de EU de onderhandelingen voert, al is niet uigesloten dat lidstaten daarbij betrokken kunnen worden. Het uitgangspunt bij deze onderhandelingen is dat de derde landen maatregelen nemen die gelijkwaardig zijn aan het systeem dat de lidstaten zullen hanteren ten aanzien van rente-betalingen.

Ten aanzien van de afhankelijke en geassocieerde gebieden van de EU-lidstaten is door de Commissie aan de betrokken lidstaten de bevestiging gevraagd of het inderdaad zo is dat deze gebieden dezelfde maatregelen als de EU zullen gaan toepassen. Door Nederland is aangegeven dat dit inderdaad het geval zal zijn.

Energie-belasting

Wederom bleek dat één lidstaat nog niet bereid is om accoord te gaan met één gezamenlijk systeem voor een energiebelasting. Het Voorzitterschap heeft aangegeven te streven naar een accoord voor het einde van het jaar. Indien dat niet lukt, zal worden nagegaan of met 14 lidstaten via het instrument van "versterkte samenwerking" verder kan worden gewerkt.

Effectiviteit verlaagde BTW-tarieven

Nadat het rapport van de Commissie over de verlaagde BTW-tarieven is verschenen zal over de doeltreffendheid van het gebruik van verlaagde BTW-tarieven als stimulans voor activiteiten op het gebied van werkgelegenheid, mobiliteit, onderwijs, gezondheid of stedenbouw worden gesproken.

BTW op e-commerce

Door één grote lidstaat, die eerder reeds twijfels uitte over de toepasbaarheid van BTW-heffing op e-commerce door middel van vrijwillige registratie in de Europese Unie, werd een alternatief voor de heffing van BTW op e-commerce geschetst. Daarbij zou door het toepassen van nieuwe technologie de mogelijkheid moeten worden geschapen om de BTW op e-commerce via electronische intermediairs (zogenoemde 'portals') te heffen. Het lijkt echter nog de nodige tijd te vergen, voordat dit praktisch toepasbaar zal zijn. Daarom lijkt voorlopig verder te moeten worden gewerkt op basis van het voorstel zoals dat al onder het Zweeds Voorzitterschap was gedaan. Dit zal in de komende maanden worden uitgezocht. Gestreefd wordt naar besluitvorming voor het einde van het jaar.

Budgettaire gevolgen EU-uitbreiding

Door de Commissie werd een aantal budgettaire schattingen gepresenteerd van de gevolgen van de EU-uitbreiding. Daarbij werd met name ingegaan op de gevolgen van het uitbreiden met meer lidstaten dan waarvan werd uitgegaan ten tijde van het opstellen van de Financiële
Perspectieven (FP) van Berlijn. Er wordt nu gerekend op toetreding van 10 in plaats van 6 nieuwe lidstaten voor het aflopen van de huidige FP (die lopen tot en met 2006), zij het op een later tijdstip dan waar eerder van werd uitgegaan. Deze twee wijzigingen samen (meer nieuwe lidstaten, maar later) leiden volgens de Commissie niet tot budgettaire problemen gedurende de periode tot en met 2006.

Door Nederland is deze analyse onderschreven, maar is wel gewezen op de budgettaire gevolgen ná 2006, wanneer de gevolgen aanzienlijk groter zijn. Daarbij is verwezen naar de door Nederland opgestelde en verspreide onderzoeken inzake de gevolgen van de uitbreiding voor het
landbouwbeleid respectievelijk het
structuurbeleid en het totaaloverzicht van de kosten na 2006.

Door diverse lidstaten werd waardering geuit, zowel voor de presentatie van de Commissie als voor de documenten die door Nederland waren verspreid. Afgesproken werd dat dit onderwerp binnenkort op de formele agenda van de Ecofin Raad zal moeten terugkeren. Het is duidelijk dat dit onderwerp de nodige aandacht vergt.


-o-

Bijlagen - persberichten inzake:


- Statement on the economic impact of the terrorist attacks on the US


- Informal Ecofin: statement on actions to combat the financing of terrorism


- Informal Ecofin: statement on the preparations for the changeover to the euro


- Informal Ecofin: Belgian Presidency proposed guidelines for a Commission report on globalization and development issues


- Informal Ecofin: guiding principles on intervention for insurance problems by airline companies

Final Statement on the Economic Impact of the Terrorist Attacks on the US

Press Releases by the Belgian EU Presidency

We, the Economic and Finance Ministers of the European Union, the President of the European Central Bank, and the Commissioner express our deeply felt solidarity with the United States of America. In addition to being a human tragedy, the terrible terrorist attacks have important political, diplomatic and security consequences. They also have an economic and financial impact in the short run. These events reinforce our conviction that close international and transatlantic co-operation in financial and economic matters remains indispensable. In addition, they underline the need to strengthen the co-ordination of economic policies in the European Union itself.

The EU economy has been affected, more than originally thought, by the slowdown in economic activity in the United States and in the rest of the world since late last year. The tragic events in the US have increased the
uncertainties and downside risks for global growth prospects. We are determined to meet these unprecedented challenges. We and other policy makers around the world have demonstrated our commitment to react rapidly and
appropriately. The ECB and other EU Central Banks, immediately after the attacks, took measures to safeguard the smooth functioning of the financial markets and reduced their key interest rates , as did the Federal Reserve.

The EU economy maintains solid fundamentals. Thanks to the fiscal consolidation already achieved, the EU economy is now in a better shape to deal with the cyclical fluctuations. We restate our commitment to the framework, rules and full implementation of the Stability and Growth Pact.

The fall in inflation , recent tax reductions and favourable financing conditions will create the conditions for a gradual strengthening of domestic demand in the EU as a whole. Moreover, OPEC recently declared their commitment to maintain price stability in oil markets. Further declines in oil prices could contribute decisively to better conditions for stability and growth in the world economy.

We are determined to co-operate closely and to continue pursuing sound macroeconomic policies and structural reforms, aimed at fostering growth, employment and competitiveness and maintaining price stability.

24/09/2001

Informal Ecofin: Ecofin statement on actions to combat the financing of terrorism

Press Releases by the Belgian EU Presidency

The Ecofin Ministers, the President of the European Central Bank and the Commission are committed to taking rapid and coordinated initiatives to combat the financing of terrorism.

They intend in particular to :


- secure a rapid adoption of the draft directive on the prevention of the use of the financial system for the purpose of money laundering as well as of the framework-decision on the execution in the EU of orders freezing assets or evidence, the scope of which should be extended to terrorist-related crimes;


- pay particular attention to activities linked to terrorism in the framework of the draft directive on insider trading presently under consideration, and formulate proposals to that effect;


- reinforce exchange of information between relevant financial intelligence units in Member States to act pre-emptively against terrorism;

ensure that the Financial Action Task Force on money laundering mandate is broadened so as to cover cases linked to terrorism;

give full backing to the efforts of the FATF in its work on non-cooperative countries and its ambitious project to update the 40
Recommendations on important issues such as customer identification;


- adopt a proactive and coordinated attitude on these matters in international fora such as the Basle Committee of banking supervisors, EU Banking Supervisory Committee , EU Banking Advisory Committee, the Financial Stability Forum, the OECD, the IMF , the World Bank and the regional development banks;


- ask for the EU future Members to be in line with the EU standards in these areas;


- secure prompt ratification and implementation of UN resolution 1333 ;


- ratify and implement the UN Resolution on the international convention on the suppression of the financing of terrorism;


- sign and ratify the UN Convention for the suppression of the financing of terrorism.

A first discussion on these points will take place tomorrow morning, with the EU Central Bank

Governors , at the informal Ecofin meeting.

A first report on these initiatives will be submitted to the joint JHA/ECOFIN Council of 16 october 2001.

24/09/2001

Informal Ecofin: Statement on the preparations for the changeover to the euro

Press Releases by the Belgian EU Presidency

On the basis of a report prepared by the services of the European Commission in co-operation with the European Central Bank, the Informal Ecofin reviewed the arrangements for the introduction of euro banknotes and coins. This report gives a comprehensive overview of all the elements essential to the changeover:

· the preparations by participants in the economy (national administrations, small business, retailers, individuals);

· the different communication campaigns necessary to prepare the population;

· the production of euro banknotes and coins.

The different measures particularly important for the introduction of the euro banknotes and coins are also analysed: front-loading, the methods for bringing the new currency into circulation, the security measures and emergency plans, communication issues and measures to prevent counterfeiting. Special attention is given to the issue of maintaining price stability as related to the changeover process.

Ministers, the President of the European Central Bank and the Governors of the Eurosystem Central Banks were reassured that preparations, including operations to front-load banks and retailers, are progressing satisfactorily. In particular, they noted the importance of:

· fostering the awareness of small and medium-sized enterprises (SMEs) , the local authorities and the public at large regarding the necessary preparations through the intensification of communication campaigns;

· broad and smooth front-loading operations of banks and retailers, in co-operation with the Eurosystem, with appropriate security
arrangements;

· help for retailers to solve logistical problems and to become familiar with the appearance and feel of the new currency, including the security features, before the introduction of banknotes and coins.

Ministers, the ECB President and the Eurosystem Governors recalled that, overall, conversion into euro of prices, charges and fees
administered by their Governments will be price neutral or smoothed in favour of the consumer. They also renewed their request to the other public authorities and the private sector to honour similar commitments.

In this context, the euro area Ministers noted that monitoring of prices is intensifying, and that the competent bodies are keeping price developments under active review. They encouraged retail organisations to continue to implement their commitments regarding stability of prices during conversion and encouraged consumers and their associations both to increase their familiarity with euro-denominated prices (including by using already available non-cash means of payments in euro) and to continue to compare carefully prices between competing retailers, particularly during the rest of this year and throughout the period of the cash changeover. Overall, consumer vigilance and competitive pressures should attenuate possible upward effects on prices stemming from the cash changeover.

The ECOFIN Ministers, the ECB President , the Eurosystem Governors and the Commissioner approved the establishment of a common European network for managing changeover information during the period of the introduction of the euro banknotes and coins. This network will operate in close coordination with the ECB's Cash Changeover Committee ( CashCo). This network will start functioning from December 2001. The EFC is invited to prepare a draft mandate for this network to be examined by the ECOFIN meeting on 16 October 2001.

Ministers look forward to reporting, with the European Commission, on the preparations for the introduction of euro banknotes and coins, to Heads of State and Government at the forthcoming informal European Council in Gent on 19 October.

24/09/2001

Informal Ecofin: Belgian Presidency Proposed Guidelines for a Commission Report

Press Releases by the Belgian EU Presidency

I. Guidelines.

The Commission is invited to prepare a report on these following issues.


1/ Globalization issues.


This part of the Commission report should cover four issues


1. analysis of the benefits of globalization;


2. analysis of the impact of financial integration on volatility and the increase in the frequency of financial crises;


3. assessment of the initiatives already launched by the international community to mitigate volatility in financial markets and reduce speculation;

4. assessment of the initiatives launched by the international community to fight against the potential drawbacks of globalization.

Against this background, the Commission should :


1. study proposals on the launching of additional initiatives related to the fight against the financing of terrorism and to the transparency of corporate vehicles;


2. analyse advantages and disadvantages of the creation of a tax on financial transactions . The study should include economic analysis of the Tobin Tax as well as alternative proposals pursuing the same endeavor;

3. look at the way to deepen and accelerate the currently on-going initiatives on the fight against the potential drawbacks of
globalization.


2/ Development issues


This part of the report should


1. address the technical feasibility of various alternative international ways for financing development. This report should take into account the proposals made by the Zedillo report and other proposals such as the " De-Tax" and the tax on arms exports made recently on this subject;

2. assess the various instruments (trade, FDI, public-private financial flows, incentives for private sector investment, good governance) contributing to further development processes and reducing inequalities;

3. look at the way to improve the effectiveness of european budget development aid as well as the fulfillment of the 0.7 % GDP ODA objective.


----

A first report should be prepared for the Ecofin meeting on 14 december 2001.

II. Terms of reference

On the basis of these guidelines, the EFC will be invited by the Belgian Presidency to prepare terms of reference to be adopted by the ECOFIN at its 16 October meeting.

24/09/2001

Informal Ecofin: guiding principles on intervention for insurance problems by airline companies

Press Releases by the Belgian EU Presidency

The terrorist attacks in the US have severely affected the civil aviation sector on both side of the Atlantic, notably as far as its insurance covering is concerned.

The Ecofin Council of 21 September has been informed of the problems due to further cover limitation of the insurances to compensate for damages on third persons following acts of war or terrorism. It expressed its concern and appeals to industry to find, wherever possible, market-based solutions urgently without recourse to assistance from governments.

The Special Transport Council of 14 September invited the Commission to set up an ad hoc group in order to examine coordination and cooperation needs concerning security within the Union. A first reporting of this group is expected for the Transport Council of 15 October. This report have to take into account the orientations adopted by the assembly of the International Civil Aviation Organization, which will start next 25 September.

The Ecofin Council invites the Commission to enlarge urgently the work of this ad hoc group to insurance problems, which should also include representatives of Ministries of Finance, so that the necessary coherent measures could be coordinated.

Those Governments of the European Union, which because of situations of "force majeure" are considering to provide liability cover to airlines companies facing insurance problems, are agreed to satisfy the following precise conditions :


- government support will be limited to address a specific short-term failure in the commercial insurance market, to ensure that third party cover for war and terrorism remain available ;
- governments will charge a reasonable premium which as far as possible reflects the risks involved, for the schemes they introduce, although it's possible this will be waved in the short-term;

- the schemes will be introduced for one month with work continuing on a sustainable solution and to encourage industry to return to the market as soon as possible.

General state aids to help unprofitable companies having to be excluded, the measures proposed are the best way to solve the temporary problems of the airline sector. These measures, including amounts involved, will be notified to the Commission.

24/09/2001

Deel: ' Verslag Informele Ecofin Raad in Luik '




Lees ook