Vreemdelingendetentie arbitrair door ontbreken grondige toets zicht op uitzetting

(embargo tot 4 november 2015)

PERSBERICHT (embargo tot 4 november 2015)

Vreemdelingendetentie arbitrair door ontbreken grondige toets zicht op uitzetting

4 november 2015

Nederland telt nog altijd bijna 2,000 staatlozen en ruim 80,000 mensen van “onbekende nationaliteit”. Staatlozen worden door geen enkel land ter wereld als burger erkend. Wanneer ze illegaal in Nederland verblijven is hun uitzetting nagenoeg onmogelijk. Omdat er geen zicht op uitzetting bestaat zou vreemdelingendetentie niet mogen worden toegepast, maar recent onderzoek van het European Network on Statelessness (ENS) en het ASKV / Steunpunt Vluchtelingen wijst uit dat staatloosheid niet meeweegt in het besluit om detentie op te leggen.

Meer dan 10% van de asielverzoeken in 2014 was afkomstig van staatlozen. Als gevolg van de toename van het aantal asielverzoeken in 2015 stijgt de grootte van het probleem ook in absolute zin snel. Daarnaast ziet de Nederlandse Staat zich al geruime tijd geconfronteerd met uitgeprocedeerde asielzoekers uit ‘moeilijke landen’ zoals Armenië, Eritrea, Iran en Sudan, die hun vermeende burgers niet of nauwelijks van documenten voorzien om terug te keren. In afwachting van een reactie die nooit komt verblijven mensen soms maanden in vreemdelingendetentie. Dit gebeurt ook als vooraf al duidelijk kon zijn dat de kans op afgifte van papieren nihil was.

Staatlozen zijn inherent onuitzetbaar omdat geen enkel land hun terugkeer accepteert. In Nederland mag vreemdelingendetentie alleen worden opgelegd als uitzetting in de praktijk haalbaar is. Aangekondigde wijzigingen in de vreemdelingenwet zullen dit principe steviger verankeren, maar er blijft reden tot zorg. De unieke situatie van staatlozen wordt nog altijd niet meegewogen in het besluit om detentie op te leggen. Herhaalde detentie komt veelvuldig voor, tot een rechter vrijlating gelast omdat het doel van detentie (verwijdering) niet kan worden behaald. Zonder verblijfsrecht én zonder mogelijkheid terug te keren zijn mensen veroordeeld tot een bestaan in de marge.

Al in september 2014 kondigde de regering een procedure aan om staatloosheid formeel vast te stellen (zoals er ook een vluchtelingenprocedure bestaat). Deze belofte is helaas nog altijd niet gestand gedaan. Nieuwe wetgeving zal ook het gebruik van alternatieven voor detentie vaker verplichten. ENS en ASKV roepen de regering op om met beide zaken haast te maken, om te voorkomen dat meer mensen doelloos en arbitrair in gevangenschap worden geplaatst.

Deel: ' Vreemdelingendetentie arbitrair door ontbreken grondige toets '




Lees ook